tag:blogger.com,1999:blog-122046282012-01-02T18:45:47.544-08:00<img src="http://i82.photobucket.com/albums/j253/mehran0/ScreenHunter_004.jpg" alt="" align="center">mehran baharihttp://www.blogger.com/profile/16182047783930967840noreply@blogger.comBlogger2491100tag:blogger.com,1999:blog-12204628.post-3257049312871180292012-01-02T18:45:00.001-08:002012-01-02T18:45:46.214-08:00<div dir="ltr" style="text-align: left;" trbidi="on">Toğrul Atabay:<br /><br />Güney Azerbaycan'ın BAHAR Ağzı Tez Konusu Oldu...<br /><br /><b>"HEMEDAN BÖLGESİ BAHAR AĞZI"</b><br /><br />YÜKSEK LİSANS TEZİ<br /><br />Tezi Hazırlayan: Gülcihan PEHLİVAN<br /><br />DANIŞMANI: Prof. Dr. Gürer GÜLSEVİN<br /><br />EGE ÜNİVERSİTESİ, SOSYAL BİLİMLER ENSTİTÜSÜ, Türk Dili ve Lehçeleri Anabilim Dalı<br /><br />İZMİR-2011<br /><br />İÇİNDEKİLER:<br /><br />0.GİRİŞ<br /><br />1. Araştırmanın Konusu, Amacı ve Alanı<br /><br />(...)<br /><br />3.1.Tarihte Bahar Şehri ve Baharlı Oymağı<br /><br />3.2. Bahar Şehrinin Coğrafyası<br /><br />I. SES BİLGİSİ<br /><br />II. ŞEKİL BİLGİSİ<br /><br />III. METİNLER<br /><br />IV. SÖZLÜK<br /><br />***<br /><br />ÖZET<br /><br />“Hemedan Bölgesi Bahar Ağzı” adlı, çalışma Hemedan ostanına bağlı Bahar şehrinden derlenen malzemenin, Giriş, İnceleme, Metinler ve Sözlük başlıkları altında bir araya getirilmesiyle oluşmuştur. Giriş bölümünde, araştırmanın, konusu, alanı ve yöntemine ilişkin bilgi verilmiş, Bahar şehrinin tarihi ve coğrafyası eldeki kaynaklara dayanılarak belirtilmiştir.<br /><br />İnceleme bölümü, ses bilgisi ve şekil bilgisi olarak ikiye ayrılmış, ses bilgisi bölümünde Bahar ağzında tespit edilen ses hadiseleri, karakteristik olanlar ve karakteristik olmayanlar olmak üzere sınıflandırılmış, şekil bilgisinde ise çekim eklerinin fonksiyonları göz önünde tutularak inceleme yoluna gidilmiştir.<br /><br />Metinler bölümünde, seslerin özellikleri transkripsiyon işaretleriyle belirtilmiş, kaynak kişiler ile ilgili bilgiler her metnin başında verilmiştir.<br /><br />Son olarak sözlük bölümüne yer verilmiş, bu bölüme alınan kelimelerin Türkiye Türkçesindeki karşılıkları verilmiştir.<br /><br />GİRİŞ<br /><br />1. Araştırmanın Konusu, Amacı ve Alanı<br /><br />Çalışma konumuz, bugün İran’ın sınırları içinde bulunan Hemedan eyaletine bağlı Bahar ilinin şehir merkezinin ağzıdır. Hemedan, tarihte Azerbaycan, bugün ise Güney Azerbaycan olarak bilinen bir bölgenin önemli şehirlerindendir. Bilindiği gibi yabancı dillerde “diyalekt” olarak isimlendirilen, Türkiye Türkolojisinde ise “ağız” terimiyle isimlendirilen, dildeki mahalli özellikleri tespit etmeyi amaçlayan çalışmalar 19. yüzyıldan itibaren başlamıştır. Türkiye’de maddi koşullara da bağlı olarak öncelikle<br /><br />Anadolu ağızları ele alınmaya başlamış, 1980’li yıllardan itibaren dış Türkler üzerine de bazı araştırmalar yapılmıştır.<br /><br />Bu çalışmadaki amacımız, Türkiye Türkleri ve Orta Asya Türkleri arasında coğrafî, tarihî ve dilsel bir köprü ülke olarak görülen İran’ın ve orada yaşayan Türklerin dili üzerine yapılan araştırmalara bir katkıda bulunabilmektedir. Türkiye’de yapılan birkaç tez ve kitap dışında pek çalışılmamış bir alan olan bu ülkenin, Türk dilinin ve özellikle Oğuzcanın bazı meselelerini anlamada anahtar bir rol üstleneceğini düşünüyoruz.<br /><br />SSCB döneminde, bütün olumsuzluklara rağmen, Orta Asya’daki Türk lehçelerinin araştırılması çok ileri bir seviyede yürütülmüştür. Ancak İran’daki çalışmalar bu araştırmalara kıyasla geride kalmıştır. Bu nedenle oldukça uzun bir zaman karanlıkta kalmış bu coğrafyadaki Türkçenin durumu, özellikle Doerfer ve öğrencilerinin çalışmalarıyla aydınlanmaya başlamıştır. Bu bağlamda özellikle Halaç Türkçesi ve Horasan Türkçesi üzerinde yapılan çalışmalar sayılabilir. Güney Azerbaycan Türkçesi üzerine yapılan araştırmalar ise, biraz da Kuzey Azerbaycan için yapılan çok sayıda çalışmanın olması sebebiyle, ikinci planda kalmıştır. Bu ise özellikle ağız araştırmaları açısından ele alındığında çok anlamlı değildir. Aynı Anadolu ağızlarında olduğu gibi, Güney Azerbaycan’ın da karış karış çalışılması şarttır. Bu düşüncelerle biz, tez konusu için Güney Azerbaycan’da uygun bir alan ararken, değerli arkadaşımız Ilgar Baharlı, kendi memleketi olan Bahar üzerine çalışabileceğimizi, kendisinin bize yardımcı olabileceğini söyleyince, çalışmamızı bu şehrin ağız özellikleri üzerine yapmaya karar verdik.<br /><br />IV. SÖZLÜK<br /><br />(s. 365-385)<br /><br />[Bazı çevriyazı işaretleri görünmemekle birlikte sözlük kısmı TDQ grubu kamu yararı için aynen aşağıda göçürülmüştür. T.A.]<br /><br />A<br /><br />açug : ‘açık’<br /><br />āb : ‘su’<br /><br />aba : ‘cübbe’<br /><br />aba : ‘kaba yün kumaş’<br /><br />ābguş : ‘etle yapılan bir tür çorba’<br /><br />abi : ‘mavi’<br /><br />āb ol- : ‘erimek’<br /><br />acil : ‘çerez’<br /><br />acui : ‘nefret edilen şey’<br /><br />acur : ‘tuğla’<br /><br />açugu : ‘açıkçası’<br /><br />adaxlu : ‘nişanlı’<br /><br />ademizad: ‘insanoğlu’<br /><br />ademşinas: ‘insanları iyi tanıyan’<br /><br />agaÇ : ‘ağaç’<br /><br />agayan: ‘din ağaları’<br /><br />ágvam : ‘akraba’<br /><br />āğ : ‘ak’<br /><br />ağacan: ‘ağacım’<br /><br />ağÒagac: ‘Ak ağaç’<br /><br />ağambiyán: ‘bir çeşit oyun’<br /><br />ağbaxd: ‘talihi açık’<br /><br />ağcabaş: ‘bir tür ot’<br /><br />ağdarvaza: ‘Bahar’daki mahallelerden biri’<br /><br />aği : ‘zehir’<br /><br />ağide : ‘itikat’<br /><br />ağru : ‘ağrı’<br /><br />áilı kes-: ‘idrak etmek, anlamak’<br /><br />ahen : ‘demir’<br /><br />al : ‘lohusa kadınlara ve yeni doğan<br /><br />çocuklara musallat olan kötü varlık’<br /><br />alaçırpo: ‘karla karışık yağmur’<br /><br />alma : ‘elma’<br /><br />almatur: ‘demir’<br /><br />al muncug: ‘al boncuk’<br /><br />ammar: ‘ambar’<br /><br />ampúl : ‘enjeksiyon’<br /><br />annan : ‘ondan sonra’<br /><br />annÒossun: ‘and olsun’<br /><br />antin : ‘anten’<br /><br />apar- : ‘götürmek’<br /><br />appe ağ: ‘bembeyaz’<br /><br />areb : ‘Arap’<br /><br />aralen-: ‘ayrı eve çıkmak’<br /><br />aramceg: ‘yavaşça’<br /><br />aramÒol-: ‘iyileşmek’<br /><br />arbad al-: ‘evlenmek’<br /><br />ard : ‘un’<br /><br />ag : ‘beyaz’<br /><br />ariac : ‘ip; tinler arasından geçirilen ip’<br /><br />armud: ‘armut’<br /><br />arug : ‘zayıf, çelimsiz’<br /><br />assana : ‘kapı önü’<br /><br />aşgal çıxar-: ‘çöp çıkartmak’<br /><br />aşgár : ‘açık’<br /><br />aşiam : ‘aşkam’<br /><br />aşpesxane: ‘mutfak’<br /><br />aşug : ‘aşık’<br /><br />aşun : ‘arşın’<br /><br />arxa : ‘arka’<br /><br />artoğ : ‘fazla’<br /><br />apar- : ‘götürmek’<br /><br />at çapızdır-: ‘atları yarıştırmak’<br /><br />aTmış: ‘atmış’<br /><br />áhlı gubur: ‘mezarlık’<br /><br />axı : ‘ama’<br /><br />axi : ‘yani’<br /><br />axır : ‘evvel’<br /><br />arıd- : ‘arıtmak’<br /><br />avez ol-: ‘değişmek’<br /><br />aviz ol-: ‘dışarı çıkmak’<br /><br />áyaiiabı: ‘ayakkabı’<br /><br />ayende: ‘gelecek’<br /><br />ayoğ : ‘ayıg, uyanık’<br /><br />azafe : ‘daha fazla’<br /><br />azar : ‘rahatsızlık’<br /><br />aziz girami uşağ: ‘çocuğu olmayan çiftin,<br /><br />yıllar sonra olan kıymetli çocuğu’<br /><br />azmayış: ‘tahlil’<br /><br />áğrab yagışi: ‘kasım ayından kırk beş gün<br /><br />sonra yağan yağmur’<br /><br />åv : ‘av’<br /><br />åvşar : ‘ beş taş oyununda bir bölüm’<br /><br />B<br /><br />ba : ‘ile’<br /><br />bad- : ‘batmak’<br /><br />badırbey: ‘Bahadır Bey’<br /><br />bafende: ‘dokuyan, ören’<br /><br />bafteni : ‘el dokuması’<br /><br />bag : ‘bağ, bahçe’<br /><br />366<br /><br />bagla- : ‘bağlamak’<br /><br />bahaluğ: ‘pahalılık’<br /><br />bahem : ‘birlikte’<br /><br />bax : ‘bak’<br /><br />bakÒele-: ‘temizlemek’<br /><br />bala nahar: ‘kuşluk yemeği’<br /><br />bamáze: ‘lezzetli’<br /><br />bangillan: ‘yuvarlak taş’<br /><br />bargah: ‘türbe’<br /><br />bārik : ‘ince’<br /><br />bar vér-: ‘verimli olmak’<br /><br />başÒalan barmag: ‘işaret parmağı’<br /><br />başdan: ‘sahur’<br /><br />baştannog: ‘sahur’<br /><br />başın gurul-: ‘başı uğuldamak’<br /><br />başluğ : ‘başlık’<br /><br />başşag : ‘ürünün hasatı bittiğinde<br /><br />kalanların tekrar toplanması’<br /><br />batabil-: ‘herkesten güçlü ve üstün olmak’<br /><br />batılÒol-: ‘iptal olmak’<br /><br />batır- : ‘kirletmek’<br /><br />batman: ‘ölçü birimi’<br /><br />batri esidi: ‘akü suyu, asit’<br /><br />baver éle-: ‘inanmak’<br /><br />bay : ‘büyük kasa’<br /><br />bazar : ‘pazar’<br /><br />bázi : ‘bazı’<br /><br />bazirgan: ‘tüccar’<br /><br />bazneşessÒol-: ‘emekli olmak’<br /><br />be : ‘sonuç olarak’<br /><br />bebeleg: ‘bir tür bitki’<br /><br />bed : ‘sonra’<br /><br />béçi : ‘keçi yavrusu’<br /><br />bedbexd: ‘mutsuz’<br /><br />bedbextloğ: ‘mutsuzluk’<br /><br />beddaş: ‘ondan sonra’<br /><br />beddÒaşı: ‘bir çeşit çorba’<br /><br />bed gıril-: ‘birisini çok korkutmak’<br /><br />bediy becar: ‘yapılanın hiç bir şeye<br /><br />benzememesi’<br /><br />bedşum: ‘uğursuz’<br /><br />bege : ‘soru eki’<br /><br />bege : ‘meğer’<br /><br />begen- : ‘beğenmek’<br /><br />behdaş: ‘temizlik’<br /><br />behış : ‘cennet’<br /><br />behterin: ‘en güzel’<br /><br />bele : ‘sizi’<br /><br />beleleriçi: ‘onlar için’<br /><br />belelogunan: ‘böylelikle, bu kadarcık’<br /><br />beleyz : ‘sizin’<br /><br />belgi : ‘belki’<br /><br />belgur : ‘bulgur’<br /><br />belké : ‘belki’<br /><br />b´l : ‘bel’<br /><br />bemmeçi vur-: ‘iki elle vurmak’<br /><br />bengi : ‘uyuşturucu kullanan’<br /><br />benna : ‘bina eden, mimar’<br /><br />benneyi xuda: ‘Allah’ın kulu’<br /><br />bereksi: ‘tam aksi’<br /><br />berenne: ‘yenme, galip gelme’<br /><br />berke : ‘belki’<br /><br />berkid- : ‘saklamak’<br /><br />bermal: ‘bir tür dokuma’<br /><br />berri berri: ‘koyun, kuzu sesi’<br /><br />ber şikesteloğımız: ‘iflasımızın sebebi’<br /><br />bezr : ‘tohum’<br /><br />berzıgerin: ‘çiftçi, ekinci’<br /><br />bes : ‘sonuç olarak’<br /><br />beski : ‘o kadar’<br /><br />bess elé-: ‘iddaya girmek’<br /><br />besti da: ‘yeter da’<br /><br />béş : ‘beş’<br /><br />béşbed : ‘aşıkların okuduğu beş mısradan<br /><br />oluşan şiirler’<br /><br />bey mesçid: ‘Bahar’da bulunan bir<br /><br />mahalle’<br /><br />beye : ‘mu, soru eki’<br /><br />beyg : ‘büyük’<br /><br />beyig : ‘büyük’<br /><br />beyguş: ‘baykuş’<br /><br />beyinnen apar-: ‘mahvetmek’<br /><br />beynen git-: ‘alıp götürmek, ortadan<br /><br />kalkmak’<br /><br />beyramaceng: ‘bayrama kadar’<br /><br />béyş : ‘beş’<br /><br />beze- : ‘süslemek’<br /><br />bézi : ‘bazı’<br /><br />bezzaz : ‘kumaş satan’<br /><br />bırı başlug: ‘başlık maşlık’<br /><br />bi : ‘bir’<br /><br />bi açça: ‘birazcık, azca’<br /><br />bi alam: ‘fazla’<br /><br />bica : ‘yersiz, gereksiz’<br /><br />bice : ‘bir tane, bir tek’<br /><br />bice curedi: ‘öyle bir şekildeydi ki’<br /><br />bice tike: ‘bir parçadan daha az’<br /><br />biç- : ‘biçmek, kesmek’<br /><br />bîçare : ‘çaresiz’<br /><br />biçin : ‘biçilen hasat’<br /><br />biçinçi : ‘biçilen hasatı eve taşıyan’<br /><br />bidar : ‘uyanmış’<br /><br />bifem : ‘laf anlamaz, idraksiz’<br /><br />bîhuşt : ‘bayılma, kendinden geçme’<br /><br />bi istila: ‘demek ki’<br /><br />bikar : ‘bomboş, işsiz’<br /><br />bikes : ‘kimsesiz, yalnız’<br /><br />bilçekāri: ‘yüksek sesle’<br /><br />bildir : ‘geçen sene’<br /><br />bimarie: ‘kan hastalığı’<br /><br />bir be bir: ‘birer birer’<br /><br />bir kes : ‘herkes’<br /><br />bîsevād: ‘eğitimsiz’<br /><br />bisi çar: ‘yirmi dört’<br /><br />bi sirü : ‘bir takım’<br /><br />bisti si: ‘yirmi üç’<br /><br />bisti yek: ‘yirmi bir’<br /><br />bişe : ‘meşe’<br /><br />bî şere : ‘şerefi olmayan’<br /><br />bişter : ‘daha çok’<br /><br />bişterāz: ‘daha çok’<br /><br />bi teleke: ‘çok az’<br /><br />bi tou : ‘bir süre’<br /><br />biyaççe: ‘birazcık’<br /><br />biyaz : ‘biraz’<br /><br />bizden yey: ‘bizden daha iyi durumda<br /><br />olanlar, cinler’<br /><br />bizo : ‘buzo’<br /><br />boga : ‘boğa’<br /><br />bonin : ‘bunun’<br /><br />boşbağ: ‘boş kap’<br /><br />boşke : ‘demir bidon’<br /><br />botte : ‘demet’<br /><br />béyan-: ‘bulanmak’<br /><br />boyi bala: ‘kısa boylu’<br /><br />bölkeçe: ‘ küçük kürek’<br /><br />böşög : ‘beşik’<br /><br />bu ber : ‘böyle’<br /><br />bu cur : ‘böyle’<br /><br />bu garta: ‘bu kadar’<br /><br />bugun : ‘bugün’<br /><br />buğda : ‘buğday’<br /><br />buğda gögert-: ‘buğdayı yeşillendirmek’<br /><br />bulag : ‘pınar’<br /><br />bulit : ‘bulut’<br /><br />buluga çat-: ‘ergenliğe ulaşmak’<br /><br />bun : ‘boyun’<br /><br />búniye: ‘temel’<br /><br />búnnilug: ‘boyunluk’<br /><br />buraceg: ‘buraya kadar’<br /><br />burdadu: ‘mayıs’<br /><br />burmederan: ‘bir tür ot’<br /><br />búrt- : ‘tütsülemek’<br /><br />búterağ: ‘bir tür bitki’<br /><br />buturi : ‘şişe’<br /><br />buÒul : ‘bu yıl’<br /><br />bu uz : ‘bu taraf, bu yan’<br /><br />C<br /><br />cācim : ‘koyun veya keçi yününden<br /><br />dokunmuş küçük kilim’<br /><br />calan- : ‘sıvı halde olan malzemenin hızlı<br /><br />bir şekilde dökülmesi’<br /><br />camá : ‘cami’<br /><br />can çek-: ‘çabalamak’<br /><br />canne : ‘kalınlık’<br /><br />car eyle-: ‘çok yüksek sesle herkese haber<br /><br />vermek’<br /><br />ceddim: ‘büyüklerim, atalarım’<br /><br />cefa : ‘eziyet’<br /><br />cencelÒéle-: ‘buğdayın çöpünü ayıklamak’<br /><br />ceng : ‘savaş’<br /><br />cengel : ‘orman’<br /><br />ceşn : ‘tören’<br /><br />cevan : ‘genç’<br /><br />cevannug: ‘gençlik’<br /><br />cuvanzan: ‘gençken ölen’<br /><br />cız bala çek-: ‘korkan kişinin ince, tiz bir<br /><br />sesle bağırması’<br /><br />cızze : ‘oyunda yenilene verilen ceza’<br /><br />cizze : ‘yemek’<br /><br />cixaz : ‘çehiz’<br /><br />circirig baci: ‘küçük parmak’<br /><br />ciyer : ‘ciğer’<br /><br />corab : ‘çorap’<br /><br />cöft : ‘çift’<br /><br />cönemmerg üleyn: ‘gençken ölesin’<br /><br />cönge : ‘büyük baş’<br /><br />cövr : ‘cevr, zahmet’<br /><br />cub : ‘kaldırım’<br /><br />cūb : ‘çöp’<br /><br />cúfd : ‘tarla sürmek için kullanılan<br /><br />büyük baş hayvan’<br /><br />cúmme: ‘cuma’<br /><br />cuvab : ‘cevap’<br /><br />cümmelug: ‘cumalık’<br /><br />cürm : ‘ceza’<br /><br />368<br /><br />Ç<br /><br />çadır : ‘uzun kadın giysisi’<br /><br />çadillug: ‘kadın giysisi için kullanılan<br /><br />kumaş’<br /><br />çaiard-: ‘çıkartmak’<br /><br />çal : ‘kuyu’<br /><br />çal gaz-: ‘kuyu kazmak’<br /><br />çal gazán: ‘kuyu kazan’<br /><br />çarguş : ‘kare’<br /><br />çarx : ‘çark’<br /><br />çarı çeng: ‘pençe’<br /><br />çarre : ‘dört tane yolun birleştiği yer’<br /><br />caru : ‘süpürge’<br /><br />çarvadar: ‘eski hanlarda atlara yem veren<br /><br />kişi’<br /><br />çat- : ‘ ulaşmak, kavuşmak, görüşmek’<br /><br />çekginen: ‘çek’<br /><br />çellesineceg: ‘herhangi bir olayın kırkıncı<br /><br />gününe kadar geçen süre’<br /><br />çemberedesse: ‘Hz. Hüseyin’in ölüm yıl<br /><br />dönümünde düzenlenen tören’<br /><br />çemçe xatun: ‘yağmurun yağması için<br /><br />hazırlanan ve ev ev dolaştırılan<br /><br />kukla'<br /><br />çend : ‘oysa ki’<br /><br />çengegli şiş: ‘çatal şiş’<br /><br />çenge vur-: ‘pençeyle almak’<br /><br />çengi : ‘saz çalan’<br /><br />çenni megren: ‘bir tür bitki’<br /><br />çep : ‘şaşı’<br /><br />çepiş : ‘oğlak’<br /><br />çerget : ‘uzun kadın giysisi’<br /><br />çeş : ‘baş üstüne, emrin olur’<br /><br />çetin : ‘zor’<br /><br />çet vur-: ‘alkışlamak’<br /><br />çınag : ‘yemek yenilen kap, çanak’<br /><br />çırağ : ‘mum, kandil’<br /><br />çırpı : ‘ağacın ince dalı’<br /><br />çırt- : ‘bıçakla ince çizgiler atmak’<br /><br />çibin : ‘sinek’<br /><br />çiçeg : ‘çiçek hastalığı’<br /><br />çilleli ol-: ‘kırk günü doldurmak’<br /><br />çillesi kesil-: ‘loğusa kadının kırktan<br /><br />çıkması’<br /><br />çilpemme: ‘nazara karşı kullanılan bir<br /><br />bitki’<br /><br />çimen : ‘çimen’<br /><br />çimenzar: ‘çimenlik’<br /><br />çimet : ‘çim’<br /><br />çimmig elé-: ‘çimdiklemek’<br /><br />çiskin yagış: ‘çok az olan yağış’<br /><br />çoğonnar: ‘şeker pancarı’<br /><br />çolaş- : ‘dolaşmak’<br /><br />çox : ‘çok’<br /><br />çoxi : ‘çoğu’<br /><br />çögür : ‘çöğür’<br /><br />çöl : ‘yerleşim yeri dışındaki ekilen<br /><br />tarla’<br /><br />çöl : ‘hasat’<br /><br />çüle sarí: ‘kıra doğru’<br /><br />çêlmeg: ‘çölmek’<br /><br />çöreg : ‘bir çeşit ekmek’<br /><br />çösseg : ‘ayakkabı’<br /><br />çêvur- : ‘çevirmek’<br /><br />çub : ‘ağaç’<br /><br />çucug : ‘çocuk’<br /><br />çuPan : ‘çoban’<br /><br />çuPançılık: ‘çobancılık’<br /><br />D<br /><br />da : ‘daha’<br /><br />daban : ‘ayak tabanı’<br /><br />dad : ‘tat, lezzet’<br /><br />dadam : ‘dedem’<br /><br />daddı : ‘tatlı’<br /><br />dad gösteri: ‘mahkeme’<br /><br />dadreslig: ‘yardım’<br /><br />dagarcıg: ‘insan vücudundaki organlardan<br /><br />biri’<br /><br />dagiga : ‘dakika’<br /><br />dahat : ‘köy’<br /><br />daire : ‘def’<br /><br />dal : ‘sırt, arka’<br /><br />dala gabag: ‘bir gün önce’<br /><br />dal héyet: ‘arka bahçe’<br /><br />dalı sora: ‘peşinden, ardı sıra’<br /><br />dam : ‘dam’<br /><br />daman : ‘bel’<br /><br />damen : ‘etek’<br /><br />dandanÒol-: ‘nokta nokta olmak’<br /><br />dáne : ‘tane’<br /><br />dane morbarı: ‘inci tanesi’<br /><br />dangı ioy-: ‘yemeği ortak yemek’<br /><br />danış- : ‘konuşmak’<br /><br />danışcu: ‘öğrenci'<br /><br />danı şıri : ‘süt dişi’<br /><br />darıx- : ‘özlemek’<br /><br />369<br /><br />daş : ‘taş’<br /><br />daşı- : ‘taşımak’<br /><br />dåvşan: ‘tavşan’<br /><br />dayımen: ‘sürekli, daima’<br /><br />defe : ‘halı dokumada kullanılan bir<br /><br />araç’<br /><br />dehad : ‘köy’<br /><br />dehen : ‘ağız’<br /><br />dem : ‘an’<br /><br />der- : ‘toplamak’<br /><br />derc : ‘çeç mührü’<br /><br />dera : ‘zengin’<br /><br />dergax: ‘dergâh’<br /><br />deri dugu: ‘pirinç mirinç’<br /><br />dermnem: ‘sabrım’<br /><br />dermenā: ‘şu anlamda, aslında’<br /><br />deruğ : ‘biçmek’<br /><br />des : ‘takım’<br /><br />desgah : ‘makine’<br /><br />dessar : ‘el değirmeni’<br /><br />desse : ‘toplum, grup’<br /><br />desse : ‘sap’<br /><br />desse : Hz. Hüseyin için düzenlenen<br /><br />törenlerin yapıldığı alan’<br /><br />dessinaz: ‘tümsek’<br /><br />destmal: ‘mendil’<br /><br />destnamaz: ‘abdest’<br /><br />deşşu : ‘lavabo’<br /><br />deva : ‘ilaç’<br /><br />d´vriş : ‘derviş’<br /><br />dey- : ‘dokunmak, zarar vermek’<br /><br />deym : ‘susuz tarım’<br /><br />deyåş- : ‘değişmek’<br /><br />dıggıceg: ‘çok çok az’<br /><br />dırnağ : ‘tırnak’<br /><br />dışgarı : ‘dışarı’<br /><br />dide : ‘göz’<br /><br />diggat elé-: ‘dikkat etmek’<br /><br />dilençi : ‘dilenci’<br /><br />dilini gıyır-: ‘dilini ısırmak’<br /><br />dimağı : ‘demesi, söylemesi’<br /><br />dinnane: ‘önde gelen, tanınmış’<br /><br />dinemsaz: ‘dinamo yapan adam’<br /><br />dingirabad: ‘köy ismi’<br /><br />diril- : ‘canlanmak’<br /><br />diş : ‘dış’<br /><br />déa : ‘dava, kavga’<br /><br />dog- : ‘doğurmak’<br /><br />doğramac: ‘yoğurtla ekmeğin karıştırılarak<br /><br />yendiği yemek’<br /><br />dola ol-: ‘eğilmek’<br /><br />dolı : ‘dolu’<br /><br />doiioz: ‘dokuz’<br /><br />doxdor: ‘kız’<br /><br />donğoz: ‘domuz’<br /><br />dorna : ‘turna’<br /><br />dévar : ‘davar’<br /><br />dozeri : ‘belli bir ölçüdeki küçük halı’<br /><br />dozola : ‘üflemeli bir çalgı’<br /><br />dögec : ‘buğday dövmeye yarayan araç’<br /><br />dögen : ‘buğday dövmeye yarayan araç’<br /><br />dönêd : ‘ dönmüş’<br /><br />döş : ‘göğüs’<br /><br />döşşek : ‘döşek’<br /><br />döşşeyçe: ‘küçük döşek’<br /><br />döv : ‘dev’<br /><br />dövlet : ‘devlet’<br /><br />dövrü : ‘boş kap’<br /><br />du : ‘dur’<br /><br />duager: ‘duacı, dua eden’<br /><br />duag sal-: ‘gelinin başına kırmızı örtü<br /><br />örtmek’<br /><br />duallı : ‘duvarlı’<br /><br />dubara: ‘bir sonraki, yeniden’<br /><br />dudane: ‘ziyaret yeri’<br /><br />dude : ‘is’<br /><br />du geÒyle: ‘dur gel eyle’<br /><br />dugún : ‘düğüm’<br /><br />dugı : ‘pirinç’<br /><br />duği : ‘pirinç’<br /><br />duxdıne: ‘şekil’<br /><br />dukandar: ‘dükkân sahibi’<br /><br />dúnya : ‘dünya’<br /><br />dur- : ‘beklemek’<br /><br />dus : ‘dost’<br /><br />duş- : ‘şaiya olmak’<br /><br />duşmen: ‘düşman’<br /><br />duşenbe: ‘pazartesi’<br /><br />duva nevis: ‘dua yazan’<br /><br />duvarin unzi: ‘duvarın o yüzü’<br /><br />duz : ‘düz’<br /><br />duz : ‘tuz’<br /><br />duzeştir-: ‘oluşturmak, meydana getirmek’<br /><br />duzi mizzan: ‘doğru düzgün’<br /><br />dúzúl- : ‘sıralanmak’<br /><br />dünüm: ‘dönüm’<br /><br />düz- : ‘dizmek’<br /><br />370<br /><br />E<br /><br />ebed : ‘müebbet’<br /><br />ebeda : ‘asla’<br /><br />ecib : ‘acayip’<br /><br />ege : ‘eğer’<br /><br />eğebmande: ‘fiziksel engelli’<br /><br />exl´v : ‘büyük oklava’<br /><br />eks : ‘fotoğraf’<br /><br />eks : ‘desen’<br /><br />elamet : ‘pehlivanların aşure günü<br /><br />dolaştırdıkları, üzeri yeşil örtü ile<br /><br />örtülmüş ağır metal’<br /><br />élam : ‘bildirme’<br /><br />elan : ‘şimdi, şu anda’<br /><br />el be el: ‘çok hızlı, elden ele’<br /><br />elçuluğ: ‘kız istemeye gitme’<br /><br />ele : ‘öyle, böyle’<br /><br />eledde : ‘bilerek yapma, sahte’<br /><br />elvet : ‘Elvend Dağı’<br /><br />élyad : ‘göçebe’<br /><br />emcek : ‘meme’<br /><br />emizdir-: ‘emzirmek’<br /><br />emri perverdigâr: ‘Allah’ın emri’<br /><br />enar : ‘nar’<br /><br />encam ver-: ‘yapmak, sona erdirmek’<br /><br />endacı: ‘köy ismi’<br /><br />eniılab: ‘inkılap’<br /><br />ennaze : ‘ölçü’<br /><br />ennır- : ‘indirmek’<br /><br />enzar : ‘bakışlar’<br /><br />erbab : ‘ağa’<br /><br />eriş : ‘ halı dokumak için kullanılan ip’<br /><br />errı : ‘iri’<br /><br />erzillé-: ‘arz etmek’<br /><br />erziş : ‘değer’<br /><br />erz ol- : ‘arz etmek, söylemek’<br /><br />esa : ‘asa, baston’<br /><br />esbab : ‘oyuncak’<br /><br />esit : ‘asit’<br /><br />eslen : ‘aslında’<br /><br />eslı : ‘aslı’<br /><br />éş : ‘iş’<br /><br />evaxır : ‘son zamanlarda’<br /><br />evam : ‘seyyid olmayan’<br /><br />evez al-: ‘mükafat almak’<br /><br />ey : ‘ev’<br /><br />eyág : ‘ayak’<br /><br />eyanÒol-: ‘aşikar olmak’<br /><br />éylan : ‘ilan’<br /><br />eyleş- : ‘oturmak’<br /><br />ey sal- : ‘ev inşa etmek’<br /><br />eyran : ‘ayran’<br /><br />eyranÒaşı: ‘yoğurtla yapılan bir tür çorba’<br /><br />eza : ‘yas’<br /><br />ezdir- : ‘şımartmak’<br /><br />eziz : ‘aziz’<br /><br />ezlahazi: ‘şey açısından’<br /><br />ezzel : ‘evvel’<br /><br />ezzet hürmet ele-: ‘saygı göstermek’<br /><br />ezzeti itram: ‘saygı’<br /><br />ä<br /><br />äl : ‘el’<br /><br />äli boşluğ: ‘işsiz, güçsüz’<br /><br />äl daşi : ‘beş tane taş ile oynanan oyun’<br /><br />äl ioy- : ‘başlamak’<br /><br />äli dalı : ‘ elin tersi’<br /><br />älinen gıyır-: ‘elle yapmak, el yapımı’<br /><br />äli iocağınne ial-: ‘çaresiz kalmak’<br /><br />älleri gartal-: ‘elin derisinin buruşması’<br /><br />älley dülleg: ‘bir çeşit oyun’<br /><br />älli : ‘elli’<br /><br />äl yagı: ‘eli ayağı’<br /><br />är : ‘er’<br /><br />ärus : ‘beş taş oyununda bir bölüm’<br /><br />F<br /><br />famil : ‘akraba’<br /><br />familloğ: ‘akrabalık’<br /><br />farglı : ‘farklı’<br /><br />farxlı : ‘farklı’<br /><br />farsî : ‘Farça’<br /><br />fate : ‘fatiha suresi’<br /><br />feğir : ‘fakir’<br /><br />feiet : ‘fakat’<br /><br />feşfuruş: ‘Bahar’ın bir mahallesi’<br /><br />feravan: ‘bolluk’<br /><br />férişte : ‘melek’<br /><br />fermāndarî: ‘resmi daire’<br /><br />ferş : ‘halı’<br /><br />filankes: ‘falanca’<br /><br />filan u beman: ‘falan filan’<br /><br />ferengi badımcan: ‘domates’<br /><br />fermanné: ‘baş komutan’<br /><br />firincek: ‘büyük musluk’<br /><br />fişfişe : ‘fişek’<br /><br />fursat : ‘fırsat’<br /><br />G<br /><br />gabiléyı hanedar: ‘ebe kadın’<br /><br />gabl : ‘kalp’<br /><br />gablama: ‘tencere’<br /><br />gabristan: ‘mezarlık’<br /><br />gabrÒusse: ‘mezarlık’<br /><br />gadaga: ‘yasak’<br /><br />gadd olıd axı: ‘bitmiştir artık’<br /><br />gademli: ‘uğurlu’<br /><br />gale : ‘halı’<br /><br />galbir : ‘kalbur’<br /><br />galça : ‘halı’<br /><br />galıça : ‘halı’<br /><br />gali : ‘halı’<br /><br />gann u çayı: ‘çayın bitkisi’<br /><br />gapı gicingi: ‘kapı eşiği’’<br /><br />garag : ‘kenar’<br /><br />garal- : ‘sakinleşmek’<br /><br />garald-: ‘karaltmak’<br /><br />garangulug: ‘karanlık’<br /><br />gáre badımcan: ‘patlıcan’<br /><br />gerá şan: ‘siyah üzüm kurusu’<br /><br />garenne: ‘üflemeli bir çalgı aleti’<br /><br />gardaş veriyā: ‘kardeş gibi’<br /><br />garnı dolu: ‘hamile’<br /><br />garnı yogun: ‘karnı şişmiş’<br /><br />garışog: ‘karışık’<br /><br />garpuz: ‘karpuz’<br /><br />gaS : ‘gaz’<br /><br />gassāb : ‘kasap’<br /><br />gaş : ‘kaş’<br /><br />gaşeyng: ‘güzel’<br /><br />gatugunu çal-: ‘yoğurt yapmak’<br /><br />gèyit- : ‘geri dönmek’<br /><br />gaynanamsaçi: ‘bir tür ot’<br /><br />gåvun : ‘kavun’<br /><br />gåvunkār: ‘kavun yetiştiren’<br /><br />gayn iuda: ‘erkek tarafı’<br /><br />gazăyagı: ‘bir tür ot’<br /><br />gaziye : ‘olay’<br /><br />gebliki: ‘önceki’<br /><br />gec : ‘geç’<br /><br />géçi : ‘keçi’<br /><br />géçir- : ‘geçirmek’<br /><br />gedem : ‘adım’<br /><br />gej : ‘geç’<br /><br />geleyn : ‘gerek’<br /><br />gelinbarmagi: ‘bir tür ot’<br /><br />gencine: ‘evde bulunan depo’<br /><br />gendom: ‘buğday’<br /><br />gene : ‘yine’<br /><br />gennehar: ‘Kandahar’<br /><br />gerdun:‘gezen’<br /><br />gere : ‘o zamana kadar’<br /><br />gendi : ‘kendi’<br /><br />gent : ‘kent’<br /><br />gérde : ‘bir tür ekmek’<br /><br />gerim : ‘sıcaklık’<br /><br />gessalxane: ‘ölülerin yıkandığı yer,<br /><br />gassalhane’<br /><br />getér- : ‘getirmek’<br /><br />gét- : ‘gitmek’<br /><br />getre : ‘damla’<br /><br />geydir-: ‘giydirmek’<br /><br />gevare: ‘beşik’<br /><br />gırbe : ‘kıble’<br /><br />gíyd- : ‘geri dönmek’<br /><br />gıran : ‘eskiden kullanılan para birimi’<br /><br />gırx : ‘kırk’<br /><br />gırxı çıx-: ‘lohusanın kırk günlük hassas<br /><br />dönemden çıkması’<br /><br />gıyahî : ‘bitkisel’<br /><br />gıyret : ‘gayret, çaba’<br /><br />gic : ‘sersem, şaşkın’<br /><br />gilagi : ‘bir tür bitki’<br /><br />gildir : ‘daire şeklinde olan’<br /><br />gilim : ‘kilim’<br /><br />gille : ‘damla’<br /><br />gindane: ‘bir tür bitki’<br /><br />girde : ‘fırında pişirilerek yapılan bir<br /><br />tatlı’<br /><br />girgire : ‘topaç’<br /><br />giriftar: ‘aşık, tutkun’<br /><br />girille-: ‘yuvarlamak’<br /><br />gizlinçeg: ‘gizlice’<br /><br />gocal- : ‘yaşlanmak’<br /><br />goÇ : ‘koç’<br /><br />godret : ‘kudret’<br /><br />goxu : ‘koku’<br /><br />gon- : ‘konmak’<br /><br />gonag : ‘misafir’<br /><br />gonaglug elé-: ‘misafir etmek’<br /><br />gonşi : ‘komşu’<br /><br />gonşu : ‘komşu’<br /><br />372<br /><br />gore : ‘üzümün olgunlaşmamış ham<br /><br />hali’<br /><br />gorÒele-: ‘mezara götürmek’<br /><br />goşa : ‘çift’<br /><br />goudana: ‘bir tür tahıl’<br /><br />govur- : ‘kavurmak’<br /><br />govza- : ‘el kaldırmak’<br /><br />goyun : ‘koyun’<br /><br />gozÒagacı: ‘ceviz ağacı’<br /><br />gozag gozag: ‘kabarmak, göz göz olmak’<br /><br />göç- : ‘göç etmek’<br /><br />gög muncug: ‘nazar boncuğu’<br /><br />göğçek : ‘çok güzel’<br /><br />göl : ‘gül’<br /><br />göl vur-: ‘hile yapmak’<br /><br />gön : ‘tüyü temizlenmiş hayvan derisi’<br /><br />gönnegil: ‘alçı’<br /><br />görsed-: ‘göstermek’<br /><br />görúnte: ‘gun orta’<br /><br />gövce : ‘domates’<br /><br />gövdeme: ‘bir tür tahıl’<br /><br />göyherkân: ‘cevherlerin bulunduğu hazine’<br /><br />göynüz: ‘gönlünüz’<br /><br />gözel : ‘güzel’<br /><br />gözleme: ‘nazar değme’<br /><br />gözü sataş-: ‘gözgöze gelmek’<br /><br />guherşinas: ‘kuyumcu’<br /><br />guc : ‘güç’<br /><br />gul- : ‘gülmek’<br /><br />gulag : ‘kulak’<br /><br />gulag asan: ‘söz dinleyen’<br /><br />gullab : ‘halı dokunurken ipleri kesmeye<br /><br />yarayan araç’<br /><br />gumag : ‘yeni doğum yapan kadının<br /><br />yemesi için yapılan tatlı’<br /><br />gumru : ‘kumru’<br /><br />gun çıxan çağı: ‘günün çıktığı an’<br /><br />gundag: ‘kundak’<br /><br />gúni : ‘torba’<br /><br />gun be gun: ‘günden gene’<br /><br />gunnag: ‘kundak’<br /><br />gureyban: ‘acayip’<br /><br />gurT : ‘kurt’<br /><br />guru : ‘kuru’<br /><br />gurug : ‘kuyruk’<br /><br />gurullug: ‘gururlanma’<br /><br />gussa : ‘derd, keder’<br /><br />gusse : ‘keder, gam’<br /><br />guşt : ‘et’<br /><br />guvi : ‘kuyu’<br /><br />guzi : ‘kuzu’<br /><br />gül papuci: ‘yüzük parmağı’<br /><br />gülbünuşe: ‘bir tür bitki’<br /><br />güldidençi: ‘insanları güldüren kişi,<br /><br />komedyen’<br /><br />gülobi : ‘armut’<br /><br />gülzār : ‘gül bahçesi’<br /><br />günnüz: ‘gündüz’<br /><br />gür- : ‘görmek’<br /><br />güşe : ‘köşe’<br /><br />güz : ‘göz’<br /><br />güzar : ‘yol’<br /><br />güze görükümlü: ‘göze hoş gelen’<br /><br />Ğ<br /><br />ğeza : ‘yemek’<br /><br />I<br /><br />iafa : ‘sepet’<br /><br />iahatlug: ‘kıtlık’<br /><br />iale gapısı: ‘Bahar’da bir mahalle adı’<br /><br />ialça : ‘halı’<br /><br />iāma : ‘hançer’<br /><br />iannı baş: ‘Hz. Hüseyin’in ölüm yıl<br /><br />dönümünde gençlerin başlarını<br /><br />yaralaması’<br /><br />ianşar : ‘karşılaşma, karşılama’<br /><br />iar : ‘kar’<br /><br />iarÒağacı: ‘bir tür ağaç’<br /><br />iaraiban: ‘eskiden mutfaklara verilen ad’<br /><br />iaşiaralan: ‘havanın karamaya başlaması’<br /><br />iariışÒeylé-: ‘beddua etmek’<br /><br />iaşug : ‘kaşık’<br /><br />iaT : ‘şeker’<br /><br />iávi : ‘kuvvetli’<br /><br />ieblı : ‘-dan önce’<br /><br />ieddar: ‘acımasız, gaddar’<br /><br />iedıien éle-: ‘yasaklamak’<br /><br />iedim : ‘eski’<br /><br />ieletÒelé-: ‘bir daha yapmayacağına dair<br /><br />söz vermek’<br /><br />373<br /><br />ieltek : ‘yuvarlak olan’<br /><br />iem : ‘gam’<br /><br />iend : ‘şeker’<br /><br />ierá gunniler: ‘dar günde olanlar’<br /><br />ierá üzüm: ‘kara üzüm’<br /><br />ierei : ‘yan’<br /><br />iereyaz: ‘ilkbahar, nevruzdan bir buçuk ay<br /><br />sonra’<br /><br />iereyban: ‘eskiden evlerde bulunan<br /><br />mutfağa verilen ad’<br /><br />ieşie : ‘asil olmayan’<br /><br />ietla- : ‘katlamak’<br /><br />ieyçı : ‘makas’<br /><br />iıç : ‘ayak’<br /><br />iılligudug: ‘yaratık’<br /><br />iırmiz : ‘kırmızı’<br /><br />iırmizi: ‘kırmızı’<br /><br />iısmet : ‘kısım’<br /><br />iıTlug : ‘kıtlık’<br /><br />iıyah : ‘bitki’<br /><br />iıyao : ‘bir tür bitki’<br /><br />iızíl : ‘altın’<br /><br />iızil : ‘kızıl, kırmızı’<br /><br />iíz : ‘kız’<br /><br />ioca : ‘yaşlı’<br /><br />ioleybanu: ‘gulyabani, yaratık’<br /><br />iolloğ : ‘kulluk’<br /><br />iom : ‘kum’<br /><br />iorioşşom: ‘kurşun’<br /><br />iors : ‘sert’<br /><br />iorui : ‘hayvan ve bitkilerin yetişmesi<br /><br />için uygun olan sulak av yeri’<br /><br />ioruiçu: ‘güvenlik’<br /><br />iossa : ‘gam, keder’<br /><br />iossayı yi-: ‘kederlenmek’<br /><br />iotur : ‘cilt hastalığı’<br /><br />ioum : ‘akraba’<br /><br />iovza- : ‘kaldırmak’<br /><br />iuru- : ‘kurumak’<br /><br />H<br /><br />habıle : ‘ve de’<br /><br />hablolmetin: ‘asil, sağlam’<br /><br />hac : ‘hacı’<br /><br />haçan : ‘ne zaman’<br /><br />haçanceg: ‘ne zamana kadar’<br /><br />hāgigat: ‘gerçek’<br /><br />halı éle-: ‘anlatmak’<br /><br />hal ol- : ‘anlamak’<br /><br />halı yérine değil: ‘akıl sağlığı yerinde<br /><br />olmayan’<br /><br />hamakli: ‘sanki’<br /><br />hamamçı: ‘hamamcı’<br /><br />hammı: ‘hepsi, bütünü’<br /><br />kanne : ‘anne’<br /><br />hara : ‘nere’<br /><br />haris : ‘hırslı’<br /><br />hası : ‘hangisi’<br /><br />haşiye : ‘ince uzun halı’<br /><br />heftād ikki: ‘yetmiş iki’<br /><br />heftado du: ‘yetmiş iki’<br /><br />hefte : ‘hafta’<br /><br />helba xor: ‘ölen kişinin arkasından helva<br /><br />yiyen’<br /><br />helbette: ‘elbette’<br /><br />helim : ‘aşure’<br /><br />hessāb: ‘hesap, konu’<br /><br />heş : ‘hiç’<br /><br />heşkes : ‘hiç kimse’<br /><br />héç zad: ‘hiçbir şey’<br /><br />hemayet: ‘himaye, koruma’<br /><br />hemçişman: ‘bir kişinin olumsuz<br /><br />davranışlarını örnek alma’<br /><br />hemdem: ‘hayat yoldaşı’<br /><br />hemi : ‘hem de’<br /><br />hemin : ‘aynen’<br /><br />hemintour: ‘aynı, aynen’<br /><br />hemişe: ‘her zaman’<br /><br />hemkeles: ‘aynı sınıfta bulunma’<br /><br />hemsaye: ‘komşu’<br /><br />hane : ‘kına’<br /><br />hena goy-: ‘kına yakmak’<br /><br />her neğarta: ‘her ne kadar’<br /><br />hessab : ‘doğru düzgün’<br /><br />374<br /><br />hessabger: ‘cin ve al gibi varlıklarla<br /><br />ilgilenen kişi’<br /><br />héşkim: ‘hiç kimse’<br /><br />heştād : ‘seksen’<br /><br />heştadı penc: ‘seksen beş’<br /><br />hetmen: ‘kesinlikle’<br /><br />hevā : ‘hava’<br /><br />heyban: ‘zavallı’<br /><br />heyban: ‘hayvan’<br /><br />heyban yagı: ‘hayvansal yağ’<br /><br />héyet : ‘evlerin önündeki açıklık alan’<br /><br />héyeti tut-: ‘bütün bahçeyi kaplamak’<br /><br />heyif : ‘yazık’<br /><br />heyva: ‘ayva’<br /><br />heyvan: ‘hayvan’<br /><br />heyvan topliyit: ‘hayvan leşi’<br /><br />heyş sad: ‘hiçbir şey’<br /><br />hezar tumen: ‘bin lira’<br /><br />hıḍmet: ‘hizmet’<br /><br />hındıvan: ‘karpuz’<br /><br />hıyban: ‘zavallı’<br /><br />hilahil : ‘zehir gibi acı olan’<br /><br />hislen-: ‘sinirlenmek’<br /><br />hodderaverde söz: ‘uyduruk söz’<br /><br />hoğuğ : ‘maaş, gelir’<br /><br />hoşgil : ‘güzel’<br /><br />houz : ‘havuz’<br /><br />hozur: ‘hazır olma, bulunma’<br /><br />höysöle: ‘moral’<br /><br />hudayı neker: ‘Allah göstermesin’<br /><br />hurafat: ‘hurafe’<br /><br />hurda çöregi: ‘çörek parçaları’<br /><br />huroz : ‘horoz’<br /><br />huşa gel-: ‘kendine gelmek, ayılmak’<br /><br />huvar çek-: ‘ağrı nedeniyle bağırmak’<br /><br />huyhuy: ‘yüksek ses’<br /><br />huzura ele-: ‘ortaya çıkmak’<br /><br />hür- : ‘örmek’<br /><br />hüsn : ‘iyilik’<br /><br />X<br /><br />xafe xaf: ‘kimse bilmeden, sezmeden’<br /><br />xag : ‘hak’<br /><br />xal döğ-: ‘döğme yapmak’<br /><br />xale : ‘hala’<br /><br />xalet : ‘durum, hal’<br /><br />xalğ : ‘halk’<br /><br />xalıs : ‘katkısız’<br /><br />xal vur-: ‘döğme yapmak’<br /><br />xali zemin: ‘boş yer’<br /><br />xamir : ‘hamur’<br /><br />xamen : ‘boyanmış yün’<br /><br />xamne : ‘büyük nene’<br /><br />xamne-: ‘incinmek’<br /><br />xamuş : ‘durmuş’<br /><br />xamuşane: ‘suskun’<br /><br />xan : ‘ağa’<br /><br />xanedarlug: ‘ev hanımlığı’<br /><br />xānegi : ‘ev yemeği’<br /><br />xanende: ‘şarkı söyleyen, şarkıcı’<br /><br />xanım : ‘hanım’<br /><br />xanıvade: ‘aile’<br /><br />xanne : ‘anneanne’<br /><br />xarabÒele-: ‘harap etmek’<br /><br />xarc : ‘kış için hazırlanan malzeme’<br /><br />xarc : ‘masraflar’<br /><br />xarid : ‘alışveriş’<br /><br />xarman: ‘harman’<br /><br />xasis : ‘cimri’<br /><br />xaşÒelé-: ‘rica etmek’<br /><br />xater : ‘tehlike’<br /><br />xayiş : ‘istek, dilek’<br /><br />xeber : ‘haber’<br /><br />xécalet ol-: ‘üzülmek’<br /><br />xelat : ‘hediye verilecek kumaş’<br /><br />xelx : ‘halk’<br /><br />xelvar : ‘ağırlık birimi’<br /><br />xemir : ‘hamur’<br /><br />xeşxaş : ‘haşhaş’<br /><br />xet : ‘kırışık’<br /><br />xeyli : ‘hayli çok’<br /><br />xeyırsiz: ‘hayırsız’<br /><br />xeyme : ‘çadır’<br /><br />xeymegah: ‘çadır’<br /><br />xeyr : ‘hayır’<br /><br />xıbri : ‘uzman’<br /><br />xıḍmed: ‘hizmet’<br /><br />xıḍmet : ‘askerlik’<br /><br />xılgat : yaratılış’<br /><br />xırça, xırçe: ‘olgunlaşmamış kavun’<br /><br />xıtımir : ‘bir tür çiçek’<br /><br />xıtıpır : ‘her şey’<br /><br />xıyaban: ‘Bahar’ın bir mahallesi’<br /><br />xıyal : ‘hayal’<br /><br />xıyár : ‘salatalık’<br /><br />xıymegah: ‘Kerbela‘da bulunan bir yer’<br /><br />xicabetlug çek-: ‘utanmak, çekinmek’<br /><br />xiyra sal-: ‘odaklanmak’<br /><br />xitina éle-: ‘sünnet etmek’<br /><br />375<br /><br />xoda dövleti: ‘Allah’ın bağışlayıcılığı’<br /><br />xom : ‘bidon’<br /><br />xomçe : ‘büyük bidon’<br /><br />xora : ‘kellik’<br /><br />xorme : ‘hurma’<br /><br />xoroşd: ‘pilavın üzerine dökülerek yenen<br /><br />bir yemek’<br /><br />xoşgillig: ‘güzellik’<br /><br />xoş halÒol-: ‘sevinmek, mutlu olmak’<br /><br />xoşkesalloğ: ‘kıtlık’<br /><br />xudafez: ‘güle güle’<br /><br />xudavenni alemiyan: ‘ âlemlerin rabbi’<br /><br />xunxar: ‘zalim, kan içici’<br /><br />xurd : ‘narin, ince’<br /><br />xususi : ‘özel, hususi’<br /><br />I<br /><br />ıdde : ‘grup, toplum’<br /><br />ıkbatan: ‘Bahar’ın bir mahallesi’<br /><br />ırrı : ‘iri’<br /><br />ıxlağ : ‘huy, tabiat’<br /><br />İ<br /><br />İddi : ‘kayboldu, yitti’<br /><br />ihtiram: ‘saygı’<br /><br />ikki : ‘iki’<br /><br />ikkinni: ‘ikindi vakti’<br /><br />ilan : ‘yılan’<br /><br />ildirim: ‘yıldırım’<br /><br />ilon : ‘öyle o’<br /><br />ilmeğ : ‘ilmek’<br /><br />irağ : ‘uzak’<br /><br />icaze ver-: ‘izin vermek’<br /><br />ibile : ‘o kadar’<br /><br />ide agaci: ‘iğde ağacı’<br /><br />igid : ‘yiğit’<br /><br />iğli miğli: ‘kokulu mokulu’<br /><br />imtām éle-: ‘denemek’<br /><br />inci- : ‘incitmek’<br /><br />inçe : ‘ince’<br /><br />ine : ‘iğne’<br /><br />ineg : ‘inek’<br /><br />inki : ‘ki’<br /><br />inni : ‘şimdi’<br /><br />insu cin: ‘insan ve cin’<br /><br />intigam: ‘intikam’<br /><br />irag gulaglardan: ‘sizin kulağınız bunu<br /><br />duymasın’<br /><br />iraiÒossı: ‘uzak olsun’<br /><br />itiram : ‘saygı’<br /><br />itminan: ‘güvenilir’<br /><br />ittifagen: ‘tesadüfen’<br /><br />ittifag uz ver-: ‘bir olayla karşılaşmak’<br /><br />isitma : ‘sıtma’<br /><br />islam émetin: ‘ümmeti İslamın’<br /><br />issé- : ‘istemek’<br /><br />issılog : ‘vücut ısısını yüksekten<br /><br />yiyecekler’<br /><br />istifrag ele-: ‘istifra etmek’<br /><br />istikam: ‘çay bardağı’<br /><br />işşiglog: ‘ışıklık, aydınlık’<br /><br />iştiba : ‘yanlış’<br /><br />iy : ‘koku’<br /><br />iyne : ‘iğne’<br /><br />izzeddı: ‘değerli, saygılı’<br /><br />K<br /><br />kaçi : ‘bir tür çorba’<br /><br />kağaz : ‘kağıt’<br /><br />kak : ‘bir çeşit tatlı ekmek’<br /><br />kalangin: ‘yemek kabı’<br /><br />káláştayi: ‘bir çeşit oyun’<br /><br />kalúş : ‘kuruttan yapılan bir yemek’<br /><br />kar : ‘meslek’<br /><br />karger : ‘işçi’<br /><br />kárxane: ‘fabrika’<br /><br />kārmet: ‘devlet adamı’<br /><br />kart : ‘büyük bıçak’<br /><br />kāseb : ‘gelir’<br /><br />kasublug: ‘geliri olmamak’<br /><br />ke : ‘ki’<br /><br />kebin : ‘evlilik esnasında damat<br /><br />tarafından geline vaad edilen nikâh<br /><br />parası, mihr’<br /><br />keçellug: ‘bitkilerde oluşan bir hastalık’<br /><br />ked : ‘köy’<br /><br />keddel : ‘kentler’<br /><br />kefke vur-: ‘kef tutmak, küflenmek’<br /><br />kefş : ‘ayakkabı’<br /><br />kej : ‘ters’<br /><br />kekayet: ‘hikaye’<br /><br />keklugÒoti: ‘bir çeşit ot’<br /><br />kel : ‘büyük baş erkek hayvan’<br /><br />kelas : ‘kelime’<br /><br />keleme: ‘kelime’<br /><br />kelentu: ‘tırpan<br /><br />376<br /><br />kem : ‘az’<br /><br />kem : ‘kalbur’<br /><br />kendistan: ‘köy’<br /><br />keniz : ‘kadın hizmetçi’<br /><br />kennu : ‘tahılların saklandığı bidon’<br /><br />ker : ‘duyma özürlü’<br /><br />kerde gıyır-: ‘yemek yapmak’<br /><br />kerdue: ‘çiftliklerde yiyecek yetiştirmek<br /><br />için çerçevelenmiş küçük alan’<br /><br />kere : ‘tereyağı’<br /><br />keriz : ‘yer altından geçen su kanalları’<br /><br />kerpuc : ‘kerpiç’<br /><br />kerpuc çal-: ‘kerpuç yapmak’<br /><br />kes : ‘kişi, kimse’<br /><br />kesat : ‘kriz’<br /><br />kesifÒelé-: ‘kirletmek’<br /><br />keş : ‘yoğurt’<br /><br />keşavez: ‘çiftçi’<br /><br />keşavezlug: ‘çiftçilik’<br /><br />keşk : ‘yoğurt’<br /><br />ket : ‘kent’<br /><br />keles : ‘sınıf’<br /><br />keçellug: ‘kellik’<br /><br />ken : ‘köy’<br /><br />kepsul : ‘büyük tüp’<br /><br />kerme : ‘hayvan tezeğinden yapılan odun’<br /><br />kipri : ‘kirpi’<br /><br />kir : ‘oyunda çizilen alan’<br /><br />kirdar : ‘yapılacak işler’<br /><br />kirim : ‘Kırım’<br /><br />kisse : ‘küçük kumaştan kese’<br /><br />kişi : ‘erkek’<br /><br />kişmiş : ‘çekirdeksiz üzüm’<br /><br />kitiri : ‘çaydanlık’<br /><br />kolla- : ‘gömmek’<br /><br />komperesı: ‘büyük kamyon’<br /><br />konc : ‘köşe’<br /><br />kor : ‘kör’<br /><br />köçörd-: ‘göç ettirtmek’<br /><br />köhne : ‘eski’<br /><br />köle çarşamme: ‘yılın en son çarşambası’<br /><br />köleş : ‘sap’<br /><br />köleş : ‘buğdayın saplarından yapılan<br /><br />saman’<br /><br />kölge : ‘gölge’<br /><br />kêllen : ‘tamamen’<br /><br />kölünge: ‘virane, yıkık dökük bina’<br /><br />kömmu: ‘kambur’<br /><br />körre : ‘atın yavrusu, tay’<br /><br />körsü : ‘kışın etrafında ısınılan tandır ve<br /><br />mangal tahtası’<br /><br />körsü gur-: ‘soba kurmak’<br /><br />kêsse : ‘kuraklıkta yapılan tören’<br /><br />köşk : ‘evde bulunan depo’<br /><br />köte : ‘ağacın gövdesi’<br /><br />köynal-: ‘eskimek’<br /><br />köyne : ‘eski’<br /><br />kuci : ‘malzeme’<br /><br />kuey : ‘ürünlerin tarlada biriktirildikleri<br /><br />yer’<br /><br />kuf as- : ‘salıncak kurmak’<br /><br />kufi yekan: ‘kün fe yekûn’<br /><br />kúlle- : ‘gömmek’<br /><br />kúllen : ‘tamamen’<br /><br />kūre : ‘ocak, ateş yeri’<br /><br />kúze : ‘sürahi’<br /><br />küçe : ‘sokak’<br /><br />küçesı ağzı: ‘sokak başı’<br /><br />küçeyi yé-: ‘sokağa açılmak’<br /><br />külçe : ‘yuvarlak olan’<br /><br />külfet : ‘hizmetçi’<br /><br />külfetdar: ‘ailesi kalabalık’<br /><br />külüfter: ‘kalın’<br /><br />küreken: ‘damat’<br /><br />o<br /><br />oak : ‘bir tür ekmek’<br /><br />oale : ‘hiçbir şey ekilmemiş boş tarla’<br /><br />oovzed-: ‘uykudan uyandırmak’<br /><br />L<br /><br />lab : ‘tam’<br /><br />laban : ‘ekmek yapımında kullanılan<br /><br />malzemelerden biri’<br /><br />labert: ‘ekmeği fırına yapıştırmak için<br /><br />kullanılan büyük yastık’<br /><br />lāl : ‘konuşma özürlü’<br /><br />lallan : ‘ekmek kabı’<br /><br />lancin : ‘büyük kap’<br /><br />lap : ‘tam olarak’<br /><br />lat : ‘züğürt, hiç bir şeye sahip<br /><br />olmama’<br /><br />lebahsız: ‘giysisiz’<br /><br />lebaleb: ‘ağzına kadar dolu’<br /><br />lebbe : ‘bir tür tahıl’<br /><br />ledde : ‘bir parça’<br /><br />lennu : ‘beşik’<br /><br />leysan : ‘nisan’<br /><br />lese : ‘diş eti’<br /><br />leş : ‘ceset’<br /><br />leşger : ‘asker, ordu’<br /><br />lezzet apar-: ‘hoşlanmak’<br /><br />libas : ‘giysi’<br /><br />linge linge: ‘torba torba’<br /><br />lire : ‘lira’<br /><br />livan : ‘bardak’<br /><br />loğma : ‘lokma’<br /><br />loxt : ‘çıplak’<br /><br />loulúğa: ‘bir tür bitki’<br /><br />lous ol-: ‘felç olmak’<br /><br />lúbya : ‘kuru fasulye’<br /><br />lule : ‘boru’<br /><br />lutfÒeylé-: ‘iyilik yapmak’<br /><br />lutfi nezer: ‘iyi bakış’<br /><br />lümbelüm: ‘kat kat’<br /><br />M<br /><br />madar : ‘anne’<br /><br />madáran: ‘bir tür bitki’<br /><br />madigan : ‘dişi at’<br /><br />maiale: ‘makale’<br /><br />maiul : ‘imkansız’<br /><br />maiul goy-: ‘tam olarak bırakmamak’<br /><br />mah : ‘ay’<br /><br />mahfuz: ‘saklı’<br /><br />maxlug: ‘mahluk’<br /><br />māl : ‘ehli büyük ve küçükbaş hayvan’<br /><br />māla yetiş-: ‘hayvana yem vermek’<br /><br />mālı fani: ‘dünya malı’<br /><br />mama : ‘ebe’<br /><br />maman: ‘anne’<br /><br />mama tutud: ‘çocuk doğduğunda onu ilk<br /><br />tutan, ebe kadın’<br /><br />mar : ‘yılan’<br /><br />margu : ‘motor markası’<br /><br />mase : ‘kum’<br /><br />masxor: ‘küçük kaseye koyulmuş olan<br /><br />yoğurt’<br /><br />maşin : ‘araba’<br /><br />matik : ‘ruj’<br /><br />maye : ‘sermaye’<br /><br />mecme: ‘Hz. Hüseyin için yapılan törende<br /><br />giyilen özel giysi’<br /><br />mehelli fursad: ‘fırsat yeri, fırsat<br /><br />gelmişken’<br /><br />mehrem: ‘mahrem’<br /><br />mexlug: ‘mahluk’<br /><br />mejmegi : ‘büyük tepsi’<br /><br />mele : ‘mahalle’<br /><br />mele kuçe: ‘mahalle sokağı’<br /><br />melum ol-: ‘malum olmak’<br /><br />mēm : ‘benim’<br /><br />men : ‘ben’<br /><br />menacat: ‘dua okumak’<br /><br />menzil : ‘ev’<br /><br />merasim: ‘tören’<br /><br />merbut: ‘alaka’<br /><br />merbut deil: ‘alakası yok’<br /><br />merdane: ‘mertçe’<br /><br />merdum: ‘insan, halk’<br /><br />mereke: ‘harika’<br /><br />meriz : ‘hasta’<br /><br />merfeşbet: ‘çadır’<br /><br />mersiye elé-: ‘mersiye okumak’<br /><br />meruf : ‘ünlü, meşhur’<br /><br />mesçitru: ‘camiye giden’<br /><br />meseli : ‘benzeri’<br /><br />mesle : ‘sanki’<br /><br />mesnui: ‘sunî’<br /><br />metab : ‘hastanede kullanılan bir<br /><br />malzeme’<br /><br />metel ol-: ‘birisini beklemek’<br /><br />mey : ‘içki’<br /><br />mey : ‘üzüm ağacı’<br /><br />meyiz : ‘kuru üzüm’<br /><br />meyramlugÒoti: ‘bir tür bitki’<br /><br />mezarsanlug: ‘mezarlık’<br /><br />mezeli : ‘ tatlı, hoş’<br /><br />mezlış : ‘meclis, toplantı’<br /><br />mıtr : ‘metre’<br /><br />migdar: ‘miktar’<br /><br />mix : ‘çivi’<br /><br />mikrof : ‘mikrop’<br /><br />milçe : ‘yuvarlak şiş’<br /><br />milçek : ‘sinek’<br /><br />min : ‘bin’<br /><br />min- : ‘binmek’<br /><br />mislı inki: ‘sanki’<br /><br />mmsu : ‘metal kap’<br /><br />miyve : ‘meyve’<br /><br />mizzan: ‘dengeli’<br /><br />mobeddel: ‘değişik’<br /><br />mobl : ‘koltuk takımı’<br /><br />378<br /><br />modÒol-: ‘moda olmak’<br /><br />moğe : ‘vakit’<br /><br />momkın: ‘mümkün’<br /><br />morbar: ‘bir tür ağaç’<br /><br />mordeni: ‘ölü’<br /><br />morexesloğ: ‘askerden izinli olarak<br /><br />gelmek’<br /><br />motor : ‘su motoru’<br /><br />mouie : ‘zaman’<br /><br />mozahım ol-: ‘rahatsız etmek’<br /><br />mövlüt kostu: ‘Allah’a yakın olması<br /><br />amacıyla çocuğun hamama<br /><br />götürülüp yıkanması’<br /><br />muciz : ‘mucize’<br /><br />mud : ‘moda’<br /><br />mugaddeme: ‘önsöz’<br /><br />mumkin: ‘mümkun’<br /><br />munir : ‘bunun’<br /><br />muntazir ol-: ‘beklemek’<br /><br />murakes: ‘izin’<br /><br />murakesÒol-: ‘izin istemek’<br /><br />murduşxane: ‘ölülerin yıkandığı yer’<br /><br />murid : ‘konu’<br /><br />musabıga : ‘yarışma’<br /><br />muşeg : ‘fişek’<br /><br />múşgilde gal-: ‘zor durumda kalmak’<br /><br />muştulug: ‘muştucuya verilen armağan’<br /><br />mūt : ‘ölüm’<br /><br />müendis: ‘mühendis’<br /><br />münacat: ‘sabah ezanından önce okunan<br /><br />dua’<br /><br />müşgülgūşa: ‘sorunları çözen’<br /><br />N<br /><br />nabalag: ‘buluğ çağına ermemiş’<br /><br />nabat : ‘şeker’<br /><br />nadar : ‘huysuz’<br /><br />naggal : ‘nakleden’<br /><br />nağar : ‘bir tür çalgı aleti’<br /><br />nağğıs : ‘özürlü’<br /><br />nahxuş: ‘hasta’<br /><br />naxi : ‘iplik’<br /><br />nale : ‘ağlama, inleme’<br /><br />nalan : ‘ağlayan, inleyen’<br /><br />nam be nam: ‘ad ve ad’<br /><br />naná : nane’<br /><br />nárinÒéle- : ‘ince elemek’<br /><br />na sag : ‘kötü’<br /><br />nāyib : ‘ağa’<br /><br />nazük : ‘nazik’<br /><br />nazlama: ‘ninni’<br /><br />neber : ‘nasıl’<br /><br />ne bile: ‘ne kadar’<br /><br />nece : ‘nasıl’<br /><br />nece : ‘ne kadar’<br /><br />néçe : ‘kaç’<br /><br />neççe : ‘son bir kaç yıl’<br /><br />ne demdedi: ‘durumu nedir’<br /><br />nefer : ‘kişi’<br /><br />negab : ‘maske’<br /><br />neğıl : ‘masal, halk hikâyesi’<br /><br />neiar : ‘büyük vurmalı çalgı’<br /><br />ne inki ki: ‘böyle değildi ki’<br /><br />nemā : ‘gösterge’<br /><br />neme : ‘ne, nasıl’<br /><br />neme neter: ‘şöyle böyle’<br /><br />neméleme neterleme: ‘şunu yapma bunu<br /><br />yapma’<br /><br />nene : ‘anne’<br /><br />nenelug kimin: ‘anne gibi, anneyle eş’<br /><br />nenova xane: ‘fırın, ekmek satılan ve<br /><br />yapılan yer’<br /><br />nerziye ele-: ‘adak vermek’<br /><br />nessaċ : ‘dokumacı’<br /><br />neşie : ‘örnek’<br /><br />neve : ‘torun’<br /><br />neviş : ‘yazı’<br /><br />neyri : ‘tulum’<br /><br />nezeri sindir-: ‘nazarı defetmek’<br /><br />nezrile-: ‘adak vermek’<br /><br />nezeriyen: ‘nazarınızda’<br /><br />nigehban: ‘gözcü, koruma’<br /><br />nişan : ‘iz’<br /><br />nişane : ‘hedef<br /><br />nişaste: ‘nişasta’<br /><br />nok : ‘uc’<br /><br />noki sin-: ‘bir şeyin ucunun kırılması’<br /><br />noxud : ‘nohut’<br /><br />nov : ‘ipek’<br /><br />nöe : ‘torun’<br /><br />nöe çek-: ‘aşağıdan yukarıya taşımak’<br /><br />nöekeş : ‘inşaatta malzeme taşıyan’<br /><br />nuci : ‘bir tür tahıl’<br /><br />nudureten: ‘nadiren’<br /><br />numurta: ‘yumurta’<br /><br />nun : ‘ekmek’<br /><br />nunu bazari: ‘pazar ekmeği’<br /><br />379<br /><br />nuxe : ‘yağmur sularının çatıdan<br /><br />atılmasını sağlayan boru’<br /><br />nüker : ‘kul’<br /><br />O<br /><br />oan buan: ‘o yan bu yan’<br /><br />oar : ‘toprak’<br /><br />oddı ol-: ‘otun bol olması’<br /><br />ogaççe : ‘biraz’<br /><br />éğlag : ‘keçi yavrusu’<br /><br />oğulla- : ‘hırsızlık yapmak, çalmak’<br /><br />ox : ‘oklava’<br /><br />oxu- : ‘okumak’<br /><br />olar : ‘onlar’<br /><br />o mecal: ‘o zaman’<br /><br />o mouğa: ‘o zaman’<br /><br />on mir : ‘on bir’<br /><br />onnüş : ‘on üç’<br /><br />orağ : ‘orak’<br /><br />ossi : ‘olsun’<br /><br />o şer bu şer: ‘o şehir, bu şehir’<br /><br />oşga- : ‘benzemek’<br /><br />otag : ‘oda’<br /><br />ottuz : ‘otuz’<br /><br />o uzden: ‘o yüzden’<br /><br />ovrupa: ‘avrupa’<br /><br />Ö<br /><br />ömrüle-: ‘yaşamak’<br /><br />öy : 1.‘ev’, 2. ‘ön’<br /><br />öysele- : ‘sarsmak’<br /><br />öz : ‘kendi’<br /><br />öz kuyım: ‘kendi hayatım’<br /><br />P<br /><br />paçin : ‘uzun kadın giysisi’<br /><br />paçinnug: ‘kadın giysisi için kullanılan<br /><br />kumaş’<br /><br />padaş : ‘hediye’<br /><br />pāk : ‘temiz’<br /><br />pāk demān: ‘kötülük yapmamış olan,<br /><br />temiz’<br /><br />palçuğ: ‘balçık’<br /><br />payanname: ‘tez’<br /><br />paye : ‘gerçeklik, temel’<br /><br />pāyga : ‘Bahar’a yakın olan bir yöre’<br /><br />payiz : ‘sonbahar’<br /><br />peder : ‘baba’<br /><br />pelastig: ‘plastik’<br /><br />pélåv : ‘pilav’<br /><br />peluvan: ‘pehlivan’<br /><br />pemme: ‘pamuk’<br /><br />penahiz: ‘sığınacak yer’<br /><br />penca : ‘elli’<br /><br />pennir : ‘peynir’<br /><br />penşenme: ‘perşembe’<br /><br />perpúle: ‘seyyid olan kişinin, karşısındaki<br /><br />şahsın başını kötü olaylardan<br /><br />korunması için okşaması’<br /><br />pervar: ‘koyun ve kuzu beslemek’<br /><br />perver : ‘eğitici’<br /><br />perverdino: ‘mart’<br /><br />perveriş: ‘büyümek’<br /><br />pes : ‘demek ki, sonuç olarak’<br /><br />peser : ‘oğul’<br /><br />pessa : ‘ev yapımında kullanılan harç’<br /><br />pessa : ‘fazla, çok’<br /><br />peş : ‘beş’<br /><br />peşkÒat-: ‘kura çekmek’<br /><br />pettěÒaşı: ‘bulgurla yapılan bir tür çorba’<br /><br />peykan: ‘araba markası’<br /><br />pıçag : ‘bıçak’<br /><br />pillikan: ‘merdiven’<br /><br />pi : ‘kuyruk yağı’<br /><br />pilli : ‘merdiven basamağı’<br /><br />pis : ‘kötü, çirkin’<br /><br />pis antin: ‘kötü bağlantı’<br /><br />pişi, pişig: ‘kedi’<br /><br />pişig cırmaği: ‘kedi tırnağı’<br /><br />pitnik : ‘küçük tüp’<br /><br />piyade : ‘yaya’<br /><br />portla-: ‘dağılmak, bozulmak’<br /><br />poşt : ‘nesil, kuşak’<br /><br />poştu : ‘dokuma halıdan yapılmış büyük<br /><br />yastık’<br /><br />púl : ‘para’<br /><br />pus : ‘cilt, deri’<br /><br />put : ‘teneke’<br /><br />púzül- : ‘bozulmak’<br /><br />R<br /><br />rahm éle-: ‘rahmet etmek’<br /><br />raxsız : ‘giysisiz, çıplak’<br /><br />raxt : ‘elbise’<br /><br />rameddoğ : ‘rahmetlik’<br /><br />380<br /><br />rámz : ‘işaret’<br /><br />rarenne: ‘sürücü’<br /><br />ras : ‘düz’<br /><br />reddÒol-: ‘görmezden gelmek’<br /><br />refdar : ‘davranışlar’<br /><br />refÒele-: ‘def etmek’<br /><br />refto amed: ‘gidip gelme’<br /><br />rengerez: ‘boyacı’<br /><br />reyngerezhane: ‘boyahane’<br /><br />resim : ‘geleneksel’<br /><br />resmi numurte: ‘ev yumurtası’<br /><br />reşd : ‘bölüm’<br /><br />reşte : ‘erişte’<br /><br />reyn : ‘renk’<br /><br />reza ol-: ‘rıza olmak’<br /><br />riz : ‘narin, küçük’<br /><br />rūhu : ‘metal kap’<br /><br />roğan : ‘yağ’<br /><br />rou : ‘sıvı halde olan’<br /><br />rouze : ‘Hz. Hüseyin için yapılan tören’<br /><br />rouze oxu-: ‘mersiye okumak’<br /><br />ruseri : ‘başörtüsü’<br /><br />ruzıgar: ‘zaman, hayat’<br /><br />ruzi : ‘rızk’<br /><br />S<br /><br />saba : ‘sabah’<br /><br />saci : ‘çörek’<br /><br />sade : ‘saf’<br /><br />safÒelé-: ‘dengede tutmak’<br /><br />sag : ‘sağ, iyi durumda olma’<br /><br />sagÒol-: ‘iyileşmek’<br /><br />saği : ‘saki’<br /><br />saiial : ‘sakal’<br /><br />sahab : ‘sahip’<br /><br />sahi : ‘doğru’<br /><br />sahibelzaman: ‘Hz. Mehdi, zamanın<br /><br />sahibi’<br /><br />saxd : ‘çetin, zor’<br /><br />saxtÒeyle-: ‘bina yapmak’<br /><br />sal : ‘yıl’<br /><br />sal- : ‘atmak’<br /><br />sal- : ‘kesmek’<br /><br />salim : ‘sağlam, güvenilir’<br /><br />saman sepen: ‘saman serpen’<br /><br />samaver: ‘semaver’<br /><br />san : ‘santimetre’<br /><br />sanc- : ‘yılanın sokması’<br /><br />sannel : ‘sandalye’<br /><br />sarfÒele-: ‘kar etmek’<br /><br />sarí : ‘-e doğru’<br /><br />sarı küçe: ‘Bahar’da bulunan bir mahalle’<br /><br />sarımsag: ‘sarımsak’<br /><br />sari yağ: ‘tereyağı’<br /><br />sarulug: ‘sarılık’<br /><br />sabed : ‘sepet’<br /><br />sebzi : ‘sebze’<br /><br />sefe : ‘gramafon’<br /><br />sefe furuş: ‘gramafon satıcısı’<br /><br />séfide : ‘şafak’<br /><br />sēg : ‘köpek’<br /><br />seiia : ‘su dağıtan’<br /><br />seher erte: ‘sabah erken’<br /><br />sehi salın: ‘sağlıklı’<br /><br />seKgiz : ‘sekiz’<br /><br />sekke : ‘katkısız, güzel olan’<br /><br />seku : ‘hamamda elbiselerin koyulduğu<br /><br />yer’<br /><br />sél : ‘sel’<br /><br />sellelou: ‘Allahümme salli ala seyyidina<br /><br />Muhammedin ve ala âl-i<br /><br />Muhammed’<br /><br />selvat : ‘salavat’<br /><br />sendaraş: ‘taşçı, heykeltıraş’<br /><br />sene : ‘sana’<br /><br />seng : ‘taş’<br /><br />sengek : ‘bir çeşit ekmek’<br /><br />sennelı: ‘sandalye’<br /><br />senober: ‘bir tür uzun ağaç’<br /><br />sexloğ : ‘zorluk’<br /><br />sexra : ‘çöl’<br /><br />seraxor: ‘kötüleme’<br /><br />seratan: ‘kanser’<br /><br />serbigilleri: ‘önde gelenleri, saygı değer<br /><br />kişileri’<br /><br />serbileta: ‘sabretmek’<br /><br />serd : ‘soğuk’<br /><br />serd ol-: ‘soğumak, uzaklaşmak’<br /><br />sergerdan: ‘avare’<br /><br />serheyn: ‘askeri rütbe’<br /><br />serışte: ‘becerikli’<br /><br />seriyen: ‘hızlıca’<br /><br />serkerde: ‘önder’<br /><br />sermaxurdégi: ‘soğuk algınlığı’<br /><br />serperesÒol-: ‘nezaret etmek, göz kulak<br /><br />olmak’<br /><br />381<br /><br />serraf : ‘sarraf, kuyumcu’<br /><br />seşembe: ‘salı’<br /><br />setil : ‘ bir tür demir’<br /><br />sevad : ‘eğitimli’<br /><br />sevatdar: ‘eğitimli’<br /><br />s´vün- : ‘sevinmek’<br /><br />sevvom gécäsi: ‘Hz. Hüseyin’in ölümünün<br /><br />üçüncü gecesi’<br /><br />seyil : ‘sel’<br /><br />seyru sefer: ‘gidiş geliş’<br /><br />sıgır : ‘sığır’<br /><br />sılıyman: ‘Süleyman’<br /><br />sınnı sal: ‘aynı yaşta olma, yaşıt’<br /><br />sır : ‘takım’<br /><br />sib : ‘elma’<br /><br />sift : ‘sert’<br /><br />sifid : ‘beyaz’<br /><br />sigar çek-: ‘sigara içmek’<br /><br />sigil : ‘siğil’<br /><br />smx : ‘şiş’<br /><br />siman : ‘alçı’<br /><br />sın : ‘yaş’<br /><br />sin- : ‘kırmak, kesmek’<br /><br />sincağ : ‘çatal iğne’<br /><br />sine : ‘göğüs’<br /><br />sini : ‘büyük tepsi’<br /><br />sinze : ‘bayramın on üçüncü günü’<br /><br />sir : ‘koyu’<br /><br />sisal : ‘otuz yıl’<br /><br />sisedi çar: ‘üç yüz dört’<br /><br />siyahed: ‘seyahat’<br /><br />sobok : ‘hafif’<br /><br />sogan : ‘soğan’<br /><br />sox- : ‘sokmak’<br /><br />sonnet : ‘gelenek’<br /><br />sonnetî : ‘geleneksel’<br /><br />sonugırafi: ‘film’<br /><br />sōra : ‘sonra’<br /><br />soradennen: ‘daha sonra’<br /><br />soragla-: ‘aramak’<br /><br />sorFa : ‘sofra’<br /><br />soug : ‘soğuk’<br /><br />souğ vur-: ‘üşütmek, soğuk almak’<br /><br />sout : ‘ses’<br /><br />sov : ‘laf’<br /><br />sovuş- : ‘geçmek’<br /><br />sönne selam: ‘gözde çıkan arpacık’<br /><br />sörmedan: ‘sürme kabı’<br /><br />sövzan mövzan: ‘ahır mahır’<br /><br />söyüz : ‘sebze’<br /><br />súb : ‘sabah’<br /><br />subh : ‘sabah’<br /><br />subana: ‘kahvaltı’<br /><br />sucug : ‘şiradan yapılan cevizli lokum’<br /><br />súd : ‘süt’<br /><br />súd lancini: ‘yoğurt yapmak için kullanılan<br /><br />büyük kap’<br /><br />súd nene:‘sütanne’<br /><br />sulag : ‘delik’<br /><br />sulax : ‘delik’<br /><br />sulı : ‘sulu tarım’<br /><br />sumug : ‘kemik’<br /><br />summug seratan: ‘kemik kanseri’<br /><br />surı : ‘sürü’<br /><br />suvagdaş: ‘sıva yapan’<br /><br />suvağ tut-: ‘sıvamak’<br /><br />suval : ‘soru’<br /><br />suwar-: ‘sulamak’<br /><br />suvini pes vér-: ‘suyunu süzmek’<br /><br />suzen : ‘iğne’<br /><br />südügÒagacı: ‘söğüt ağacı’<br /><br />sürmei : ‘lacivert’<br /><br />süz : ‘söz’<br /><br />süz vextıne çeker: ‘söz gelir vaktini bulur’<br /><br />Ş<br /><br />şadÒol-: ‘sevinmek mutlu olmak’<br /><br />şagırd : ‘çırak’<br /><br />şahaddog: ‘şahitlik’<br /><br />şahı merdan: ‘mertlerin sultanı, Hz. Ali’<br /><br />şaxmar: ‘yılanların şahı şahmeran’<br /><br />şalÒagacı: ‘kavak ağacı’<br /><br />şal bağlá-: ‘kuşak bağlamak’<br /><br />şallatan: ‘kabadayı’<br /><br />şam : ‘akşam yemeği’<br /><br />şam : ‘Suriye’nin başkenti’<br /><br />şamame: ‘güzel kokulu kavun’<br /><br />şamı gariban gécäsi: ‘Hz. Hüseyin’in<br /><br />öldüğü gece’<br /><br />şare : ‘biçilmiş ekin’<br /><br />şeer : ‘şehir’<br /><br />şemme : ‘top’<br /><br />şenme : ‘cumartesi’<br /><br />şemşir : ‘hançer’<br /><br />şen : ‘büyüklük, şan’<br /><br />şepelağ: ‘tokatlama’<br /><br />şer : ‘şehir’<br /><br />şerikloğ: ‘ortaklık’<br /><br />382<br /><br />şert : ‘şart’<br /><br />şest : ‘altmış’<br /><br />şeytanperes: ‘şeytana tapan’<br /><br />şıx : ‘şeyh’<br /><br />şıll : ‘gevşek’<br /><br />şieyan : ‘Şialar’<br /><br />şilin : ‘büyük hortum’<br /><br />şikár : ‘avcı’<br /><br />şikeste : ‘kırılmış’<br /><br />şimya : ‘kimyasal’<br /><br />şināsnāme: ‘nüfus cüzdanı’<br /><br />şir : ‘aslan’<br /><br />şir dessesi: ‘aslan destesi, bir çeşit tören’<br /><br />şire : ‘pekmez’<br /><br />şirelug: ‘pekmez için kullanılan kuru<br /><br />üzüm’<br /><br />şirin : ‘tatlı’<br /><br />şirine : ‘tatlı’<br /><br />şirtaz éle-: ‘doğumun üzerinden bir yıl<br /><br />geçmeden tekrar çocuk sahibi<br /><br />olmak ’<br /><br />şişire : ‘üzüm pekmezi’<br /><br />şişper : ‘savaş aletlerinden bir tür ok’<br /><br />şoxloğ : ‘şaka’<br /><br />şoru ol-: ‘başlamak’<br /><br />şouçere: ‘çerez’<br /><br />şoum : ‘uğursuzluk’<br /><br />şov nişinlug: ‘gece misafirliğe gitmek,<br /><br />gece oturması’<br /><br />şou şemmeloi: ‘gece misafirliğe gitmek,<br /><br />gece oturması’<br /><br />şukuliyat: ‘çikolata’<br /><br />şulug : ‘gürültü, kalabalık’<br /><br />şumal : ‘kuzey’<br /><br />şungulgazı: ‘değeri düşük olan para’<br /><br />şuru elé-: ‘başlamak’<br /><br />şuxluğ: ‘şaka’<br /><br />şuveran: ‘bir tür ot’<br /><br />T<br /><br />tabeg: ‘tabak’<br /><br />tábag : ‘büyük tabak’<br /><br />tábágeyi sı: ‘üçüncü tabaka’<br /><br />tag : ‘tek’<br /><br />tag go- : ‘tek başına yalnız başına<br /><br />bırakmak’<br /><br />tagÒilmeg: ‘tek ilmek’<br /><br />taidir : ‘takdir’<br /><br />tagial : ‘fişek’<br /><br />tāhiye : ‘hazırlama’<br /><br />tahtı nazar: ‘gözetim altında olmak’<br /><br />tax- : ‘takmak’<br /><br />taxd éylé-: ‘çocuğun bütün dişlerini<br /><br />çıkartması’<br /><br />taxtá : ‘tahta’<br /><br />takkalar: ‘çocukların patlattığı fişek’<br /><br />teiribi: ‘aşağı yukarı’<br /><br />talar : ‘düğün salonu’<br /><br />támalÒol-: ‘bozulmak’<br /><br />tap- : ‘bulmak’<br /><br />tapmaca: ‘bilmece, bulmaca’<br /><br />taşpur-: ‘Allah’a emanet etmek, tapşırmak’<br /><br />tarazu : ‘terazi’<br /><br />tarix : ‘tarih’<br /><br />tasa oturt-: ‘meydana oturtmak’<br /><br />tåvug : ‘tavuk’<br /><br />tāye : ‘süt anne’<br /><br />tāyi : ‘benzeri’<br /><br />tazze : ‘taze’<br /><br />tebÒele-: ‘ateşi çıkartmak’<br /><br />tedareg: ‘hazırlık’<br /><br />tefr : ‘gezme, dolanma’<br /><br />tefrih : ‘eğlence’<br /><br />tehiii élé-: ‘araştırmak’<br /><br />tege : ‘erkek keçi’<br /><br />tegeg : ‘tefek’<br /><br />teğelle vur-: ‘çabalamak’<br /><br />tej : ‘üzüm posasının kurutulmuş hali’<br /><br />teken yiyemme-: ‘kıpırdayamamak’<br /><br />tekin : ‘gibi’<br /><br />tele : ‘tuzak’<br /><br />tele sahab: ‘tuzağın sahibi’<br /><br />telesmen: ‘acele etme’<br /><br />telfizun: ‘televizyon’<br /><br />telxıne : ‘yemek’<br /><br />telle- : ‘buharlaşmak’<br /><br />telvizyon: ‘televizon’<br /><br />temam : ‘tamam’<br /><br />temam merdum: ‘bütün insanlar’<br /><br />temaşa: ‘izlemek’<br /><br />temenna: ‘istek, dilek’<br /><br />temis éle-: ‘temizlemek’<br /><br />tene : ‘kötü laf’<br /><br />teng : ‘kötü niyetli’<br /><br />tennur : ‘tandır’<br /><br />383<br /><br />terag : ‘halı dokumada kullanılan bir<br /><br />araç’<br /><br />tarázu : ‘terazi’<br /><br />terbiyet gaza: ‘güçlü yemek’<br /><br />teref : ‘taraf, yan’<br /><br />tereg : ‘tarak’<br /><br />terifÒeylé-: ‘tarif etmek’<br /><br />tesbe : ‘tesbih’<br /><br />teşbih : ‘benzetme’<br /><br />teşrifat: ‘karmaşık kurallar’<br /><br />teşt : ‘büyük leğen’<br /><br />tevekkül: ‘bir işin sonunu Allah’tan<br /><br />bekleme’<br /><br />teyÒeylé-: ‘kural koymak’<br /><br />teyidÒol-: ‘onaylanmak’<br /><br />tez tez içeri ver- : ‘hızlı hızlı atıştırmak’<br /><br />teziye : ‘aşurenin olaylarını anlatan<br /><br />tiyatro’<br /><br />tıla mıla: ‘altın maltın’<br /><br />tigire dolu: ‘karla karışık yağmur’<br /><br />tik- : ‘dikmek’<br /><br />tike : ‘parça’<br /><br />tike parça: ‘parça parça’<br /><br />til : ‘eskiden evlerin çatılarını yapmak<br /><br />için kullanılan uzun odun’<br /><br />tir : ‘mızrak’<br /><br />tir : ‘kuru ağaç’<br /><br />tirahen: ‘ev inşa ederken kullanılan büyük<br /><br />demir’<br /><br />tiryah : ‘afyon’<br /><br />tişk : ‘derinden gelen sızı, ağrı’<br /><br />toxluğ : ‘tokluk’<br /><br />toxmag: ‘buğday döğmek için kullanılan<br /><br />araç’<br /><br />toxum : ‘tohum’<br /><br />toxun- : ‘dokunmak’<br /><br />tolug : ‘tulum’<br /><br />top ol- : ‘top gibi yuvarlak olmak’<br /><br />tor : ‘ağ’<br /><br />torpag : ‘toprak’<br /><br />torş : ‘turşu’<br /><br />tovli : ‘hızlı’<br /><br />toy : ‘düğün’<br /><br />tozi ver-: ‘açıklama yapmak’<br /><br />töer : ‘balta’<br /><br />tök- : ‘dökmek’<br /><br />tökönağ: ‘dağınık, bakımsız’<br /><br />töküm : ‘düzenleme’<br /><br />têrkiye: ‘Türkiye’<br /><br />törkî : ‘Türkçe’<br /><br />tövce : ‘ağaçtan yapılan kap’<br /><br />tövle çıx-: ‘ahır temizlemek’<br /><br />tövli : ‘ahır’<br /><br />tufag : ‘aile, ocak’<br /><br />tukli : ‘tilki’<br /><br />tuklice: ‘tilkice otu’<br /><br />tungule gor gor: ‘havai fişek’<br /><br />tupbazı unna-: ‘top oynamak’<br /><br />tur çek-: ‘ince örtü örtmek’<br /><br />turş : ‘turşu’<br /><br />turş garpuz: ‘karpuz turşusu’<br /><br />turşi şire: ‘pekmezle turşunun<br /><br />karıştırılmasıyla elde edilen bir tür<br /><br />tatlı’<br /><br />turunc : ‘turuncu’<br /><br />tutÒagacı: ‘dut ağacı’<br /><br />tu tu : ‘tavuğu çağırmak için kullanılan<br /><br />sesler topluluğu’<br /><br />tutünle-: ‘tütsülemek’<br /><br />tükli : ‘tilki’<br /><br />tük ökörö: ‘tüyü dökülmek’<br /><br />tükü : ‘saç’<br /><br />tümen : ‘İran’da kullanılan bir para birimi’<br /><br />U<br /><br />uce : ‘yüce’<br /><br />uç : ‘üç’<br /><br />ude : ‘bağırsak’<br /><br />udumlu: ‘kötülük ve büyülere karşı<br /><br />korunmuş olan’<br /><br />uğur : ‘uğur, şans’<br /><br />u ied : ‘ o kadar’<br /><br />ulag : ‘eşek’<br /><br />ulduz : ‘yıldız’<br /><br />ummac: ‘bir tür tahıl’<br /><br />un : ‘on,10’<br /><br />une- : ‘oynamak’<br /><br />urdubehişdo: ‘nisan’<br /><br />urtalug: ‘ortalık’<br /><br />uruze tut-: ‘oruç tutmak’<br /><br />uryan : ‘çıplak’<br /><br />ustad : ‘üstad, usta, hoca’<br /><br />ussug : ‘yüzük’<br /><br />uşag : ‘çocuk’<br /><br />uşag dog-:‘çocuk doğurmak’<br /><br />uş kilé yārım: ‘üç buçuk kilo’<br /><br />384<br /><br />uvala-: ‘ufalamak’<br /><br />uvul : ‘hayvanların bulunduğu yer’<br /><br />uyna- : ‘oynamak’<br /><br />uzayan gülab: ‘yüzün çiçekten yapılan<br /><br />parfüm gibi koksun’<br /><br />uzmi- : ‘el çekmemek, vazgeçmemek’<br /><br />uzum : ‘üzüm’<br /><br />uzun xaci: ‘orta parmak’<br /><br />uz io- : ‘yüz koymak’<br /><br />uz tax- : ‘maske takmak’<br /><br />Ú<br /><br />ússınne: ‘üstünde’<br /><br />úz : ‘yüz’<br /><br />Ü<br /><br />ül- : ‘ölmek’<br /><br />ülüt : ‘ölmüş’<br /><br />ümür : ‘ömür’<br /><br />ürdeg : ‘ördek’<br /><br />üreg : ‘yürek’<br /><br />üreg kéç-: ‘çok acıkmak, açlıktan içi<br /><br />bayılmak’<br /><br />ürekleri tutul-: ‘canları sıkılmak’<br /><br />üreyÒağrugu: ‘yürek ağrısı’<br /><br />üzerlig: ‘nazara karşı kullanılan bir bitki’<br /><br />üzerlig yandır-: ‘nazara karşı üzerlik<br /><br />otunun yakılması’<br /><br />V<br /><br />vaiıen : ‘gerçekten’<br /><br />vareken: ‘varken, hayattayken’<br /><br />vasıka : ‘belge’<br /><br />veginen: ‘ver, ikinci kişiye emir’<br /><br />veli : ‘ama, lakin’<br /><br />ves : ‘bağ’<br /><br />vesail : ‘malzemeler’<br /><br />veset : ‘vasat’<br /><br />vesiyet : ‘vasiyet’<br /><br />verdeni: ‘merdane’<br /><br />verege : ‘bir tür ot’<br /><br />vex : ‘vakit, zaman’<br /><br />vext : ‘vakit, zaman’<br /><br />vez : ‘durum’<br /><br />vez hamucura: ‘her şekilde’<br /><br />vezne : ‘ağır taş’<br /><br />vosed : ‘çok geniş’<br /><br />Y<br /><br />yadÒol-: ‘yabancı olmak’<br /><br />yada sal-: ‘hatırlatmak’<br /><br />yag : ‘yağ’<br /><br />yağ kuzesi: ‘yağ fıçısı’<br /><br />yax- : ‘yakmak’<br /><br />yaxun : ‘yakın’<br /><br />yakçı : ‘iyi, güzel’<br /><br />yalruz: ‘yalnız’<br /><br />yaman : ‘kötü’<br /><br />yan duş-: ‘ters düşmek’<br /><br />yapışgan: ‘yapışkan’<br /><br />yapma : ‘tezek’<br /><br />yarı gäce: ‘gece yarısı’<br /><br />yarmá : ‘buğday’<br /><br />yaşaceg: ‘yaşa kadar’<br /><br />yaşıl : ‘yeşil’<br /><br />yay : ‘yaz’<br /><br />yazí : ‘dışarı’<br /><br />yexnı : ‘et yemeği’<br /><br />yekşenbe: ‘pazar günü’<br /><br />yér : ‘yer’<br /><br />yér álma: ‘patates’<br /><br />yér béyr ol-: ‘aile içerisindeki tüm<br /><br />bireylerin evlendikten sonra aynı<br /><br />evde yaşamaya devam etmesi’<br /><br />yér içi : ‘yatak’<br /><br />yér tüssi: ‘yer tutsun, yer alsın’<br /><br />yekem : ‘biraz’<br /><br />yekkeloğ: ‘büyüklük’<br /><br />yekke mekke: ‘büyük müyük’<br /><br />yél : ‘yel’<br /><br />yélmi : ‘bir tür ot’<br /><br />yélve : ‘bir tür bitki’<br /><br />yengi : ‘yeni’<br /><br />yengi il: ‘yeni yıl’<br /><br />yér : ‘yer’<br /><br />yérÒússu: ‘yatak’<br /><br />yeşim : ‘yeşile benzer bir renk’<br /><br />yeTdi : ‘yedi’<br /><br />yeTdi göz: ‘nazar boncuğu’<br /><br />yetég ol-: ‘korumak, iyi bakmak’<br /><br />yey : ‘bir’<br /><br />yıgıl- : ‘bir araya gelmek, toplanmak’<br /><br />yıgışıl- : ‘ortadan kaldırılmak, taşınmak’<br /><br />yíg- : ‘toplamak’<br /><br />385<br /><br />yıgrış : ‘yürüyüş’<br /><br />yimag : ‘yemek’<br /><br />yitir- : ‘ortadan kaldırmak’<br /><br />yoldaş : ‘arkadaş, dost’<br /><br />yol gözle-: ‘beklemek’<br /><br />yoluh- : ‘bir kimsenin durumunu<br /><br />öğrenmek için yanına gitmek’<br /><br />yonca : ‘yonca’<br /><br />yosgul : ‘yoksul’<br /><br />yox : ‘yok’<br /><br />yoxla- : ‘uyumak’<br /><br />yoxu : ‘uyku’<br /><br />yuğ- : ‘yıkamak’<br /><br />yuxarı : ‘yukarı’<br /><br />yuxu : ‘uyku’<br /><br />yúk : ‘yük’<br /><br />yún : ‘yün’ :<br /><br />yüngül : ‘hafif’<br /><br />Z<br /><br />zad : ‘şey’<br /><br />zaferden çıx-: ‘lohusanın kırk günlük<br /><br />hassas dönemden çıkması’<br /><br />zai : ‘nazara karşı kullanılan bir bitki’<br /><br />zahır : ‘dost gibi görünüp düşman olan’<br /><br />zamane dolanıd: ‘zaman değişmiş’<br /><br />zebt élé-: ‘kaydetmek’<br /><br />zeisban: ‘lohusa kadın’<br /><br />zengüle: ‘zil’<br /><br />zeng vur-: ‘aramak’<br /><br />zer : ‘Arapçada bulunan bir sayı<br /><br />sistemi’<br /><br />zerbulmesel: ‘atasözü’<br /><br />zıtı zıl : ‘çok çalışkan ve zeki’<br /><br />zibil : ‘çöp’<br /><br />zinne : ‘zinde, diri’<br /><br />zinnegi: ‘yaşam’<br /><br />ziynet : ‘süs’<br /><br />zorrad: ‘mısır’<br /><br />zouiÒele-: ‘mutlu olmak, sevinmek’<br /><br />zuhur étgínen: ‘ortaya çık’<br /><br />zülal : ‘berrak’<br /><br />Kullanılan Transkripsiyon İşaretleri:<br /><br />ā : uzun a<br /><br />ē : uzun e<br /><br />ī : uzun ı<br /><br />m : uzun i<br /><br />ū : uzun u<br /><br />ǖ : uzun ü<br /><br />ō : uzun o<br /><br />ă : Kaybolmak üzere olan a<br /><br />ě : Kaybolmak üzere olan e<br /><br />ĭ : Kaybolmak üzere olan ı<br /><br />å : Kaybolmak üzere olan i<br /><br />ǚ : Kaybolmak üzere olan ü<br /><br />é : Kapalı e<br /><br />ä : Açık e<br /><br />á : a- e arası ses<br /><br />å : a-o arası ses<br /><br />è : a-ı arası ses<br /><br />´ : e-ö arası ses<br /><br />í : ı-i arası ses<br /><br />ì : ı-u arası ses<br /><br />é : o-u arası ses<br /><br />ê : ö-ü arası ses<br /><br />ú : u-ü arası ses<br /><br />ć : Normalden daha önde telâffuz edilen ve hafifçe sızıcı olan c<br /><br />© : Normalden daha önde telâffuz edilen ve hafifçe sızıcı olan ç<br /><br />Ç : ç-c arası ses<br /><br />F : f-v arası ses<br /><br />21<br /><br />i : Arka damak g’si<br /><br />k : Nefesli h<br /><br />x : Sızıcı h<br /><br />o : Arka damak k’si<br /><br />K : k-g arası ses<br /><br />yn : Geniz ünsüzü<br /><br />P : p-b arası ses<br /><br />¸ : Kaybolmak üzere olan r<br /><br />S : s-z arası ses<br /><br />T : t-d arası ses<br /><br />w : çift-dudak v’si</div><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/12204628-325704931287118029?l=kurd-yayilmasi.blogspot.com' alt='' /></div>mehran baharihttp://www.blogger.com/profile/16182047783930967840noreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-12204628.post-89855207985166978192011-10-21T11:47:00.001-07:002011-10-21T12:03:48.362-07:00<div dir="ltr" style="text-align: left;" trbidi="on"><div dir="rtl" style="text-align: justify;"><b>تركي در ايران، كردي در تركيه: آغاز بكار موسسه عالي آموزشي كردي زبان در تركيه<br /><br />مئهران باهارلي<br /><br />سؤزوموز</b><br /><div dir="rtl" style="text-align: justify;"><br /><img src="http://www.haberform.com/images/news/30388.jpg"><br /><br />در ادامه رفرمهاي دمكراتيك در تركيه، در آغاز سال تحصيلي جديد (٢٠١٢-٢٠١١) نخستين دانشكده به دو زبان كردي (كورمانجي) و زازاكي در مقطع چهارساله ليسانس در دانشگاه آرتوقلوي شهر ماردين اين كشور شروع بكار كرده است. اين حادثه گام مهمي در راستاي انتگراسيون فرهنگهاي كردي و زازاكي به نظام آموزشي تركيه و به نظر بسياري از صاحبنظران مقدمه اي براي گذر به كاربرد اين زبانها در مقطع مدارس ابتدائي به عنوان زبان تحصيل و تعليم-تعلم در آينده نزديك مي باشد. قابل ذكر است كه دانشگاه آرتوقلو – مانند دانشگاههاي حككاري، موش، تونجئلي و بينگؤل در شرق و مركز تركيه و بيلگي در استانبول، تاكنون نيز زبانهاي مذكور را به عنوان يك درس انتخابي براي ديگر دانشجويان عرضه مي كرده است.</div><div dir="rtl" style="text-align: justify;"><br /></div><div dir="rtl" style="text-align: justify;">هنگامي كه تركان ساكن در آزربايجان جنوبي و ديگر نقاط ايران، از ظلم و ستم و حق كشيهاي رفته بر آنها از طرف دولتين فارس ايران (سلسله پهلوي و جمهوري اسلامي) سخن ميگويند، قوميتگرايان فارس و دستجات پان ايرانيست، فورا دو مساله ارمني و كرد در كشور همسايه تركيه را پيش مي كشند. تو گوئي دولت تركيه، دولت ملي تركان ساكن در ايران و آزربايجان جنوبي است و معضلات و اشتباهات آن مي بايد به حساب تركان ساكن در ايران و آزربايجان جنوبي نوشته شود (البته در اين سفسطه پان ايرانيستي، حقايقي نهفته است. نخست آنكه ملت ترك ساكن در ايران و آزربايجان جنوبي، به لحاظ هويت ملي ترك دقيقا از جنس همان عنصر ملي كه دولت تركيه را بوجود آورده و دولت تركيه تمثيل كننده آن است مي باشد و دوم اينكه پان ايرانيستها خود بهتر از هر كس ديگر به اين حقايق واقف اند). پاسخ مختصر و مفيد به اين سفسطه پان ايرانيستي آن است كه نارسائيها و حق كشيهاي احتمالي دولتها و كشورهاي ديگر دليلي براي توجيه حق كشيهاي دولت ايران و موجه شمردن نارسائيهاي داخلي اين كشور نمي تواند باشد.</div><div dir="rtl" style="text-align: justify;"><br /></div><div dir="rtl" style="text-align: justify;">اما هر گاه امر مثبت و گشايشي دمكراتيك در عرصه زبانها و حقوق گروههاي ملي موجود در كشور همسايه ما تركيه روي دهد، اينبار دستجات مذكور با سفسطه پان ايرانيستي تماما معكوس ديگري، ادعا مي كنند كه تركيه و مسائل آن ربطي به تركان ساكن در ايران و آزربايجان جنوبي- كه اصلا ترك نبوده، بلكه آزريهايي آريائي نژاد اصيل ايران زميني تغيير زبان داده شده توسط مغولان مي باشند - ندارد. پاسخ به اين سفسطه پان ايرانيستي نيز چنين است كه هر چند مسائل كشور همسايه تركيه ربط مستقيمي به ما ندارد، با اين همه هر گروه ملي چه اقليت مانند كردها در تركيه و چه اكثريت مانند تركهاي ساكن در ايران و آزربايجان جنوبي حق دارد و مي تواند در مبارزه براي احقاق حقوق ملي خود از تجارب مثبت و منفي گروههاي ملي ديگر درس آموزي كند. اين تجربه اندوزي به ويژه در عرصه استفاده از هر وسيله ممكن مسالمت آميز و مدني براي وادار ساختن دولت به شناختن و تضمين حقوق ملي و نيز بين المللي كردن مساله ملي گروه مذكور يك ضرورت است. </div><div dir="rtl" style="text-align: justify;"><br /></div><div dir="rtl" style="text-align: justify;">اخيرا و بعد از انتشار خبر آغاز بكار نخستين دانشكده و موسسه آموزش عالي كردي در تركيه نيز، قوميتگرايان افراطي فارس و پان ايرانيستها، باز به دو سفسطه هميشگي پان ايرانيستي خود متوسل شدند. آنها از يك سو با حساب پرسي از تركان ساكن در آزربايجان جنوبي و ايران در باره سياستهاي داخلي دولت تركيه، تلويحا ملت ترك ساكن در ايران و آزربايجان جنوبي را مسئول مساله خونين كرد در تركيه دانستند (لابد با اين استدلال كه ما ترك مي باشيم و دولت تركيه نيز دولت ملي عنصر ترك است) و در عين حال با رفتاري تناقض آميز مدعي شدند كه مسائل تركيه و كردان آن كشور اساسا ربطي به ايران ندارد و نمونه تركيه نمي تواند امثالي براي حل و كشايش دمكراتيك در عرصه مساله زباني و مساله ملي در ايران تشكيل دهد. </div><div dir="rtl" style="text-align: justify;"><br /></div><div dir="rtl" style="text-align: justify;">گشايش موسسه آموزش عالي به زبانهاي كردي و زازاكي در تركيه و عكس العملهاي پان ايرانيستي داده شده بدان، از جمله شبيه سازيها و بي ارتباط شمردنهاي بيجاي ايشان كه فوقا ذكر شد، قلمي كردن چند سطر مختصر در باره موقعيت دو زبان تركي در ايران و كردي در تركيه را ضروري مي سازد. اين ضرورت از آنجا ناشي مي گردد كه اولا قوميتگرايان فارس و پان ايرانيستها در تحليل مساله زباني در تركيه و شبيه سازي آن با مساله زباني در ايران اشتباهات اساسي دارند. اساسي ترين اشتباه اين دستجات آن است كه به مسائل مقطعي نگاه مي كنند و نه روندي و غافل از آنند كه در حال حاضر در دو كشور ايران و تركيه مساله زباني و سير تاريخي آن در دو جهت معكوس در حركت است. دوم اشتباه آنست كه اساسا بين وضعيت تركهاي ساكن در آزربايجان جنوبي و ايران با وضعيت كردهاي تركيه بيش از شباهت، تفاوت وجود دارد. سومين اشتباه اينكه در مقطع زماني حاضر، وضعيت كردان در تركيه بارها بهتر از وضعيت تركان ساكن در آزربايجان جنوبي و ايران است:</div><div dir="rtl" style="text-align: justify;"><br /></div><div dir="rtl" style="text-align: justify;">١)- <b>سابقه رسميت زبان:</b> در يك هزار سال گذشته زبان تركي يكي از زبانهاي رسمي دولتهاي تركي حاكم بر ايران امروزي و ارتش و دربار آنها و يكي از زبانهاي ادبي و رابط و آموزشي اين كشور بوده است. زبان تركي در دوره آزادسازي كوتاه مدت آزربايجان جنوبي توسط اردوي عثماني در خلال سالهاي جنگ جهاني اول، همچنين در دوره يكساله حكومت ملي آزربايجان در سالهاي جنگ جهاني دوم نيز زبان رسمي و دولتي آزربايجان جنوبي بوده است. اما در نتيجه سياستهاي مستعمره سازي آزربايجان و نسل كشي زباني و نژادپرستي سيستماتيك اعمال شونده در يك صد سال گذشته از سوي دولتين فارس حاكم بر ايران، امروز زبان تركي موقعيت تاريخي رسمي و دولتي بودن خود در ايران را از دست داده، حتي در تبريز پايتخت آزربايجان، كاربرد آن در نشستهاي عمومي توسط دولت جمهوري اسلامي ايران ممنوع گرديده است. اين وضعيت صد در صد در تضاد با وضعيت زبان كردي در تركيه است كه در آن زبان كردي هرگز زباني رسمي٬ درباري و ارتشي و ادبي و يا رابط نبوده است. با اينهمه زبان كردي در تركيه كم كم استاتوي رسمي شدن را در حال كسب كردن است. در ادامه اين روند، امروز در مناطق كردنشين تركيه علائم خياباني و اعلانيه ها و بروشورهاي شهرداريها به زبان كردي نيز نوشته و منتشر مي شوند. اماكن جغرافيائي كه در گذشته نامهاي كردي آنها با نامهاي تركي عوض شده بودند، با تصويب قوانين لازمه يك يك اسامي اصلي خود را باز مي يابند. اما در ايران سياست اخراج زبان تركي زماني رسمي و دولتي، از همه عرصه هاي دولتي و اداري و اجتماعي با سرعت تمام به پيش برده مي شود، كاربرد زبان تركي در علائم خياباني و خدمات شهرداريها حتي در مناطق ترك نشين همچنان ممنوع است و روند تغيير نامهاي تركي اماكن جغرافيائي به نامهاي جعلي فارسي از سوي دولت جمهوري اسلامي با شتاب فزاينده اي ادامه دارد.</div><div dir="rtl" style="text-align: justify;"><br /></div><div dir="rtl" style="text-align: justify;">٢)-<b>سير تاريخي وضعيت زبان:</b> وضعيت و موقعيت امروز زبان و فرهنگ كردي در تركيه بهتر از ٥ سال قبل، آنهم بهتر از ١٠ سال قبل٬ آنهم بهتر از ٥٠ سال قبل است. مطمئنا در ١٠ سال آينده وضعيت خيلي بهتري نيز خواهد داشت. امروز كردان تركيه داراي مدارس٬ برنامه هاي راديو تلويزيوني٬ انتشارات، روزنامه ها و حتي موسسات آموزش عالي به زبان كردي مي باشند، چيزهايي كه ده سال حتي پنج سال قبل قابل تصور نبود. در واقع هم اكنون در تركيه زبان و ادب كردي در حال تجربه كردن نوعي رنسانس و انفجار ادبي است. اما در ايران وضعيت تركان كاملا معكوس است٬ هر دهه كه ميگذرد وضعيت فرهنگي تركان ساكن در آزربايجان جنوبي و ايران بدتر ميشود. امروز تركان ساكن در ايران و آزربايجان جنوبي حتي داراي يك مهد كودك تركي، يك روزنامه سراسري تركي و يك راديو و تلويزيون سراسري تركي نيستند. و اين در حاليست كه تركان ساكن در ايران و آزربايجان جنوبي، شصت سال پيش داراي دانشگاه و موسسات آموزش عالي و روزنامه و راديو به زبان تركي و صد سال قبل نيز داراي سيستم آموزشي و تحصيل تركي بوده اند. امروز زبان تركي به سبب سياستهاي ترك ستيزانه سيستماتيك، همه جانبه و مستمر دولت فارسگراي جمهوري اسلامي ايران، به سرعت در حال احتضار است و از زبان امپراتوران و دولتها و ادب و شعر و رابط٬ به سرعت به ملقمه اي فاسد از فارسي و عربي، آنهم زبان پيران و كوچه بازار تبديل ميشود.</div><div dir="rtl" style="text-align: justify;"><br /></div><div dir="rtl" style="text-align: justify;">٣)-<b>سنت دولتمداري:</b> به لحاظ دولتمداري و سهيم بودن در اقتدار سياسي بين تركهاي ساكن در ايران و كردهاي ساكن در تركيه فرقهاي اساسي وجود دارد. خلق ترك اقلا هزار سال بر بخش اعظم خاورميانه و قفقاز و در اين ميان بر همه ايران حكومت كرده و داراي دهها دولت كوچك و بزرگ از آن خود بوده است. تركها در ايران به مدت يك هزار سال حاكميت و اقتدار سياسي را در دست داشته اند. آنها صد سال قبل داراي شاهنشاهي قاجار بوده، دويست سال قبل از آن امپراتوري صفوي را داشته اند. حتي پس از پايان حاكميت سياسي تركها بر كل ايران در پايان ربع اول قرن بيستم، آزربايجان جنوبي ٦٥ سال قبل داراي دولت مستقل، مدرن، لائيك و دمكراتيك خود يعني حكومت ملي آزربايجان بوده است. اما اكنون خلق ترك حق حاكميت ملي خود را از دست داده، از تمام صحنه هاي اجتماعي، سياسي، فرهنگي، نظامي و اقتصادي كشور حذف شده و بنيادگرايان شيعي فارس و نمايندگان ولايت فقيه جهموري اسلامي بر وطن وي آزربايجان حكومت مي كنند. در آنسو در تركيه كردان كه اخيرا به عنوان يك گروه ملي شناخته شده اند٬ هرگز در خاك عثماني يا تركيه داراي دولتي از آن خود نبوده اند، بر تركيه حكومت نكرده و از تاريخ دولتمداري در اين كشور نيز برخوردار نيستند. با اين وصف، هر حق سياسي كه امروز كردها در تركيه بدست ميآورند في نفسه پيشرفت و حركتي به جلو است، در حاليكه در مورد تركان ايران پسرفتي عظيم از صاحب امپراتوري بودن به مستعمره شدن مشاهده ميشود. </div><div dir="rtl" style="text-align: justify;"><br /></div><div dir="rtl" style="text-align: justify;">٤)-<b>نقش در تشكل هويت كشور و ملت حاكم:</b> كردان تركيه در تشكل هويت سياسي و ملي و تاريخ و فرهنگ و زبان و ادب و دين ملت حاكم ترك و حتي تركيه نقش اساسي و تعيين كننده اي نداشته و هميشه حضوري حاشيه اي و تاثيري قابل اغماض داشته اند. اما اكنون از همه اينها طالب سهم اند. در حاليكه تركهاي ساكن در ايران، نه تنها نقشي اساسي و مركزي در تشكيل هويت ايران از تاريخ و دولتمداري و مرزها و پرچم و هنر و... آن داشته اند، بلكه يكي از عوامل اصلي و تاثيرگذار در تشكل و توسعه هويت و زبان و ادبيات و فرهنگ و مذهب.... قوم حاكم فارس نيز بوده اند. منطقه كردنشين تركيه از همان آغاز الحاق عقب مانده ترين بخش عثماني و همواره در حاشيه بوده است، در حاليكه آزربايجان تا سده اخير مركز و مرفه ترين و توسعه يافته ترين ناحيه ايران و حتي جنوب غرب آسيا بوده است. طرد شدن تركان از حاكميت و جامعه ايران و به حاشيه رانده شدن و تبديل آزربايجان به يكي از عقب مانده ترين مناطق ملي ايران پديده اي جديد و معلول سياستهاي انكار و امحاء ملت ترك توسط دولت ايران و مستعمره سازي آزربايجان است. در نتيجه اين سياستها امروز سران عاليرتبه رژيم جمهوري اسلامي ايران، همه فارس اند و شديدا ضد ترك. اكنون حتي دهداران دور افتاده ترين دهات ترك نشين نيز توسط مقامات فارس و فارسستاني شديدا ضد ترك منصوب ميشوند و اكثريت مطلق مقامات منصوب شده در مناطق ترك نشين ايران٬ حتي اگر ترك تبار باشند، شديدا ضد ترك و ترك ستيز هستند. اين بر خلاف آنچه در مناطق كردنشين تركيه اتفاق مي افتد است كه در آنها اداره هاي محلي تحت كنترل شخصيتهاي كردگرا و احزاب مليتگراي كرد است. </div><div dir="rtl" style="text-align: justify;"><br /></div><div dir="rtl" style="text-align: justify;">٥)-<b>سنگيني دموگرافيك: </b>اكثريت نسبي جمعيت ايران ترك است. ايران كشوري چند ملتي است كه طبق برخي منابع تركها ٤٥-٣٥ و فارسها ٣٥-٢٥ در صد جمعيت آنرا تشكيل مي دهند. در حاليكه در تركيه كردها حدود ١٣ درصد و زازاها حدود ٧ درصد جمعيت، مجموعا حدود ٢٠ درصد اند. ناديده گرفتن اقليتي در اين ابعاد و تضييق حقوق زباني، فرهنگي، سياسي و مليشان از طرف ٨٠ در صد اكثريت، هر چند تاسف آور، ولي رفتار شايع بسياري از دولتها در قرن بيستم بوده است. اما تضييق حقوق ٧٠ در صد جمعيت غير فارس از طرف دولت تمثيل كننده قوم ٣٠ در صدي فارس حاكم بر ايران، نمونه اي استثنائي در جهان معاصر شمرده مي شود. از اين جهت وضعيت ملل غيرفارس ايران و مخصوصا تركها كه شمارشان اگر بيشتر از فارسها نباشد، كمتر از آنها نيز نيست، حقيقتا رقت انگيز است.</div><div dir="rtl" style="text-align: justify;"><br /></div><div dir="rtl" style="text-align: justify;">٦)-<b>موضع دولت در قبال هويت ملي ملت محكوم:</b> بين موضع دولت ايران در قبال هويت تركي و موضع دولت تركيه نسبت به هويت كردي تفاوت وجود دارد. در ايران پنجاه سال قبل همه مسئولان، چه ترك و چه غير ترك، از خلق ترك به اسم ترك ياد مي كردند و احدي وجود هويت تركي در ايران را به زير سوال نمي برد. يعني وجود هويت ملي ترك در ايران امري بديهي و پذيرش اين هويت از سوي مقامات رسمي و دولت امري طبيعي تلقي مي شد. صد سال پيش علاوه بر آنكه اكثر مقامات عاليرتبه و سران دولتي ترك بودند، همه آنها علاوتا به ترك بودن خود افتخار نيز مي كردند. ولي امروز دولت جمهوري اسلامي – كه تقريبا همه مقامات عاليرتبه و سران آن فارس اند- از اساس منكر وجود هويتي بنام ترك در ايرانند. آنها اسم ملت ترك را به طور رسمي با نام جعلي و تحميلي آذري عوض نموده اند. منظور ايشان از آذري نيز زباني پارسي و نژادي آريائي و قومي ايران زميني است. دولت ايران همچنان از شناختن رسمي هويت ترك و حقوق ملت ترك ساكن در اين كشور، سرباز مي زند. در حاليكه در تركيه كه پنجاه سال پيش هويت كردي نفي ميشد٬ گشايشي دمكراتيك در جريان است و در نتيجه آن دولت اين كشور رسما و حقوقا وجود هويت كردي را –همانگونه كه نخبگان و سياسيون كرد آنرا تعريف ميكنند- پذيرفته است. </div><div dir="rtl" style="text-align: justify;"><br /></div><div dir="rtl" style="text-align: justify;">٧)-<b>نظام سياسي كشور:</b> تركيه داراي نظام دمكراسي عملا كارآ است. سنن و موسسات دمكراتيك در اين كشور نهادينه و پايدار اند. به جهت ورود پيشتر تركيه به مدرنيته قشر متوسط‌ گسترده اي با گذشته و تجربه نهادهاي مدني بسيار ريشه داري شكل گرفته كه موتور لوكوموتيو و ضامن و پاسدار حركت عصري شدن٬ حقوق شهروندي و زنان و گروههاي ملي و لائيسيسم و ... در اين كشور است. تركها و كردهاي تركيه به مثابه جامعه اي باز و توسعه يافته، بسيار بيشتر و بهتر از گروههاي ملي ساكن در ايران و از جمله تركها به حقوق ملي خود واقفند و راهكارهاي تحقق آنها را مي دانند. برآيند اين عوامل، امر تحقق حقوق ملي كردهاي ساكن در تركيه را تسهيل مي سازد. اما ايران داراي نظام استبدادي ريشه دار است و از موسسات، سنن و رفتارهاي دمكراتيك به طرزي مزمن و عميق محروم است. ايران هنوز به عصر مدرنيته وارد نشده٬ چهره اي روستائي و نه شهري دارد، طبقه متوسط‌ آن بسيار محدود و نهادهاي مدني آن فوق العاده ضعيف اند. در حال حاضر اين كشور توسط يكي از عقب مانده ترين اقشار اجتماعي يعني روحانيت شيعه امامي فارس و تحت حكومتي بنيادگرا برخاسته از فارسستان توسعه نيافته به لحاظ فرهنگي و سياسي و مدني اداره ميشود. از اين جهت در ايران روندهاي عصري شدن و تحقق حقوق شهروندي و زنان و ملتها و حركت به سوي لائيسيسم ريشه دار و عموما رو به جلو نيست و بسيار شكننده است. مجموعه اين عوامل به عنوان مانعي در تحقق حقوق ملي ملت ترك ساكن در ايران و آزربايجان جنوبي عمل مي كند.</div><div dir="rtl" style="text-align: justify;"><br /></div><div dir="rtl" style="text-align: justify;">٨)-<b>انتگراسيون به جامعه جهاني دمكراتيك:</b> تركيه بسياري از عهدنامه هاي بين المللي مربوط به حقوق اقليتها را امضاء نموده، عضو پارلمان اروپا و كانديداي عضويت در اتحاديه اروپاست و با امضا دهها سند و قرارداد و تهعد نامه و .... با اين ارگانها خود را متعهد و درگير و مجبور به ارتقاء سطح حقوق ملي گروههاي ملي كشور به استانداردهاي اروپائي كرده است. حال اگر در اجراي آنها تعللي هم مي كند٬ چندان مهم نيست چرا كه در اين كشور روند بدون بازگشت دمكراتيزاسيون در همه عرصه ها در جريان است و اين دولت اروپائي قانونا و حقوقا خود را ملزم و مقيد به اجراي تعهدات مذكور كرده و دير يا زود مجبور به گشايش جهشي و يا مرحله اي در اين مسير است. عملا نيز آنچه اتفاق مي افتد همين است. هر دهه٬ حتي هر سال كه ميگذرد دولت و جامعه تركيه در نتيجه رفرمهاي تدريجي و يا جهشي خصلت دمكراتيك تري به خود ميگيرد. اما ايران يك ديكتاتوري فردي و كشوري توسعه نيافته و خاورميانه اي تحت حاكميت ارتجاعي ترين و ضدانساني ترين تفسيرها از شريعت اسلام شيعي، آميخته با نوعي قوميتگرائي بدوي، برتري جو و توسعه طلب فارسي و نژادپرستي آريائي است. در مورد ايران هيچ اهرم فشاري مانند اتحاديه اروپا٬ پارلمان اروپا و يا عهدنامه هاي بين المللي معني داري كه وي خود را ملزم به رعايت آنها بداند- حتي در صورت امضا كردنشان- وجود ندارد. عملا نيز آنچه در عرصه حقوق ملي مانند بسياري از عرصه هاي ديگر جريان دارد، روندي به سوي جلو نبوده تماما به عقب است. چنانچه كشور ايران از نظام نيمه فدراتيو ممالك محروسه يك قرن پيش، امروز به دولتي شديدا متمركز تبديل شده٬ ملل ساكن در آن همه در حال ذوب شدن در ملت آريانژاد ايران اند و زبانهاي گوناگونشان همه در حال تبديل گرديدن به فارسي تهراني مي باشند. انكار هويت و حقوق ملي ملل غيرفارس و غيرارمني ساكن در ايران، ممنوعيتها بر زبان و فرهنگ تركي و تغيير اسامي جغرافيائي تاريخي ترك و .... كه در گذشته هرگز در ايران سابقه نداشته امروز كاملا نهادينه، و زير پا نهادن قوانين و تعهدات بين الملل به ويژه در عرصه حقوق شهروندان و حقوق گروههاي ملي به راهكار دولت ايران تبديل گرديده است.</div><div dir="rtl" style="text-align: justify;"><br /></div><div dir="rtl" style="text-align: justify;">٩)-<b>مطالبات زباني: </b>در عرصه زباني، ملت ترك ساكن در آزربايجان جنوبي و ايران، خواستار رفع ممنوعيت از زبان تركي قبلا رسمي و آموزشي در ايران و ترميم گسستگي هويتي و تاريخي ايجاد شده توسط رسمي كردن زبان فارسي در اين كشور مي باشد. آنچه ملت ترك خواهان آن است امر و نظام تازه اي نيست، برپا داشتن و ادامه سنت طبيعي و موجود در گذشته اين كشور و احترام بدان است. اما كردهاي تركيه خواهان تبديل زبان كردي هرگز قبلا رسمي و آموزشي نبوده به زباني رسمي و آموزشي در تركيه اند. يعني خواهان ايجاد نظامي كاملا بي سابقه و جديد در اين كشوراند. به عبارت ديگر تركها در ايران براي بدست آوردن دوباره حقوقي كه از آنها سلب شده مبارزه مي كنند، اما مساله كردها در تركيه بدست آوردن حقوقي كه هرگز از آن برخوردار نبوده اند مي باشد. افزون بر آن، خواست تركهاي ساكن در ايران و آزربايجان صرفا آموزش زبان مادري تركي و آموزش به زبان مادري تركي نيست، رسمي شدن زبان مليشان تركي در سطح سراسري و دولت مركزي ايران توسط قانون اساسي اين كشور است. اما كردهاي تركيه به دلائلي كه برخي فوقا شمرده شد فعلا همچو مطالبه اي ندارند.</div><div dir="rtl" style="text-align: justify;"><br /></div><div dir="rtl" style="text-align: justify;">١٠)-<b>موقعيت حركت ملي:</b> حركت كرد در تركيه در اوج قدرت خويش و در فاز تهاجمي بوده، تمام امكانات بالقوه خود را بكار گرفته است. اين حركت از ديرباز به شكلي بسيار گسترده سياسي و سازماندهي شده و از همه اشكال مبارزه و در اين ميان خشونت، مبارزه مسلحانه و تروريسم بهره برده است. مساله ملي كرد را به مساله اي منطقه اي و بين المللي تبديل ساخته، مورد پشتيباني گسترده افكار عمومي بويژه در كشورهاي اروپائي و مورد حمايت فعال دولتها و بازيگران منطقه اي و بين المللي است. منابع مالي متعدد و متنوعي كه بخش عمده اي از آن شامل راههاي غيرقانوني از قبيل قاچاق، باجگيري، پولشوئي و كمكهاي مالي دولتهاي ذينفع است دارد. خودآگاهي ملي در ميان توده هاي كرد ساكن در تركيه در حد مقبولي است و سازمانهاي سياسي كرد قادر به بسيج گروههاي اجتماعي مختلف كرد در راستاي شعارها و اهداف خود مي باشند. بخش تعيين كننده اي از توده و روشنفكران كرد ساكن در تركيه به اين سازمانها و تشكيلات سياسي و حتي تروريستي همدردي و پشتيباني نشان مي دهند. اصلي ترين تشكيلات كردي تركيه يعني پ.ك.ك. از سوي بسياري از مجامع بين المللي و دولتها به عنوان سازماني تروريستي شناخته مي شود. توسعه طلبي ارضي كردي و كردستاني و چشمداشت به اراضي ملت ترك همجوار در عراق (كركوك، ..)، تركيه (نواحي ترك نشين از مرز ارمنستان تا آناتولي مركزي و مرز سوريه)، ايران (همه غرب آزربايجان از بازرگان تا سنقر)، سوريه (مناطق ترك نشين شمال شرق اين كشور) و جمهوري آزربايجان (ناحيه لاچين و جوار آن) و خواست الحاق اين سرزمينهاي ترك نشين به اراضي كردستان بزرگ، به بخشي جدائي ناپذير از مبارزه سياسي كرد تبديل شده است. </div><div dir="rtl" style="text-align: justify;"><br /></div><div dir="rtl" style="text-align: justify;">حركت ترك در ايران هنوز در آغاز راه و در فاز خودآگاهي بيداري ملي است و آنچه ديده مي شود صرفا درصدي بسيار كوچك از پتانسيل عظيم جنبش ملي ترك در ايران و آزربايجان جنوبي است. اين حركت هنوز نتوانسته است مسله ملي خود را به مساله اي منطقه اي و بين المللي تبديل نمايد. مورد حمايت هيچ دولت و بازيگر منطقه اي و جهاني نبوده، از پشتيباني افكار عمومي بين المللي برخوردار نيست. منابع مالي اين حركت بسيار محدود است. حركت ملي ترك به تازگي وارد فاز سياسي شده و سازمانيابي ضروري را پيدا نكرده است. اين حركت اشكال خشونت آميز مبارزه را كلا نفي و تروريسم به هر شكل را محكوم مي كند و از مبارزه مسلحانه بدور است. چشمداشتي به اراضي ديگر مناطق ملي و ملل همسايه ندارد و خواستار الحاق مناطق غير ترك نشين به آزربايجان بزرگ نيست. خودآگاهي ملي در ميان توده هاي ترك ساكن در ايران و آزربايجان جنوبي در مرحله هاي نخستين است. جنبش ملي دمكراتيك ترك هنوز موفق به رساندن شعارها و اهداف خود به گروههاي اجتماعي مختلف ترك نشده و قادر به بسيج موثر آنها در راستاي اين شعارها و اهداف نمي باشد. بخش عظيمي از نخبگان ترك را مانقورتهاي ايران گراي ضد ترك و ضدآزربايجان تشكيل مي دهند، خيل عظيمي از آنها پيچ و مهره هاي ماشين انكار و امحاء خلق ترك توسط دولت جمهوري اسلامي ايران اند و گروهي نيز در جرگه پان ايرانيستهاي آشكار و نهان و وابستگان به تشكلات سراسري-فارسي قرار دارند. با اين وصف در آينده نزديك اگر شاهد افول حركت ملي كرد در تركيه نباشيم، به طور قطع شاهد به فعل در آمدن قوه عظيم توده ترك و اوج گيري حركت ملي ترك در آزربايجان جنوبي، ايران و منطقه خواهيم بود. </div><div dir="rtl" style="text-align: justify;"><br /></div><div dir="rtl" style="text-align: justify;"><b>نتيجه: </b>عنصر كرد در جامعه تركيه٬ به لحاظ تاريخي عنصري حاشيه اي است. كردان تركيه داراي سنگيني قابل توجه و نقش تعيين كننده در تشكل هويت ملت همسايه خود يعني جامعه ترك و دولتي كه متبوع وي اند يعني دولت تركيه نيستند. كردان ساكن در تركيه بدون تجربه دولت سازي در اين كشور اند و زبانشان نيز همواره غير رسمي و غيردولتي بوده است. با اينهمه تركيه به سبب انتگراسيون در جامعه اروپائي و حركت در مسير دولت و جامعه مدرن٬ شاهد گشايشي دمكراتيك در حقوق اقليتهاي ملي اين كشور- بعضا آرام بعضا تند - اما هميشه به سوي جلو است. هر حق سياسي و ملي كه خلق كرد در تركيه بدست مي آورد٬ با توجه به قلت عددي اش و نداشتن نقش در تاريخ و تشكل هويت تركيه٬ به خودي خود يك موفقيت شمرده ميشود. چرا كه دستاوردي است كه قبلا از آن برخوردار نبوده است. در حاليكه خلق ترك ساكن در ايران در هزار سال گذشته بر ايران و بخش اعظم خاورميانه-قفقاز حاكم بوده و سنت ديرين دولتمداري دارد. تركان ساكن در ايران نقش اساسي در شكل دهي به هويت ايران و مرزها و پرچم و مذهب آن و حتي زبان و ادب فارسي داشته اند. اما علي رغم اين همه و علي رغم كثرت عددي تركان ساكن در ايران٬ آنها تماما از حقوقي كه قبلا داشته اند محروم گرديده اند. پايان دادن به ساختار فعلي دولت ايران و ذهنيت كنوني اليت و جامعه فارس و تجريد و عقب ماندگي مزمن دولت و جامعه ايراني از جهان معاصر، تنها راه خروج از اين وضعيت است.</div><div dir="rtl" style="text-align: justify;"><br /></div><div dir="rtl" style="text-align: justify;"><b>گرچه‌يه هو</b></div></div></div><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/12204628-8985520798516697819?l=kurd-yayilmasi.blogspot.com' alt='' /></div>mehran baharihttp://www.blogger.com/profile/16182047783930967840noreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-12204628.post-47878725289193013892011-08-25T01:50:00.001-07:002011-08-25T02:50:25.753-07:00<b>Xәlәc Türk bilgin vә nәsr әdәbiyatının qurucusu, Türkoloq Әli Cәmrasi`inin qardaşı, PKK terorist hörgütü tәrәfindәn öldürüldü<br /><br />خله‌ج تورك بيلگين و نثر اده‌بيياتينين قوروجوسو، توركولوق علي اصغر جمراسي`نين قارداشي، پ ك ك تئروريست هؤرگوتو طره‌فينده‌ن اؤلدورولدو<br /><br />برادر علي اصغر جمراسي، عالم و توركولوق ترك خلجي،بنيانگذار نثر ادبيات تركي خلجي، توسط سازمان تروريستي پ ك ك به قتل رسيد<br /></b><br />---------------<br /><b>در سوك برادر شهيدم حاج علي اكبر جمراسي كه توسط كردهاي پ ك ك به شهادت رسيد.<br /><br />علي اصغرجمراسي -بيليم<br /><br />شهيدلالام<br /></b><br />خابار كلدي بولبول اوچدو،<br />گول هغلدي من هغلديم.<br />بورقوت اوْلدو، بولوت ياغدو،<br />كؤك هغلدي من هغلديم.<br /><br />xabar käldi bulbul uçdu,<br />gul häġladi man häġlädim.<br />burqut oldu bulut yaġdu,<br />kök häġlädi män häġlädim.<br /><br />لالا بوْدين قوللاجلادوم،<br />يارالارين يودوم وادوم،<br />ايچته كؤندو يالازلادم،<br />هوْت هغلدي من هغلديم.<br /><br />lala bodīn qollaçladum,<br />yaralarīn yudum vadum,<br />içtä köndüm yalazladum,<br />hot häġlädi män häġlädim.<br /><br />ييغشدي كلدي بالوقلوغ،<br />قفيس هارتوندا كؤز ياشلوغ،<br />تؤكدو كؤز ياشين تلخابلوغ،<br />ائل هغلدي من هغلديم.<br /><br />yiġişdi käldi baluqluġ,<br />qäfis hartunda közyaşluġ,<br />tökdü közyaşīn tälxabluġ,<br />ēl häġlädi män häġlädim.<br /><br />اوغول يوٍزين هاشدو ننه،<br />هايدو:لاي لاي مظلوم ببه،<br />اوخشادو باجو لا ابه،<br />خالق هغلدي من هغلديم.<br /><br />uġul yüzīn haşdu nänä,<br />haydu laylay mäzlüm bäbä,<br />oxşadu bacu la äbä,<br />xalq häġlädi män häġlädim.<br /><br />آه چكدي لالا- باجولار،<br />آمو دايو- كلماجولار،<br />اوغولو قيزي هاجولار،<br />دوست هغلدي من هغلديم.<br /><br />ah çäkdi lala-bacular,<br />amu dayu kälmacular,<br />uġulu- qizi hacular,<br />dost häġlädi män häġlädim.<br /><br />قفيس‌چه ياتموشدو آرام،<br />يوٍركيمده جوْشدو يارام،<br />يوٍزيٍن هاچدوم هايدوم سلام،<br />بوش هغلدي من هغلديم.<br /><br />qäfisçä yatmuşdu aram,<br />yüräkimdä coşdu yaram,<br />yüzīn haçdum haydum sälam,<br />boş häġladi män häġladim.<br /><br />هايدوم: كؤزين يومما لالا،<br />مني غمليغ سالما لالا،<br />قوي كؤزينده اوپدوم لالا،<br />كؤز هغلدي من هغلديم.<br /><br />haydum közīn yumma lala,<br />mäni qämliġ salma lala,<br />qoy közīndä öptüm lala,<br />köz haġladi man häġladim.<br /><br />هايدو: من زيندانو بي ‌قوشام،<br />بي گولقا من وورولموشام،<br />قفسمده قورتولموشام،<br />قوش هغلدي من هغلديم.<br /><br />haydu män zindanu bī quşam,<br />bī gulqa män vurulmuşam,<br />qäfäsemdä qurtulmuşam,<br />quş häġlädi män häġladim.<br /><br />اؤپتوم هادورلوق اؤپوشين،<br />وداع ائتديم سوي كؤروشين،<br />آزاد ائتديم هيجران قوشين،<br />يار هغلدي من هغلديم.<br /><br />öptün hadurluq öpüşīn,<br />väda ētdim soy körüşīn,<br />azad ētdim hicran quşīn,<br />yar häġlädi män häġlädim.<br /><br />بيليم هايور: غريب لالا،<br />دوست اليچه اسيرلالا،<br />باغيري قان شهيد لالا،<br />قان هغلدي من هغلديم.<br /><br />bilim hayır:qärib lala,<br />dost äliçä äsir lala,<br />baġırı qan şähid lala,<br />qan häġlädi man häġlädim.<br /><br /><br />ترجمه فارسي:<br /><br />خبر رسيد بولبول پريد،<br />گل گريست و من گريستم.<br />طوفان غريد و ابر باريد،<br />آسمان گريست و من گريستم.<br /><br />قامت برادر را به آغوش كشيدم،<br />زخم هاي او را شستم وبستم،<br />از درون سوختم و شعله ور شدم،<br />آتش گريست و من گريستم.<br /><br />اهل روستا و شهر جمع شدند آمدند،<br />بدنبال تابوت باچشم گريان<br />اهل تلخاب اشك ها ريختند<br />ايل گريست و من گريستم.<br /><br />صورت فرزندش را باز كرد مادر،<br />گفت لاي لاي اي مظلوم پسر،<br />ناله كردند و گريستند خواهر ومادر<br />مردم گريستند و من گريستم.<br /><br />آه كشيد برادر و خواهران،<br />عمو -دايي و نزديكان،<br />پسر و دخترش و حاجيان،<br />دوست گريست و من گريستم.<br /><br />آرام در تابوت خفته بود،<br />دل مجروحم جوشيد،<br />رويش را بازكردم و گفتم سلام<br />سر گريست ومن گريستم.<br /><br />گفتم چشم هايت را نبندبرادر<br />مرا غمگين رهها نكن برادر،<br />بگذاز ببوسم از چشم هايت برادر<br />چشم گريست و من گريستم.<br /><br />گفت من يك پرنده زنداني بودم،<br />شيداي يك گل شدم<br />از قفس آزاد شدم<br />پرنده گريست و من گريستم.<br /><br /><br />بوسيدم بوسه جدايي را<br />وداع كردم آخرين وداع را<br />آزاد كردم مرغ هجران را<br />يار گريست و من گريستم.<br /><br />«بيليم» گويد: اي غريب برادر<br />اي اسير در دست دوست برادر<br />خونين جگر شهيد برادر،<br />خون گريست و من گريستم.<br /><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/12204628-4787872528919301389?l=kurd-yayilmasi.blogspot.com' alt='' /></div>mehran baharihttp://www.blogger.com/profile/16182047783930967840noreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-12204628.post-78712081793524513252011-08-16T16:09:00.001-07:002011-08-17T01:18:46.940-07:00<b>سياست كردستاني نشان دادن استان آزربايجان غربي، خشكاندن درياچه اورميه و تعرض همزمان جمهوري اسلامي به شمال و جنوب آزربايجان<br /><br />مئهران باهارلي<br /></b><br /><div class="separator" style="clear: both; text-align: center;"><a href="http://2.bp.blogspot.com/-4vG2w_1jkS8/Tkr4J6H-cJI/AAAAAAAAAL0/WdQyjmQdatk/s1600/untitled.bmp" imageanchor="1" style="margin-left:1em; margin-right:1em"><img border="0" height="320" width="210" src="http://2.bp.blogspot.com/-4vG2w_1jkS8/Tkr4J6H-cJI/AAAAAAAAAL0/WdQyjmQdatk/s320/untitled.bmp" /></a></div><br /><br />١-فاجعه خشك شدن درياچه اورميه نشان مي دهد كه تا زمانيكه ملت ترك و وطن آزربايجاني از اعمال حق حاكميت خود بر سرنوشت خود و از حق اداره امور خود توسط خود محروم است و تا زمانيكه در انقياد و اسارت قوم فارس بوده و تحت حاكميت استعماري فارسستان قرار دارد، هرگز روي آرامش، رفاه و بهروزي را به خود نخواهد ديد. بنابراين شايسته است كه فاجعه محيط زيستي خشك شدن درياچه اورميه و ديگر فجايع اجتماعي - از نيم انسان شمرده شدن زنان و محروميت از تعليم و تعلم به زبان ملي تركي و گسترش اعتياد و مواد مخدر تا فحشاء و فقر و مهاجرت و بيكاري و طلاق و خشونت و ... - همه همچنين در بستر واقعي خود يعني محروميت ملت ترك و وطن آزربايجاني از حق تعيين سرنوشت و حق اداره امور خود در قالب دولت ملي خويش در آزربايجان جنوبي ريشه يابي، بررسي و چاره يابي شوند.<br /><br />٢-مخالفت مجلس شوراي اسلامي با طرح دو فوريتي نجات درياچه اورميه از خشكسالي، همچنين نشان از ورود دولت ايران به مرحله اي جديد در تخاصم با ملت و وطن آزربايجاني دارد. چندي است كه دولت نژادپرست و استعمارگر بنيادگرايان شيعي فارس جمهوري اسلامي ايران، علنا به گشودن دو جبهه تعرضي بر عليه ملت ترك و وطن آزربايجاني همزمان در شمال و جنوب آن اقدام كرده است. پريشانگوئي رئيس ستاد نيروهاي مسلح جمهوري اسلامي و انكار آزربايجان بودن جمهوري آزربايجان و ترك بودن ملت ترك، با اران ناميدن جمهوري آزربايجان و ادعا كردن اينكه ملت ترك ساكن در آن خون ايراني دارد از سوي وي، نشان از تصميم راسخ دولت جمهوري اسلامي ايران براي محو آزربايجان در هر دو سوي شمال و جنوب آراز دارد. گسترش جبهه تعرض به كل آزربايجان در جنوب و شمال آراز همچنين نشانگر خوف و استيصال دولت جمهوري اسلامي ايران در مقابل موفقيتها و تثبيت جمهوري آزربايجان در عرصه دولتمداري و گسترش و توده اي شدن حركت ملي دمكراتيك ترك در آزربايجان جنوبي است.<br /> <br />٢-يكي از اهداف دولت جمهوري اسلامي از خشكاندن درياچه اورميه، تغيير بافت ائتنيكي جمعيت آزربايجان است. منطقي كه وي بر مبناي آن عمل مي كند چنين است كه با خشك شدن درياچه اورميه و براه افتادن سونامي طوفان نمك و خشكسالي، صدها هزار تن از استانهاي آزربايجان غربي، حتي آزربايجان شرقي و زنجان به نواحي شرقي تر (فارسستان) مهاجرت كرده و نتيجتا چندين شهر آزربايجان خالي از سكنه خواهد شد. با مهاجرت تركان از اين شهرها به مناطق مختلف فارسستان، از يك طرف جمعيت ترك نشين در آزربايجان كاهش خواهد يافت و از طرف ديگر كردان منطقه كه نوعا به زندگي در شرايط نامساعد خو گرفته اند به اين مناطق مهاجرت خواهند كرد. با ورود اين كردان مهاجر به آزربايجان و ايجاد چندين شهر جديد كردنشين در استان آزربايجان غربي و حتي در آزربايجان شرقي و زنجان، جمعيت كردها در آزربايجان بالا خواهد رفت. از سوي ديگر تركان فراري و مهاجرت كرده از اين نواحي به فارسستان در كوتاه مدت، مانند آنچه تاكنون بر سر اكثريت مطلق تركان مهاجرت كرده به فارسستان آمده است، به سهولت فارسسازي خواهند شد. <br /><br />٤-سياست كرد و كردستاني نشان دادن استان آزربايجان غربي و همچنين بخشهاي ترك نشين و آزربايجاني استانهاي كردستان و كرمانشاه، سياست استراتژيك ناسيوناليسم فارسي (از هر طيف مذهبي، راست، چپ،...) و دولت جمهوري اسلامي ايران و گروههاي كرد است. در تبليغات و عملي كردن اين سياست بين ناسيوناليستهاي سه گروه ملي رقيب و متخاصم تركان، يعني فارس، كرد و ارمني هماهنگي و همكاري سازمان يافته و عميقي وجود دارد. اين سياست تبليغاتي و سياسي با وجود زمينه مادي افزايش بسيار سريع جمعيت كرد از مرز بازرگان در شمال آزربايجان تا سنقر در جنوب آزربايجان به سرعت در حال اجرائي شدن است. <br /><br />با اين اوصاف خشكاندن درياچه اورميه ترفند جديد دولت نژادپرست جهموري اسلامي ايران براي محو و نابودي آزربايجان و خشكاندن ريشه ملت ترك است<br /><br />٥-در كمال تعجب برخي از فعالين سياسي ترك نيز با ايده انتقال آب آراز به درياچه اورميه به گمان اينكه اين امر باعث به هم ريختن محيط زيست دشت مغان خواهد شد مخالفت كرده اند. من گمان نمي كنم كه انتقال آب رود آراز باعث به هم ريختن محيط زيست دشت مغان به طور جدي شود، زيرا در گزارش كارشناسي كه نمايندگان اورميه ارائه كرده اند، اين گزينه به صورت گزينه اي بدون تاثيرات منفي جدي مطرح شده است. اگر هم انتقال آب از رود آراز -به فرض- همچو تاثير منفي اي داشته باشد، اين تاثير هرگز قابل مقايسه با ابعاد فاجعه عظيم خشك شدن درياچه اورميه كه فقط يكي از آنها آوارگي ميليونها انسان ترك و همچنين كردستان شدن بخش عظيمي از آزربايجان است، باشد. در مواردي اينچنيني ما مي بايد به طور ملي و در سطح ملت ترك و وطن آزربايجاني فكر كنيم و از محلي گرائي بپرهيزيم.<br /><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/12204628-7871208179352451325?l=kurd-yayilmasi.blogspot.com' alt='' /></div>mehran baharihttp://www.blogger.com/profile/16182047783930967840noreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-12204628.post-37596264228128910902010-12-23T23:06:00.001-08:002010-12-23T23:17:17.488-08:00<span style="font-weight:bold;">تصحيح يك ادعاي اشتباه يونس پارسا بناب: قره پاپاخها از امتزاج كردها و تركها بوجود آمده اند.</span><br /><br />by Mehran Baharli on Friday, December 24, 2010 at 2:02am<br /><br />دكتر يونس پارسا بناب، استاد دانشگاه واشنگتن روز یکشنبه 12 دسامبر 2010 مصادف با 21 آذر 1389 به دعوت “بنیاد زبان و فرهنگ آذربایجان ایران ـ کانادا” به مناسبت شصت و پنجمین سالگرد تشکیل حکومت ملی آذربایجان سخنرانی اي با عنوان “آذربایجان و مسئله ی ملیت ها در ایران: دیروز و امروز” انجام داده است.<br /><br />http://www.shahrvand.com/?p=11268<br /><br />وي در سخنراني خود در باره تبار و زبان ايل قاراپاپاق دو ادعاي نادرست كرده است:<br /><br />"در کنگره ی فرقه ی دمکرات آذربایجان تمام ملیت های ساکن آذربایجان نماینده داشتند، حتی نماینده ای بود از قره پاپاخ ها که از امتزاج کردها و ترک ها به وجود آمده اند و زبانشان آمیزشی ست از زبان ترکی و کردی، آن ها هم حق نمایندگی داشتند در آن کنگره"،<br /><br />اين ادعاها كاملا نادرست اند. نه ايل قاراپاراق از امتزاج كردها و تركها به وجود آمده است و نه زبانشان آميزشي است از زبان تركي و كردي. تنها يكي از تيره هاي سني يكي از طوائف قاراپاپاق بنام قازاق، در اثر تبديل زباني، اكنون كرد زبان شده است. بقيه تيره هاي اين طائفه، نيز همه طوائف ديگر ايل قاراپاپاق (آلواشلي، جان احمدلو، شمس الدينلي، سارال، توركاوون، چاخيرلي، آرپالي، ...) وهم چنين ديگر گروههاي تشكيل دهنده اهالي قاراپاپاق (ايناللي، افشار، مقدم، حيدرلو، بالخانلي، ...) نه خودشان و نه زبانشان از امتزاج با كردها به وجود نيامده است.<br /><br />علاوه بر آن شركت قاراپاپاقها در حكومت ملي آزربايجان صرفا در حد داشتن نماينده در كنگره فرقه دمكرات آزربايجان و به عنوان يك مليت نبوده است. بلكه آنها به عنوان يكي از اركان تشكيل دهنده خلق ترك، از رهبران حكومت ملي آزربايجان و تعيين كنندگان سياستهاي فرهنگي آن بودند. چنانچه تقي خان بوزچالي (بزچلو) كه در آزربايجان سوسياليست هم حضور داشت معاون وزارت فرهنگ آزربايجان بود.<br /><br />ادعاهاي آقاي پارسابناب در باره قاراپاپاقها، ادعاهاي كتابخانه اي برخي از محققين خارجي ناآشنا با جامعه ترك ساكن در ايران و آزربايجان جنوبي و نيز پان ايرانيستهاست. ايكاش ايشان به جاي تكرار اين ادعاهاي بي پايه، خود مستقلا در اين باره تحقيق كوتاهي مي نمود تا همچو ادعاي گزاف و تاسف آوري در سخنراني بنياد زبان و فرهنگ آزربايجان آنهم در سالگرد تشكيل حكومت ملي آزربايجان بر زبان آورده نمي شد. دست يافتن به اطلاعاتي در باره قاراپاقها (و گروههاي مربوط بزچلو، تركمه، سولدوز، قازاخ، ...) اكنون با وجود اينترنت سهلتر از آسان است. با صرف چند دقيقه به راحتي مي توان به صدها و هزاران نوشته تحقيقي و مونوگرافي در اين مورد دست يافت. <br /><br />اينجانب به زودي نوشته اي در اين باره خواهم نوشت. اما اكنون علاقه مندان را به وئبلاگ سايت زير ارجاع مي دهم. و پس از آن نقل كوتاهي در باره قاراپاپاقها را از يك سايت قاراپاپاق مي آورم:<br /><br />http://sulduz-az.blogspot.com/<br /><br />تورکلر –<br /><br />در محال سولدوز 8 طایفه از ایل قاراپاپاق که اکثریت جمعیت شهرستان را تشکیل می دهند طایفه ای از حیدرلو و بالکانی و اینانلی ( اینالو / ایلانلی؟) زندگی می کنند . قبل از آمدن قاراپاپاق ها به سولدوز طایفه ای از مقدم ها و افشارها نیز در محال سولدوز زندگی می کردند. تورک ها اکثریت جمعیت این شهرستان را تشکیل می دهند که مسلمان و شیعه مذهب می باشند<br /> <br />- کردها<br /><br />از تاریخ 1315، تعداد 12 خانوار از کردها در شهر نقده ساکن شدند. که در حال حاضر در قسمتی از ضلع جنوب غربی شهرستان نقده ساکن هستند.<br /><br />منبع: تاریخ آموزش و پرورش شهرستان نقده – عیسی یگانه<br /><br />http://www.qarapapaq.com/<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/12204628-3759626422812891090?l=kurd-yayilmasi.blogspot.com' alt='' /></div>mehran baharihttp://www.blogger.com/profile/16182047783930967840noreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-12204628.post-18983241219681786342010-12-20T23:30:00.000-08:002010-12-20T23:31:02.609-08:00<span style="font-weight:bold;">Batı Azərbaycandakı Sünni Türklərin Kürdləşməsi-Alirza Javanbakht Qulunju</span><br /><br /><br />Türkiyədəki Ələvilər haqqında bilgim çox azdır. Ancaq Türkiyədə bir çox Ələvi Türkün Kürdləşməsi və eləcə də bir çox Sünni Kürdün Türkləşməsini çox normal görürəm. Şiə çoxunluğu içində yaşayan, o çoxunluğun basqılarına məruz qalan bir Sünni... Türk ailəsinin övladı olaraq da belə dəyişimləri çox rahat anlayıram:<br /><br />Xana (Pranşəhr), Üşnü, Urmiyə, Salmas və Xoy şəhərlərində yaşayan Sünni Türklərdə də onlarla eyni məzhəbi paylaşan Sünni Kürdlərə yaxınlaşmış və bəziləri Kürdləşmişlər. Üşnünün Nalos qəsəbəsi və Xananın bir çox kəndlərində Kürdləşmiş bir qohumlarımız var. Bunlar ata-babalarının Türk olduqlarını bilir. Hələ bunların bir qısmı Hənəfi olduqları üçün hələ də Şafei məzhəbli Kürdlər içində seçilirlər.<br /><br />Ancaq Batı Azərbaycandakı Sünni Türklərin Kürdləşməsi Türkiyədəki Ələvilərin Kürdləşməsi qədər olmamış. Bunun nədəni isə Batı Azərbaycan Türklərini özünə tərəf çəkən Sünni Kürdlərdən daha güclü Türkiyə faktoru olmuşdur.<br /><br />Bu arada Şiə çoxunluğu tərəfindən dışlanmaları da onların Kürdləşməsində çox önəmli rol oynayıb.<br /><br />Türkiyədəki bəzi Kürdlərin Türk kökənli olduqları gerçəyi onları bugünkü ana dillərində (Kürdcə) eyidim almaqdan məhrum etməməlidir.<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/12204628-1898324121968178634?l=kurd-yayilmasi.blogspot.com' alt='' /></div>mehran baharihttp://www.blogger.com/profile/16182047783930967840noreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-12204628.post-74688846816011762992010-12-20T23:24:00.001-08:002010-12-20T23:24:34.471-08:00<span style="font-weight:bold;">بيز و كورد حره‌كه‌تينده اوچ سورون<br /><br />مئهران باهارلي<br /></span><br />http://kurd-yayilmasi.blogspot.com/<br /><br />كورد خالقي هم توركييهˊده هم بؤلگه‌ده ميللي حاقلاري اوغروندا اوزون و چتين و عئيني آندا حاقلي بير ساواشيم وئرمه‌كده‌دير. توركييه دئوله‌تينين ده كورد كيملييينه قارشي گئچميشده تاخينديغي تاوير، سون دره‌جه يانليش ايدي. بو دوروم ايندي اولوملو يؤنده ده‌ييشمه‌كده‌دير. بو باغلامدا كورد كيملييينين رسمي اولاراق قبول ائديلمه‌سي، كوردجه‌نين كوردله‌رين ياشاديقلاري بؤلگه‌ده رسمي ديل ائعلان ائديلمه‌سي و بو بؤلگه‌ده كوردله‌رين اؤزله‌ريني يؤنه‌تمه‌سي، اينسان حاقلاري قيسقيسيندادير (چئرچيوه‌سينده‌دير).<br /><br />آنجاق بو گرچه‌كله‌ر، كورد تئروريسمي و كورد حره‌كه‌تينده كؤك سالميش ايكي آيري آشيريليغي حاقلي قيلماز. من آشاغيدا بو ايكي آشيريليغا ده‌يينيره‌م:<br /><br />آ-كورد ياييلماچيليغي: كورد قوروپلار كورد نوفوسونون آرتماسي ايله كوردوستان سينيرلاريني گنيشله‌تمه‌ني آماجلاييرلار. بو سيياسه‌ت ايسراييلˊين يهودي يئرله‌شيمله‌ري () گنيشله‌تمه سيياسه‌تينه بنزه‌يير. بو دا هم توركييهˊده (اييدير، قارس، آرداهان، ....)، هم ده عيراق (كركوك و چئوره‌سي)، آزه‌ربايجان جومهورييه‌تي (لاچين و چئوره‌سي)، سورييه (قاميشلي و چئوره‌سي)، خوراسان (بوجنورد،.....) و اؤزه‌لليكله گونئي آزه‌ربايجانˊدا ماكيˊدان اورمو، سولدوز، سايين قالا، تيكان تپه و اورادان اسه‌دآباد، قوروا، بيجار، سونقورا ده‌ك ياشايان توركله‌رين اؤزله‌ري و ياشاديقلاري تورپاقلاريني جيددي بيچيمده تهديد ائتمه‌كده‌دير.<br /><br />ب-كورد شووئنيسمي: كورد ميللي موجاديله‌سي يئيينليكله شووئنيسمله اؤزده‌شله‌شمه‌يه دوغرو گئدير. بونون اؤرنه كله‌ري چوخدور:<br /><br />-غربي آزه‌ربايجان، همه‌دان، كوردوستان و كيرمانشاه اوستانلاريندا يئرله‌شه‌ن آزه‌ربايجان شهه‌ر، قصه‌به و كندله‌ريني- كي بعضيسينده كوردله‌رين يوزده‌سي تك‌ رقه‌مليدير و يا اصله‌ن كورد نوفوسلاري بيله يوخدور- بؤيوك كوردوستان يئركيپله‌رينه (خريطه‌له‌رينه) داخيل ائتمه و بو گرچه‌ك ديشي يئركيپله‌ري دونيادا يايما<br />-زورلا كورد اولمايان زازا، و ايراندا گوران، لك، فئيلي و لور كيمي ايرانيل (ايرانيك) خالقلاري كورد گؤسته‌رمه‌ك<br />-ايراندا عله‌وي قيزيلباش توركله‌ري اولماديقلاري حالدا كورد اهل-ي حاق، يارئسان، ...اينانجيندا گؤسته‌رمه‌ك<br />-توركله‌رله مسكون تورپاقلارا كورد تاريخي اويدورماق<br />-كيرمانشاه و كوردوستان اوستانلاريندا قالان آزه‌ربايجان تورپاقلارينين آزه‌ربايجانلي اولدوقلاريني و آزه‌ربايجانˊا ايلحاق ائديلمه‌له‌ري گره‌كدييني دانماق<br />-بو ايكي اوستاندا ياشايان تورك خالقينين وارليغيني گؤرمه‌زده‌ن گلمه‌ك و بوتون ميللي حاقلاريني دانماق<br />-تورك طايفالاري (افشار، ...) كورد گؤسته‌رمه‌ك<br />-تورك شخصييه‌تله‌ري (گئچميشده‌ن حسام الدين چلبي، صفي الدين اورموي،...؛ اينديكيله‌رده‌ن حاج قوربان سولئيماني، ....) كورد گؤسته‌رمه‌ك<br />-تورك تاريخي ميراثي (قوشما چالقيسيني، بيجار خاليسيني،...) كورد گؤسته‌رمه‌ك<br />-كورد سيياسي قوروپلار و شخصييه‌تله‌رين ايران دئوله‌تي سيياسه‌تله‌ري دوغرولتوسوندا تورك خالقيني آذري آدلانديرماسي<br />-بوگون كوردله‌رله مسكون آنجاق اسكيده‌ن توركله‌رين ياشاديغي يئرله‌رين تاريخه‌ن توركجه اولان جوغرافي آدلاريني كوردجه آدلارلا ده‌ييشديرمه‌ك (خانا-پيرانشهر، ساووجبولاق-مهاباد،....)<br /><br />يوخاريدا سايديغيم اوچ قونو يعني تئروريسم، ياييلماچيلييق و شووئن ميللييه‌تچيليك، تورك خالقي و آزه ربايجانˊي تهديد ائتمه‌كده و بيزيم ميللي چيخارلاريميزا ترسدير. كورد ميللي حره‌كه‌تي بونلارا سون وئرمه‌ديكجه، كورد-تورك و كوردوستان-آزه‌ربايجان ايليشگيسي داها دا گرگينله‌شه‌جه‌ك و بؤلگه‌نين گله‌جه‌ييني تهليكه‌لي يؤنله‌ره ساپديرابيله‌جه‌كدير. بوندان دا باشدا كورد خالقي اولماق اوزه‌ره هامي ضره‌رلي چيخاجاقدير.<br /><br /><br />Biz və Kürd hərəkətində üç sorun<br /><br />Mehran baharlı<br /><br />http://kurd-yayilmasi.blogspot.com/<br /><br />kürd xalqı həm türkiyədə həm bölgə milli haqları uğrunda uzun və çətin və eyni anda haqlı bir savaşım verməkdədir. türkiyə devlətinin də kürd kimliyinə qarşı geçmişdə taxındığı tavır son dərəcə yanlış idi. bu durum indi olumlu yöndə dəyişməkdədir. <br /><br />Bu bağlamda kürd kimliyinin rəsmi olaraq qəbul edilməsi, kürdcənin kürdlərin yaşadıqları bölgədə rəsmi dil elan edilməsi və bu bölgədə kürdlərin özlərini yönətməsi, insan haqları qısqısındadır (çərçivəsindədir).<br />ancaq bu gərçəklər kürd terorizmi və kürd hərəkətində kök salmış iki ayrı aşırılığı haqlı qılmaz. Mən aşağıda bu iki aşırılığa dəyinirəm:<br /><br />a: kürd yayılmacılığı. kürd qurublar kürd nufusun artması ilə kürdüstan sınırlarını gənişlətməni amaclayılar. bu siyasət israyilin yəhudi yerləşimləri (settlement) gənişlətmə siyasətinə bənzəyir. bu da həm türkiyədə (iydir, qars, ardahan, ....), həm də iraq (kərkük və çevrəsi), azərbaycan cumhuriyəti (laçın və çevrəsi), suriyə (qamışlı və çevrəsi), xorasan (bocnurd, ...) və özəlliklə güney azərbaycanda (makıdan, urmu, sulduz, tikan təpə, sayın qala oradan bicar, qurva, əsədabad, sonqura dək yaşayan türklərin özləri və yaşadıqları topraqları ciddi biçimdə təhdit etməkdədir.<br /><br />b: kürd şövenismi: kürd milli mucadiləsi yeyinliklə şövenizmlə özdəşləşməyə doğru gedir. bunun örnəkləri çoxdur: <br /><br /><br />-qərbi azərbaycan, həmədan, kürdüstan və kirmanşahan ostanlarında yerləşən azərbaycan şəhər, qəsəbə və kəndlərini ki bəzisində kürdlərin yüzdəsi tək rəqəmlidir və ya əslən kürd nufusları bilə yoxdur böyük kürdüstan yerkiplərinə (xəritələrinə) daxil etmə və bu gərçək dışı yerkipləri dünyada yayma<br /> -zorla kürd olmayan zaza, və iranda guran, lək, feyli və lor kimi iranıl (iranic) xalqları kürd göstərmək.<br />-iranda ələvi qızılbaş türkləri olmadıqları halda kürd əhli haq, yaresan inancında göstərmək<br />-türklərlə məskun torpaqlara kürd tarixi uydurmaq<br />-kirmanşah və kürdüstan ostanlarında qalan azərbaycan torpaqlarının azərbaycanlı olduqlarını və azərbaycana ilhaq edilmələri gərəkdiyini danmaq<br />-bu iki ostanda yaşayan türk xalqının varlığını görməzdən gəlmək və milli haqlarını danmaq<br />-türk tayfalarını (afşar, ) kürd göstərmək<br />-türk şəxsiyətləri geçmişdən hüsaməddin çələbi, səfiyəddin urməvi, ... və indikilərdən hac qurban süleymani, …..ni kürd göstərmək<br />-türk tarixi mirası (qoşma sazı, bicar xalısını, ...) kürd göstərmək<br />-kürd siyasi quruplar və şəxsiyətlərin iran devləti siyasətləri doğrultusunda türk xalqını azəri adlandırması<br />-bugün kürdlərlə məskun ancaq eskidən türklərin yaşadığı yerlərin tarixən türkcə olan coğrafi adlarını kürdcə adlarla dəyişdirmək (xana, savucbulaq, ....)<br /><br />yuxarıda saydığım üç qonu yanı terorizm, yayılmaçılıq və şöven milliyətçilik türk xalqı və azərbaycanı təhdid etməkdə və bizim milli çıxarlarımıza tərsdir. kürd milli hərəkəti bunlara son vermədikcə, kürd-türk və kürdüstan-Azərbaycan ilişgisi daha da gərginləşəcək və bölgənin gələcəyini təhlikəli yönlərə sapdırabiləcəkdir. Budan da başda kürd xalqı olmaq üzərə hamı zərərli çıxacaqdır.<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/12204628-7468884681601176299?l=kurd-yayilmasi.blogspot.com' alt='' /></div>mehran baharihttp://www.blogger.com/profile/16182047783930967840noreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-12204628.post-36630206177097582812010-09-14T17:01:00.000-07:002010-09-14T17:02:26.484-07:00<strong>پخش فیلم جعلی در تلویزیونهای کردی! </strong><br /><br />گوناذپورت: امیدوارم در این چند خط بتوانیم درد دهها هزار نفر از مردم اورمیه را بیان بکنم. دوستان عمری از من در شهر اورمیه گذشته و در پنج - شش دهه گذشته شاهد اوضاع و احوال این شهر بوده ام. میخواهم به مسئله کرد در اورمیه و فیلمی که حزب دمکرات هر هفته چندین بار از تلویزیون تیشک نشان می دهد، اشاره کنم. <br /><br />در سالهای 1340 و 1350 در شهر اورمیه کسی نمی توانست یک خانه و خانواده کرد را در اورمیه پیدا کند. کردهای شیکاک فقط برای خرید از بازار و فروش گوسفندان خود به اورمیه می آمدند. آنها صبح به اورمیه آمده و بعد از ظهر به روستاهایشان بر می گشتند.<br /><br />کردها فقط در خیابان شاهپور و خیابان مهاباد خرید میکردند. بطوریکه خیابان مهاباد در امتداد خیابان شاهپور بوده و "مرکز" آندو خیابان را ازهم جدا میکرد. بعد از انقلاب اسلامی، آمد و رفت کردها به اورمیه بیشتر شد و اوایل پاییز هر سال فرزندان خانواده های مرفه کردها برای تحصیل به اورمیه می آمدند. آنها تا اواخر سال تحصیلی اتاقی را اجاره کرده و در تابستان دوباره به روستاهای خود درمناطق سومای برادوست و مرگور ترکور بر میگشتند.<br /><br />بعد از انقلاب اسلامی مناطق کرد نشین بخاطر جنگ احزاب کرد با دولت امنیت خود را از دست داده و کردها اجبارا به روستاهای سنی مذهب ترک (کورا سنی) و شهرهای اورمیه، سلماس، خوی و ماکو روی آوردند. بخشی دیگر از مردم کرد برای یافتن کار به شهرهای ترک سرازیر شدند. اکنون ده الی پانزده درصد از جمعیت اورمیه را کردها تشکیل میدهند. اکثریت آنها از طبقه فقیر هستند اما بخشی از آنها بخاطر قاچاق مواد مخدر ثروتمند شده اند.<br /><br />اکنون کردها درصد ناچیزی از جمعیت اورمیه را تشکیل میدهند اما احزاب کرد اورمیه و کل آذربایجان غربی را بخش شمالی کردستان معرفی میکنند. چند سال پیش فقط پ ک ک ادعای ارضی به کردستان داشت. بعدآ پژاک شعبه ای از پ ک ک به ادامه این سیاست پیوست. اکنون هر دو بخش انشعابی حزب دمکرات کردستان و سه چهار شاخه های انشعابی کومه له همگی آذربایجان غربی را بخشی از کردستان معرفی کرده و آن را درداخل نقشه کردستان گذاشته و شب و روز از تلویزیونهای خود آنرا تبلیغ میکنند.<br /><br />چندی پیش آقای مصطفی هجری دبیر کل حرب دمکرات کردستان ایران در جوابیه خود به نامه اعتراضی آقای نظمی افشار، سخنان آقای رامبد لطف پور را در نشریه کردستا ن به شماره 432 را مبنی برکردستانی بودن آذربایجان غربی و مهمان بودن ترکها را محکوم کرد. اما این حرب همیشه بطور زیرکانه و بدون سر و صدا سیاستی را که آقای لطف پور یکی از اعضای کمیته مرکزی حزب اعلام کرده بود ادامه داده است.<br /><br /> اکنون بیش از سه ماه است که حزب دمکرات کردستان سه - جهار روز در هفته و هر روزحداقل دو بار فیلمی یک ساعته از شهراورمیه را در برنامه " ده نگ و دیمن" و " ده نگی هونه رمه ندان و دیمه نی کوردستان " یعنی " صدای هنرمندان و مناظر کردستان" از تلویزیون تیشگ به نمایش گذاشته و همزمان آواز کردی پخش می کند(!)<br /><br />بیشتر مردم دراورمیه و روستاها ساترلایت دارند و شاهد این برنامه ها هستند. مردم اورمیه از این اقدام حزب دمکرات شدیدا آزرده و ناراحت هستند و این فیلم را توهین به آذربایجانیها و تجاوز قلمداد میکنند. این نوع اقدامات حزب دمکرات و دیگر احزاب کرد، باعث شده مردم اورمیه از خود واکنش نشان دهند و مهر ومحبتی که مردم اورمیه و روستاها بویژه کورا سنی ها قبلا به کردها داشتند اکنون به کینه تبدیل شده است.<br /><br />ما و بسیاری از آذربایجانیها این مسئله را با شخصیتهای سرشناس منطقه الواج و فرهنگیان اورمیه در میان گذاشتیم تا اعتراض مارا بگوش مسئولان حزب دمکرات، پژاک و کومه له و دیگر احزاب کرد برسانند اما تا حال نتیجه ای حاصل نشده است.<br /><br />تبلیغات رادیو و تلویزیونی کردها باعث شده که کردها مخصوصا جوانان این دوره، کردستانی بودن آذربایجان غربی را باور کرده و به فرهنگ خود تبدیل کنند. مردم اورمیه در سالهای قبل این موضوع را جدی نمیگرفتند اما اکنون متوجه شدند که کردها شمشیر را از رو بسته و به زیاده خواهی پرداختند.<br /><br />ما در اورمیه و دیگر شهرهای آذربایجان تلاش کردیم با مردم کرد برادروار زندگی کنیم اما چند سالی از آمدن آنها نگذشته که مردم مهاجر روستا ها و احزاب شان ادعای مالکیت ارضی بر آذربایجان و شهرهای آن را میکنند و خود را صاحب دار و ندار مردم اورمیه و دیگر مناطق سرزمین ما را میدانند. اینگونه سیاست ها و ادعای ارضی بر آذربایجان نتایج منفی، خونین و ویرانگری را برعلیه کردها بدنبال خواهد داشت.<br /><br />اکثر روشنفکران و مردم در شهرهای آذربایجان غربی بخوبی هدف از ادعاهای ارضی احزاب کرد و نمایش ویدئو و فیلم از اورمیه بعنوان شهر کردستانی یا "قلب کردستان" را بخوبی می دانند. هدف احزاب کرد آماده سازی ذهنی و نظامی کردها برای اشغال شهرهای آذربایجان، قتل عام و آواره ساختن مردم آذربایجان غربی در فرصتی مناسب، بحرانهای سیاسی و دوره صعف و سرنگونی رژیم میباشد.<br /><br />مردم آگاه و سیاسی آذربایجان میدانند که احزاب کرد اگر نتوانستند براحتی آذربایجان را به کنترل خود در آورند به تکرار داستان کرکوک و رای گیری و غیره خواهند پرداخت تا سهمی از آذربایجان ببرند. اما احزاب و گروههای افراطی کرد در تعیین سیاستهایشان دقت نکرده اند که آذربایجانیها اکنون اقتصاد آذربایجان را دست دارند و موقعیت محکمتری در کلیه ادارت دولتی، نیروهای پلیسی و نظامی د ارند و از نظر جمعیتی دهها برابر بیشتر از کردها هستند.<br /><br />ادعای ارضی کردها نه فقط بریک وجب از خاک آذربایجان بلکه بر نیمی از آذربایجان با عکس العمل قاطع و سخت مردم روبرو است. ادعای ارضی برسرزمینهای آذربایجان به معنای اعلام جنگ علیه مردم آذربایجان می باشد و زمینه جنگی سخت و خونین را آماده میکند.<br /><br />ما آذربایجانیها خواهان جنگ نبوده و مردم کرد را به دوستی فرا میخوانیم. دو ملت کرد و ترک توسط دولت ایران به اسارت در آمده اند، بنا بر این آزادی و رهایی ایندو ملت به اتحاد و دوستی آنها بستگی دارد. تاکید ما بر دوستی و اتحاد به هیچ وجه بمعنای فراموش کردن زیادی خواهی ها و سیاست تجاوزکارانه احزاب کرد نیست.<br /><br /> مردم آذربایجان ازادعای ارضی کردها بربخش مهمی از آذربایجان و نشان دادن فیلم اورمیه بعنوان یکی از شهرهای کردستان مردم آذربایجان را شدیدا به خشم آورده است. ادامه این وضع بدون هیچ شکی به جنگ، قتل عام ها و کشتار انسانها منجر خواهد شد. ادعای ارضی به آذربایجان هیچ چیزی جز فرار و آورگی کردها از شهرهای آذربایجان ندارد. ما امیدواریم احزاب کرد با زندگی، سرنوشت و جان و مال مردم کرد در شهرهای آذربایجان بازی نکنند. ادامه این سیاستها از طرف احزاب کرد قطعا و بدون هیچ شکی به قتل عامها منجر خواهد شد که تنها بازنده این جنگ حتمی قطعا مردم کرد خواهد شد.<br /><br />امید است این نوشته به دست احزاب کرد هم برسد تا آنها متوجه شوند که درنتیجه سیاستهای احزاب کرد چه فاجعه ای اقلیت محروم کرد را در شهرهای آذربایجان تهدید میکند. فاجعه ای که مسئولیت آن بعهده احزاب کرد است.<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/12204628-3663020617709758281?l=kurd-yayilmasi.blogspot.com' alt='' /></div>mehran baharihttp://www.blogger.com/profile/16182047783930967840noreply@blogger.com4tag:blogger.com,1999:blog-12204628.post-66715963979874080102009-12-26T13:10:00.002-08:002009-12-26T13:11:21.580-08:00<strong>تکیه اکبریه تیکان تپه(تکاب)توسط اکراد افراطی به آتش کشیده شد</strong><br /><br />http://www.milliharakat.com/newscontents11253.php<br /><br />میللی حرکت جمعه ۴ دی ۱۳۸۸: روز جمعه هشتم ماه محرم (چهارم دیماه 1388) تکیه اکبریه توسط کردهای افراطی به آتش کشیده شد.<br />این تکیه یکی از قدیمیترین و بزرگترین هیئتهای عزاداری تیکان تپه محسوب می گردد که هم اکنون به محاصره اکراد درآمده است در حالیکه تا چند سال پیش ساکنان محوطه اطراف اکبریه تورک نشین بودند کردها به مدد پولهای بادآورده حاصل ازراه قاچاق،محله مورد نظر را اشغال نموده اند و این حسینیه قریب، تنها یادگار و نشانه حضور تورکهای شیعه در این محل می باشد. کردهای افراطی در تلاشند تا با از بین بردن این حسینیه هویت تورکی محل را از بین ببرند به همین دلیل روز جمعه به آتش زدن این محل اقدام نموده اند اما با کوشش خادمان،حسینیه از سوختن کامل نجات یافته با این حال درب حسینیه همراه با بیرقهای سیاه برافراشته از آن، بطور کامل در آتش سوخته و خاکستر شده اند.<br /><br />در روزهای گذشته نیز اکراد افراطی، چندین بار اقدام به پاره کردن بیرقهای سیاه این حسینیه نموده اند که با اعتراض شدید خادمان این حسینیه روبرو شده است.شب گذشته نیز تعدادی از اکراد با حمله به دسته زنجیر زنی اکبریه تعدادی ازعزاداران حسینی را مورد ضرب و شتم قرار دادند.<br /><br />منطقه افشار یکی از پایتختهای باستانی آذربایجان ومرکز آن، تیکان تپه، یکی از استراتژیک ترین شهرهای منطقه محسوب می شود که در سالهای اخیر اکراد تلاش گسترده ای را برای اشغال این محل آغاز نموده اند و با اقداماتی حساب شده سعی دارند تا بتدریج هویت منطقه را بنفع اکراد تغییر دهند.<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/12204628-6671596397987408010?l=kurd-yayilmasi.blogspot.com' alt='' /></div>mehran baharihttp://www.blogger.com/profile/16182047783930967840noreply@blogger.com1tag:blogger.com,1999:blog-12204628.post-52178762460329639092009-12-26T13:10:00.001-08:002009-12-26T13:10:45.076-08:00<strong>ایا ترکیه استقلال اقلیم کردستان عراق را به رسمیت خواهد شناخت؟ </strong><br /><br />http://gizilozen.blogfa.com/post-27.aspx <br /><br />ترکیه که طی یکی دو سال اخیر به سرعت در حال حل مشکلات با همسایگان و اقلیتهای قومی خود می باشد پس از امضای پروتکل همکاری با ارمنستان اینک با یک مشکل حل نشده دیگر روبرو می باشد که اهمیت ان از برقراری روابط با ارمنستان کمتر نمی باشد و ان هم به رسمیت شناختن اقلیم کردستان عراق به عنوان کشور مستقل می باشد. حال این سوال مطرح می باشد که ایا ترکیه بالاخره استقلال کردستان عراق را به رسمیت خواهد شناخت یا باز هم مقاومت کرده و با استقلال ان مخالفت خواهد نمود؟ دولتمردان ترکیه که افرادی عاقل و اینده نگر می باشند طی این مدت به این نتیجه رسیده اند که اولا هدف امریکا چه ترکیه بخواهد چه نخواهد استقلال اقلیم کردستان عراق می باشد ثانیا دیگر نمی شود واقعیی به نام اقلیم کردستان عراق را نادیده گرفت چونکه طی این مدت کردستان عراق با سرعتی خیره کننده در حال پیشرفت های اقتصادی توریستی علمی فرهنگی و در کل همجانبه بود و بر عکس مناطق عرب نشین درگیر بمب گذاری و عدم توسعه روزافزون می باشند لازم به ذکر است که در حال حاضر اقلیم کردستان عملا یک کشور مستقل می باشد و مانند یک کشور مستقل در سطح جهان عمل می نماید که می توان به نکات زیر اشاره کرد1-داشتن شرکت هواپیمائی مستقل 2- پارلمان مستقل3-پرچم مسقل4- و قوانین جزائی و اساسی متفاوتتر با بقیه عراق 5- سیستم اموزشی متفاوت و غیره .. در بعد خارجی نیز امضای قراردادهای نفتی و انرزی با کشورهای مختلف جهان از جمله ترکیه و در مورد اخری نیز تمایل به مشارکت در پروزه خط لوله نوباکو و استقبال ترکیه از ان و دیگر قراردادهای دیگر در زمینه های مختلف را می توان نام برد که نشان دهنده واقعیت وجودی کشوری به نام جمهوری کردستان و در حال حاضر اقلیم کردستان می باشد که تنها با یک بیانیه کوچک یعنی اعلام استقلال می تواند به جمع کشورهای مستقل جهان بپیوندد!<br /><br />ثانیا ترکیه یک واقعیت را نیز در روابط با کردهای عراق مد نظر قرار داده و ان کارتی به نام ترکمنهای عراق می باشد که دارای جمعیتی بین 1.5 تا 2.5 میلیون نفر بوده که در صورت استقلال کردها و تشکیل کشور مستقل کردستان 30 در صد جمعیت ان کشور را حداقل تشکیل خواهند داد و این امر می تواند در روابط اینده بین کردستان و ترکیه به عنوان یک اهرم مورد استفاده قرار بگیرد یعنی همانطور که کردهای عراق در روابطشان با ترکیه دارای کارت کردهای ترکیه می باشند و می توانند از ان به عنوان اهرم فشار استفاده کنند ترکیه هم اگر بتواند اقلیت ترکمن را سازماندهی کند در اینده می تواند از انها استفاده کرده و تاثیر کردستان بر کردهای خود را خنثی نماید. بر همین اصل هم ترکیه تا حدودی نسبت به قبول استقلال کردستان عراق مثل سابق حساسیت نشان نمی دهد . در بعد اقتصادی نیز از تجارت ده میلیاردی ترکیه با عراق درصد قابل ملاحظه ان بین ترکیه و اقلیم کردستان می باشد و شرکتهای ساختمانی و نفتی ترکیه در حال اجرای پروزههای با ارزش در ان کشور می باشند و بیشترین واردات کردستان هم از طریق ترکیه تامین می شود در ضمن ترکیه بنادر خود را نیز برای حمل کالا در اختیار انها قرارداده هست و از سوی دیگر قول مشارکت کردستان موجب نهائی شدن امضای قرار داد گازی نوباکو گردید که نشان دهنده توافقات پشت پرده بین کردستان عراق و ترکیه می باشد. البته استقلال کردستان از یک لحاظ دیگر هم برای ترکیه سودمند خواهد بود و ان اینکه در ان صورت کشور کردستان مجبور خواهد بود قوانین بین المللی را رعایت کرده و مانع فعالیتهای تروریستی بر ضد کشورهای همسایه گردد و در صورت عدم جلوگیری خود باید با عواقب ان پاسخگو باشد که در حال حاظر با نادیده گرفتن ان و حمایت از سازمان تروریستی پ.ک.ک در پشت کشور عراق پناه گرفته و عراق را رودروی ترکیه قرار می دهند و فشار کمتری را متحمل می شودند که با استقلال دیگر باید مستقیم و به تنهائی جوابگوی تعرض به کشورهای همسایه از طرف کشور کردستان باشند.<br /><br />ترکیه با درک کامل این مسایل و اینکه تحولاتی نیز در خاورمیانه در حال شکل گیری می باشد در بعد داخلی نیز با دادن ازادی های متعدد به کردها در حال اماده کردن زمینه برای رویاروئی با این تحولات می باشد. و اگر کردستان را به رسمیت شناخت نباید زیاد تعجب کرد. از سوی دیگر مقامات محلی کردستان عراق نیز با درک شرایط بین المللی از زیاده خواهی های اولیه در حال دست کشی بوده و در حال ایجاد شرایط مساعد برای شلیک تیر نهائی برای کسب استقلال می باشند و در پشت پرده با زدو بند های مختلف در حال راضی نمودن ترکیه به این امر می باشند.<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/12204628-5217876246032963909?l=kurd-yayilmasi.blogspot.com' alt='' /></div>mehran baharihttp://www.blogger.com/profile/16182047783930967840noreply@blogger.com4tag:blogger.com,1999:blog-12204628.post-37687702418283382822009-11-20T13:14:00.000-08:002009-11-20T13:15:19.427-08:00<strong>تورکيه ده گئدن سياسي-ايجتيماي رئفورملار و آذربايجان! - بولوت</strong><br /><br />کئچن هفته لر قونشو قارداش تورکيه ده گئدن ايجتيماي رئفورملار تکجه قربي اؤلکه لرده يوخ، بلکه ده قوزئي و عوموميتله گونئي آذربايجاندا بؤيوک ماراقلا ايزله نيلير! <br /><br />کورد مسئله سي و اونون هللي آرتيق تورکيه مجليسينده آ.ک.پ و باش-باکان رجب-طيب اردوغانين گوندمه گتيريب و دئبات اولونور و کورد پروبلئمي نين دانيشماق تابو دئييل، آنجاق هله ده موخاليف پارتييالار و بعضي قوووه لر کورد مسئله سيني ديله گتيرمکدن چکيليرلر و تبيي کي،کورد پروبلئمين دانماق تورکيه ايجتيمايتينه داها چوخ ضيان گتيرير تا خئيير! <br /><br />خاطيرلاتماق لازيمدير کي، کئچميشده عصرلر و تا بيرينجي دونيا ساواشينا (موهاريب) قدر عوثمانلي ايمپئريياسي ايسلام دينيني و عرب مدنيتيني دونيادا يايان و قورويان بير دؤولت اولموشدور. عثمانلي تورک دؤولتي تورک کولتوروندن چوخ عرب دين و کولتورونه اؤنم وئريب، قوللوقچو اولوب و موحافيظ ه ائتميشدير،امم عوثمانلي دؤولتي نين قايغيکئشليکينه باخماياراق، عرب بؤلگه لرينده رئقيونال موختاريتين اولماديقي، نهايت بير ديندن اولان عرب سونني خالقي نين عوصيانينا سبب اولوب و ۱۹۰۵ –جي ايللردن سونرا قربي ايمپئريياليست و ايستيثمارچي دؤولتلر ايله بيرليکده عوثمانلي ايمپئريياسينا قارشي موباريزه سينه شرايت ياراتميشدير و نهايت اينگيليس،فرانسه.يتاليا دؤولتدري نين حربي و ايقتيصادي يارديمي ايله عوثمانلي دؤولتي نين ترکيبيندن آيريليب و يئني باغيمسيز اؤلکه لر کيمي ۲۰-اينجي عصرده ب.م.ت- نين ليستينه قبول اولموشلار! <br /><br />عوثمانلي دؤولتينده تکجه عربلر يوخ، بلکه چوخلو باشقا ائتنيکلر سويوندان و دينيندن آسيلي اولموياراق ديني آزدليقدان پاي آليب و صولحده تورکلر ايله بيرليکده ياشاييرديرلار، آما داخيلي سياسي-ايجتيمايي سهولر و تورکيه نين خاريجي آند ايچن قربي و خريستيان دوشمن اؤلکه لر، رئفورملاردان گئرييه قالان عوثمانلي دؤولتيني داغيلماسينا سبب اولوب و نهايت بؤيوک عوثمانلي دؤولتي اينديکي تورکيه جومهوريتينده خولاسه اولدو،امما تورکييين ائتنيک پروبلئمي و ايجتيماي خسته ليگي درمان اولمادان، درين بير ياراولوب اونودولدو!!<br />عوثمانلي دؤولتي نين پارچالانماقينا اساس سببلرين و عوثمانلي ايمپئراتورليقينا قارشي عرب خالقي نين عوصيانين نظره عاليرساق،چوخ گؤزل آ.ک.پ و اردوغانين رئفورملاريني و ندن قورخوسونو گؤزل آنلاماق اولور. <br /><br />۲۹ اوکتييابر ۱۹۲۳-جي ايده موستافا کامال (آتا تورک) يئني تورک جومهوريتيني ائلان ائتديکدن سونرا،تورکيه جومهوريتي نين ائتنيکي پروبلئملئري هلل اولمادي و قرب اؤلکه لري نين آتا تورکو ديني رئفورملاريني آلقيشلاماقلاري نين اکس حالي تورکيه ده ايللر سونرا گؤزه گؤرونور،چونکي لسيستيک آدينا ايجتيماي-سياسي سهولر خالقين نظري اولمادان تکرار اولوندو و نهايت قربي اؤلکه لرين ياراتديقلاري ديني و ائتنيکي چيبانلار ايرينله ييب و ۱۹۸۰-جي ايللردن بري خرچنگ (سرتان)خسته ليگينه چئويريلدي،ارتيق بو خسته ليکي درمان ائتمک مومکون دئييل و يالنيز بير يولو واردير،ودا کسيب تولاماق! <br /><br />سووئت ايتتيفاقي (شوروی – بای بک) داغيلاندان سونرا قربي خريستيان اؤلکه لري نين کونستانتينوپيل (ايستانبول) ياراسي يئنيدن ايرينله ييب،چونکي خريستيان اؤلکه لري بيزيمله فرقيلي اولاراق ائمئسييونال اولمادان پامبيق ايله باش کسرلر و تؤکدويو قانلاردا گؤزه گؤرونمز! <br /><br />ايللر تورک ميلتي باشقا ائتنيکلر ايله ظاهيرده باريشدا ياشاسادا،انجاق ۸۰-اينجي ايللردن اعتيبارن کورد مسئله سي يئني سياسي فازينا آدديم آتير و نهايت ۱۹۸۵-ايلده پکک کورد تئررور تشکيلاتي يارانديقدان سونرا کورد سؤزو تورکيه ده يئنيدن قولاغلارا ديير و قيسا مودتده بو خرچنگ خسته ليگي تورکيه نين ايجتيمايتين قورخويا سالير !آ.ک.پ-نين پروقنوزلارينا گؤره يئتر کي،کوردلره کولتورئل موختاريت وئريله،تا بلکه ايچري ساواش سونا چاتا و کورد مسئله سي هل اولونموش ائلان اولا،امما تأسوف اولسون آرتيق گئج اولموش و چتين تورکيه ائتنيک اؤلکه سي باريشدا ياشييا بيلر و موختليف داخيلي و خاريجي مانعلر کوردلرين تورکلر ايله بيرليکده ياشاماسينا انگل اولور.زامانلا تورکيه اؤلکه سي پارچالاناجاق و هئچ بير سياسي-ايجتيماي رئفورم بو داغيلماقين قارشيسين آلا بيلمز،بلکه رئفورملارين نتيجه سينده سيلاه عوضينه منطيق دانيشيب و صولح ايله آيريليق باش توتاجاق و بونا زامان لازيمدير! <br /><br />آ.ک.پ و اردوغانين رئفورملاري اگر باش توتورسا،هر ندن چوخ گونئي آذربايجانا موثبت تاثيرين قوياجاق، بيرينجي اگر قارداش تورک اؤلکه سينده ايجتيماي گرگينليک اولماسا و کورد مسئله سي هل اولورسا،تورکيه يا ديپلوماسي شکيلده بيز آذربايجان تورکلري نين حاقلاريني ديله گتيريب، هئتتا تزييق اولاراق گونئيده ياشايان تورک سويداشلارينا ايجتيماي-کولتورئل آزادليق طلب ائليب،وه ميللي-حرکت يولوندا سياسي-ايقتيصادي باخيمدان بيز گونئي آذربايجانليلاري مودافيعه ائده بيلر. تورکيه ده گئدن پروسئسلئر ايستر ايسته مز ايران آدلانان اؤلکه ده اؤز تاثيرين گؤستره جک، آما اينديکي شرايتده کي،تورکيه ده ياشايان کوردلر هر هانسي بير کولتورئل حاقيدان محروم ديرلار و کورد بؤلگه لرينده ۲۵ ايلدير تئررو و ايچري ساواش گئدير، هر هانسي بير سياسي يارديمي قارداش تورکيه اؤلکه سيندن اوماق اولماز و بوش صؤحبتدير،چونکي گرک تورکيه اؤنجه اؤز ايجينده ائتنيک پروبلئملئرئ سون قويماليدير و اگر تورکيه ايرنا آدلانان يئردن آذربايجان تورکلرينه حاق طلب ائديرسه، ايران فارس دؤولتي تورکيه نين اؤز داخيلي ائتنيکي پروبلئملرينه ايشاره ائدر و محض اونا گؤره ايندييه قدر تورکيه حاکيميتدري نين ديلي قيسا گلميشدير! <br /><br />اردوغانين تورکيه ايچينده پکک دؤيوشنلرينه آمنيستي وئرمگينه ايکي طرفلي باخماليييق، بيرينجي تورکيه ده صولحون يارانماسينا اوميد چوخالير، باشقا طرفدن ايسه پکک تئررورچولاري نين ايجتيمادا سياسي باخيمدان گوچلنمه سينه شرايت يارانير، چونکي ۱۹۹۹-جي ايلده بير عيده پکک تئرورچولارينا آمنيستي وئرديکدن سونرا و نهايت آمينيستي نين لغو ائديلمه سي و پکک-چيلارا قارشي يئنيدن محکمه آچماق،بو قوروپو سياسي باخيمدان او قئدر گوجلنديردي کي، آرتيق دتپ کورد پارتيياسي يارانيب و نهاييت ۲۲ ژولي ۲۰۰۷ جي ايلده تورکيه مجليسي نين سئچکيلرينده ۷ فايز گتيره رک، دتپ ۲۰ نفرليک ميلت وکيليينن پارلامئنتده فاراکسييون اولدو. <br /><br />اکس آ.ک.پ و اردوغانين پروقنوزلارينا قارشي اولاراق، کورد مسئله سي و تورکيه نين گله جکده نئچه يئره بؤلونمه سي گؤزله نيلير و باش توتاجاق، عصاس تورکيه نين داغيلماسينا اردوغان يوخ، بلکه تورکيه ده کئچميشده اولان سياسي-ايجتيماي سهولر شرايت ياراديب و خاريجي عاميللر بو پروسئسلري سورعتلشديره بيلر!<br />ايقتيصادي-سياسي باخيمدان کوردلرين تورکيه دن آيريلماقي تورک ميلتينه قازانجدير،جونکي کوردلرين تورکيه دن آيريلماسي تورک رئقيونلاريندان ميللي گليرين آخيمين کوردلره داياناجاق و ايقتيصادي باخيمدان کوردلرين تورکيه دن<br />آيريلماسي ضررليدير تا يئييرلي. <br /><br />سياسي باخيمدان آرتيق تورک ميلتي قوندارما ائرمني سويقيريميلا يالنيز ايتتيهاملانميياجاق ، بلکه کوردلر داها چوخ سويقيريميلا باغلي مشغول اولماليديلار، چونکي اينديکي وان ،تونجه لي،دييارباکير و اکثر کورد ياشييان بؤلگه لرده کئچميشده ائرمنيلر ياشاميس و ائرمنيلرين تاريخي تورپاقلاري اولموشدور و تورک ميلتيندن چوخ کوردلر ائرمني جينايتلرينه معروض قالميشلار و يارانان ائرمني تورک موناقيشه سيندن يالنيز کوردلر قازنيب و ارازيلارين گئنيشلنديرميشدير!!! دتپ باشقاني کورد اولان احمد تورک تاريخي بيلمه دن اينديکي تونجه لي شهري نين آديني اسگي آدينا دئييشمک ايسته يير و بوندان خبئرسيزدير کي،درسيم شهري ائرمنيلر ياشاديقي زامان درسيم آدلانيلميش و هئچ علاقه سي کورد تاريخينه يوخدو و چوخلو کوردلرين تاريخدن خبرسيز اولدوغلاري هله منطقه ده يئني موناقيشلره سبب اولاجاقدير و بونون بايس کوردلرين آشيري دوشونن شخصلريدير! <br /><br />عئيني زاماندا قوزئي آذربايجان تورک ميلتي آرتيق تورکيه دن گلن هر هانسي تورکيه وطنداشينا تورک قارداشي دئمه ييب ،چونکي تورکيه وطنداشليقي نين آرخاسيندا ايللردير تورکيه کوردلري و پکک باکي و قوزئي آذربايجاندا گؤرونمز تخريبات ايله مشگولديرلار و نهايت تورک و کوردون بيري-بيريندن سئچيلمه سي قوزئيده گئدن کورد جينيت و تخريباتينا سون قوياجاق! <br /><br />اردوغانين رئفورملاري ظاهيرده خوشاگه ليملي اولماسادا،باتينده و عملده هر ايکي قارداش تورک اؤلکه لرينده تورک ميلتي نين اويانيشينا بؤيوک يارديمدير و اگر بو کورد ايجتيماي خرچنگ خسته ليگين تورک ميلتيندن کسيب قورپارديلماسا،،نئچه ايلدن سونرا تکجه اورومييه.سالماس،ماکي و چوخلو گونئي آذربايجانين شهرلري يوخ،بلکه ده ايستانبول،انکارا ،يزمير و تورکيه نين سايير شهرلرينده کوردلر يئرلشيب و ايندينن قات-قات آرتيق تورکيه و آذربايجان تورک خالقينا ضربه ووراجاقلار و موردار بو پلانلارين آرخاسيندا تورک ميلتي نين تاريخي آند ايچن دوشمنلري دوروب. <br /><br />بولوت<br />۱۹/۱۱/۲۰۰۹<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/12204628-3768770241828338282?l=kurd-yayilmasi.blogspot.com' alt='' /></div>mehran baharihttp://www.blogger.com/profile/16182047783930967840noreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-12204628.post-66486171598480940672009-10-07T13:45:00.000-07:002009-10-07T13:46:31.241-07:00<strong>دردلــــــی ســـــاییــــــن قــــالام </strong><br /><br />http://saynghala.blogfa.com/post-9.aspx<br /><br />سیزه سایین قالادان(شاهین دژ) سؤز آچیرام، گونئی آذربایجانین آنادولوسو سایین قالادان، شاهسئون‌لرین، افشارلارین، قاراپاپاق‌لارین، اهل حق‌لرین یوردو سایین قالا دان...<br /><br />اسگی تاریخلرین بوتون عنعنه‌لری بیره‌رـ بیره‌ر اؤنوموزده جان وئریر. شهرلشمه "داوشان تپه" ‌نی اودور، "جیغاتی"، زرینه رود اولماق قورخوسونو یاشاییر. "ماحمودجوق" محمودآبادـآ، "قالاکؤن" احمدآبادـآ دؤنور، نده اولسا دونیادا هرنه گلیشیر و هر نه دئییشیر، اونون اوچون دورکی بیزیم جوغرافیامیزدا هر شئی آریائی‌لشیر!.<br /><br />هئچ اونوتمامیشام، "قیز کؤرپی" کندینین ساکینلری کوردلشدییی گون، بو کندین تاریخی کؤرپوسو آجیغیندان اؤزنو سئله تاپشیردی.نه بیلیم بلکه ائله همین گون هولاکوخانین روحو اینجیمیشدی، چونکو "یئنگی ارخ" ده هامینین اوره‌گینه کدر هوپموشدور.<br /><br />نئجه اوره‌گیم آغریماسین کی، "داش آغل" کندینده قارداش ساندیغیمیز کوردلر بو کنده عایید اولان تابلونون اوزره‌رینده‌کی یازی‌یا بئله سالدیردیلار.ائله کی تابلودا داش یازیسینین اوزه‌رینه چامور یاخاراق تابلودا آنجاق آغل قالماسی نیتی ایله تورکلره و تورک دیلینه نئجه دوشمن اولدوقلارینی تابلولاشدیریرلار. عئینی ایشی آراسیرا "مایین بولاق" کندینین تابلوسو ایله ده گؤرموشدورلر، سن دئمه "بولاق" سؤزونو چامورلاماقلا بوتون تاریخ سیلینه جک!!!، قئید ائتمک لازیم دیر کی، کورد تئرورچولاری بوتون بو ایشلری باشلیجا آذربایجان تورپاقلارینی کوردلشدیرمک مقصدی ایله و یا ان آزیندان آذربایجان تورپاقلارینی کوردوستان کیمی تبلیغ ائتمک نییتی ایله گئرچکلشدیریرلر. <br /><br />هله بیزیم میللتین دَیمه دوشر آیدینلاری "تورک‌له کورد قارداش دیر..." دئییب، فاجیعه‌نین درینلیگی‌نی اینسانجیل داورانیشلارلا دایازلاشدیرماغا چالیشیرلار. کئشکه بئله اولسایدی. اونلارا دئمک ایسته‌ییرم گئدین "هولاسو"لولاردان، کورد دئموکرات‌لارینین ایران ایسلام اینقیلابیندان همن سونرا، و ایران‌ـ عیراق ساواشینین سونونا دک سوره‌ن سالدیریلاریندان خبر آلین، شوبهه ائتمه‌ییرم کی قارشیلاشاجاغینیز اینسانلار، حادیثه‌لری سؤیلرکن گؤز یاشلارینا حاکیم اولامایاجاقلار، اوسته‌لیک او جینایتلر حاقدا ائله سؤزلر ائشیده‌جکسینیزکی داها بیر باشقاسینا سؤیله‌مکدن چکینه‌جکسینیز. "قاسملو"نون رهبرلیگی ایله "حزب دئموکرات کردستان" و اونون لعنت‌لیک پیشمرگه‌لری سایین قالا و چئوره کندلرینده یوزلرجه دینج آذربایجانلی‌نی قتله یئتیردیلرو چوخ تاسوف کی او ایللرده اؤلنلرین لیسته‌لری هله بو گونه کیمی هر هانکی بیر اٌرقان طرفیندن بیر یئره ییغیلماییب دیر. کئشکه قارداش اولاسایدیق، او زامان گئجه یاتیب صاباحیسی گون "هاچاسو" دووارلاریندا "درود بر مصطفی هیجری" و بو کیمی شوعارلارا گؤزوموز ساتاشمازدی.<br /><br />سیزه ائله بیر یورددان سؤز آچیرام کی بوتون دره،دوز، داغ، یاستان، چای، کندو... آدلارینی بیربیرینه وورسانیز بیر تک کوردجه آدینا راستلاشمایاجاقسینیز. اونونلا بئله بیزلره مغول، نه بیلیم عجم دئییب قانیمیزا سوسایان او قوخوموش داغ کئچی‌لری او موردار تئرورچولار، سیزلرین شاهین دژِ کوردستاندا نه ایشینیز وار دئییرلر...! سیزه دردلی سایین قالامدان سؤز آچیرام...<br /><br />7 مین ایل بوندان اؤنجه دده‌لرینین قوردوغو ان گؤزل و ان زنگین مدنییتین قالینتیلاری ساییلان "قاپان تپه"نی، آجیناجاقلی طالع بو گون دئییشیک دوروما گتیریب چیخارمیشدیر. بو گون قاپان تپه نین زیروه سینده نه سارای وار نه ده تورک بایراغی، سانکی ائلخانلی‌لارین گؤزه‌تن عسگرلری اوره‌گیمیزده داشلاشیبلار، قاپانآ باخاندا. بوغازیمی قهر باسیب ، آجی قهر، آنامین سؤزلری قولاغیما سیرغا دئییل ان گوجلو دهشت دیر، جانیما اوتورور ."قاپان تپه‌یه گئتمه‌یین آمان دیر، مؤعتادلار سیزه زیان یئتیره بیله‌رلر" و یا" آخشام دوشنده، اورالاردا گزمه‌یین ، مؤعتادلارین کیرلی سورنگ‌لری آیاغیزا باتار"...<br /><br />سیزه تیریئک(تریاک) و هئروئینین سودان اوجوز اولدوغو بیر شهردن دانیشیرام، بو زهرلری، آریائی‌لرین تؤهفه‌سی آدلاندیرماق چوخ یاخشی اولار. نییه کی اکیب بیچنلری افغان‌لی‌لار، آلیب تیرانزئتینه یاردیمچی اولان قارداشلاری فارسلار و قاچاقچی‌لاری دا عمی‌ـ اوغلانلاری کورد تئورچولاری دیرلار. دوشوننده کی کورد دیلی ایله افغان دیلینین نه قده‌ر بیربیرینه اوخشارلیقلاری وار، دئدییم سؤزه داهادا چوخ اینانیرام.<br /><br />سایین قالا نین اوره‌گینده هر زامان بیر نیسگیل وارکی، اگر آذربایجان فارس فاشیستلری طرفیندن ایشغال اولماسایدی، بیزیم تاریخی سینیرلاریمیز(مرزهای تاریخی) بلیرلنه‌جک ایدی (معلوم شدن) و او زامان هر داغدان یئنن قوخوموش‌لاری شهرلریمیزه آلمازدیق، باشقا طرفدن بو قده‌ر ایشسیزلیک اولمازدی، چونکو او اینانیر کی او زامان یابانجی تهران دئییل، آنام تبریز منه اییه دوراجاقدی...<br /><br />ایش‌سیزلیگین خصوصی‌ایله‌ده‌ سایین قالادا تؤره‌تدیگی فلاکت‌لری ایکی اؤنملی یؤندن آچیب دانیشا بیله‌ریک:<br /><br />هر ایل اونلارجا یئرلی تورک عاییله، ایش‌سیزلیک نده‌نی ایله سایین قالا دان کؤچمک مجبوریتینده قالیرلار. کؤچن عاییله لرین بیر چوخونون یئرـ یوردونو اؤزه‌للیکله‌ده کوردوستان اوستانیندان گلمه کوردلر، ساتین آلیرلار و بئله‌لیکله سایین قالانین جمعییت ترکیبی کوردلرین خئیرینه ده‌ییشییر. آیریجا کؤچن عایییله‌لرین چوخ بؤیوک بؤلومو تهران و فارسیستانا کؤچدویو اوچون، و اورالاردا حاکیم کولتور(فرهنگ) فارسجا اولدوغوندان دولایی همین کؤچمن‌لرین اوشاقلاری و گله‌جک نسیل ایسته‌ر ایسته‌مز فارسلاشماغا محکوم اولور و بئله‌لیکله اوچ دؤرد نسل دئییشدیکدن سونرا همین عاییله‌لرین نوه، نتیجه لری بیلمه‌یه‌رکدن اؤزلرینی فارس کیمی تقدیم ائده‌جکلر و بئله اولدوغوندا فارس فاشیزمینین آذربایجانلی‌لارا قارشی آسئمیلاسیون پوروژه‌لری یوزه‌یوز ، غالیب گلجک‌دیر.<br /><br />ایکینجی بؤیوک فلاکت، یوخسوللوغا و ایش‌سیزلیگه قاتلاشیب اؤز شهرلری و یوردلارینی ترک ائتمه‌ینلرین یاخاسینی توتور. یوخسوللوغون تؤره‌تدیگی آغیر پیسیکولوژیک ائتگی‌نین نتیجه سینده(تاثیر شدید روحی) اینسانلار اومودسوزلوغا قاپیلیرلار. بو اومودسوزلوق یاشامین آخیشینی دوردورماق ایسته‌ییر، ائله بو زامان دیر کی چوخلاری اویوشدوروجو مادده لرینین(آریائی‌لرین تؤهفه‌سی) قاپیسینی چالیرلار. بو گئدیشده وئردییمیز زیان‌لار تکجه میللتیمیزین خصوصی ایله ده گنج‌کوتله‌سینین پوتانسییئل گوجونون ایتیریلمه‌سی‌ سینیرلی قالمیر، اوبیری یاندان ایسه اویوشدوروجو ساتیشیندان مالی دوروملاری گئت گئده داهادا یاخشی‌لاشان کورد قاچاقچی‌لارینین، تاریخی تورپاقلاریمیزا اولان تاماه دیشلری داهادا آرتیق ایتیلیر، بو او دئمک دیرکی بیر یاندان دا بیزیم اویوشدوروجو قوللانیمینا آلیشانلار اینسانلاریمیز(معتادان به مواد مخدر) کورد تئرورچولارینین داهادا چوخ قودوزلاشمالاریندا پایلاری اولور.<br /><br />سؤزومون سونوندا دئمک ایسته‌ییرم یوخاریدا ایشاره ائتدیگیم بوتون بو پروبلئم‌لر باتی آذربایجانین باشقا شهرلرینده‌ده حیس اولونور، آنجاق تیکان تپه(تکاب) نین دورومو سایین قالا‌ایله موقاییسه‌ده هئچ ده اوره‌ک آچان دئییل. <br /><br />سیزه سایین قالامدان، ایستی سالام‌لار گؤنده‌ریرم، کرکوک قوخولو سایین قالامدان، چاناق قالا غئیرتلی سایین قالامدان.<br /><br />تانری تورکو قوروسون، یاشاسین آذربایجان<br /><br />چاغداش تبریزلی<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/12204628-6648617159848094067?l=kurd-yayilmasi.blogspot.com' alt='' /></div>mehran baharihttp://www.blogger.com/profile/16182047783930967840noreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-12204628.post-65575146624618607132009-09-29T21:36:00.000-07:002009-09-29T22:45:05.979-07:00<strong>Kürdistan-Azerbaycan sınırlarını belirlemede temel alınması gereken ilkeler<br /><br />Mehran Baharlı</strong><br /><br />2/12/2006<br /><br /><strong>Azerbaycan Milli Hükumetinin Azerbaycan sınırları hakkındaki düşünce ve uygulamaları tamamıyla hatalı ve tarihi-stratejik-milli bakımdan yanlış inanc ile siyasi zaaf yüzünden ortaya çıkan şeylerdir, bizi ve Azerbaycan'ın geleceğini bağlamaz.</strong><br /> <br /><br />aciq.net'te yayınlanan aşağıdaki yazı, hem zamanlama bakımından yerinde ve hem içerik açısından (bir iki nokta dışında) mantıklı ve doğru esaslar üzerinde kurulmuş uygun bir cevaptır: <br /><br />http://www.achiq.org/herekat2/achiq%20mektub.htm <br /><br />Yukarıda dediğim bir iki nokta ise şunlardan ibarettir:<br /><br />1- Yazıda en temel sorun, Türk- kürt ve Azerbaycan-Kürdistan sınırlarının belirlenmesinde takip edilebilecek yöntemin, Azerbaycan Milli Hukumeti ve Kürdistan devletinin aralarında imzaladıkları anlaşmanın ruhuna bağlı kalmak olduğu yazılır.<br /><br />a- Eğer bu "ruh"tan maksat görüşmeler ve diyalogsa, bu bütünüyle kabul edilecek ve her iki tarafın çıkarına olan bir yöntemdir.<br /><br />b- Eğer bu "ruh"tan maksat, o iki devlet arasında yapılan anlaşmalar ise, bu hiç bir şekilde kabul edilecek bir ruh değildir ve bütünüyle Türk halkı ve Azerbaycan’ın milli çıkarlarına terstir.<br /><br />O anlaşmalarda var olan esas sorun, Etnik Azerbaycan yerine, Pehlevi devletinin idari taksimatı esas alınmasıdır ve bu yanlış ve Azerbaycan’ın toprak bütünlüğüne ters olan idari taksimata göre Sulduz'un Kürdistan devletine dahil edilmesidir.<br /><br />Bu ölümcül hata ve yanlışlık ki Azerbaycan Demokrat Fırkası sahib olduğu yanlış Azerbaycan tasavvuru, Pehlevi diktasının idari taksimatını gözü bağlı kabul etmesi ve Sovyetler Birliğinin zorlaması ile benimsenmiştir, hiç bir şekilde bugün için geçerli olamaz ve en başta Azerbaycan’ın Sulduz, Tikan Tepe, Sayın Kala vb ilçelerinin Türk halkı için kabul edilemez.<br /><br />Azerbaycan Demokrat Fırkası aynı yanlışlığı Bicar-Gerus, Yassu Kend, Gorva, Sungur meselelerinde de yapmıştır. Öteki yandan aynı yanlışlık Fars-merkezi devleti ile de yapılmış ve bunun neticesinde Azerbaycan’ın bugünki Zencan, Hamedan, Kazvin, Tahran, Kum ve Merkezi illeri Azerbaycan’ın dışında kabul edilib Fars-merkezi devletine bırakılmıştır.<br /><br />Başka bir deyişle Azerbaycan Milli Hukumetinin Azerbaycan sınırları hakkındaki düşünceleri ve uygulamaları tamamı ile hatalı ve tarihi-stratejik-milli bakımdan yanlış inanç ve siyasi zaaf yüzünden ortaya çıkan şeylerdir ve bizi ve Azerbaycan’ın geleceğini bağlamaz.<br /><br />Bu konu ile ilgili aşağıdaki linklere bakabilirsiniz:<br /><br />http://kurd-yayilmasi.blogspot.com/<br />http://kurd-yayilmasi.blogspot.com/2006/03/1320-1301-1320.html<br />http://kurd-yayilmasi.blogspot.com/2006/03/blog-post_114330816335996702.html<br /><br />Ben burada kısaca Azerbaycan-Kürdistan sınırlarını belirlemede vaz geçilmez olan esasları sıralıyorum:<br /><br />1- İran’ın kuzeybatısındaki bütün Türk yerleşim mıntıkaları Azerbaycan'a ve İran’ın kuzeybatısındaki bütün Kürt yerleşim bölgeleri Kürdistan'a dahil edilmelidir.<br /><br />2- Esas alınacak zaman kesidi ve tarih, şimdiki etno-demografik durum değil, 1906 yılından önceki etnik vaziyettir. 1906 tarihi Fars şövenizminin İran devleti ve bürokrasisine hakim olduğu tarihtir ve bu tarihten sonra etnik bölgelerin terkibinde gerçekleşen bütün değişiklikler (Türkiye ve Azerbaycana gelen Kürt tayfalar, Azerbaycana yerleştirilen göçebe Kürt tayfaları, büyük şehirler, Urmu ve benzerlerine yapılan Kürt göç ve akınları vs), koloniyal değişiklikler olup hiç zaman etnik bölgelerin sınırlarının tayin edilmesinde esas alınamaz.<br /><br />Nasıl ki Irak’ta Barzani ile Talabani, Kürt bölgesi ve özellikle Kerkük'ün statüsünü belirlemek için Baas rejiminin kurulmasından önceki vaziyetin esas alınması hatta bu tarihten sonra bölgeye göç eden veya yerleştirilen Arapların bile, bu topraklardan dışarı atılmasını müdafaa ediyorlar. Biz de 1906 yılından sonra Azerbaycan’a Türkiye, Irak ve İran’ın başka bölgelerinden yapılan Kürt göçlerinin Azerbaycan’ın sınırlarını belirlemede hiç bir tesiri olmayacağını savunmalıyız. Azerbaycan topraklarında 1906’dan sonra oluşmuş her hangi bir Kürt yerleşim bölgesi, şehir ya da köy fark etmez, yüzde yüz Kürt olsa da yine de Azerbaycan’a dahil edilmelidir.<br /><br />3- 1906 tarihinden sonra bugün Kürtlerle meskun olan Savucbulak (Mahabad),Hana (Piranşehir), Sakız vd de yaşayan Türkler, Kürtlerin baskı ve saldırılarına maruz kalmış ve öz tarihi yurt-yuvalarını terk etmişlerdir. Bu kaçış özellikle inkılaptan sonra süratli olmuş ve bölgedeki onlarca Türk köyü boşaltılmıştır. Halbuki Azerbaycan’da yaşayan hiç bir Kürt buradan Kürdistana geri gitmemiştir.<br /><br />Azerbaycan ve kürdistan sınırlarını mubahise ederken her zaman Kürdistan Türklerinin (Hana, Sakız, Savucbulak vb) ve buralardan göçmeye-kaçmaya mecbur edilen Türklerin Kürdistana dönmesi, bunların Kürdistan federe devleti tarafından maddi (ev, toprak, mal-davar) zararlarının karşılanması, dönmeleri mümkün değilse de onların sayısı kadar Kürdün (veya Kürt yerleşim merkezinin) Azerbaycan topraklarına dahil edilmesi şart koşulmalıdır. <br /><br />4- Etnik Azerbaycan’ın Bicar, Gorva ve Sungur ilçeleri Kürdistan ve Kirmanşah illerine dahil edilmiş, buraya bir tarafdan büyük Kürt göç ve girişi gerçekleşmiş diğer taraftan da buranın yerli Türk ahalisi Zencan ile Hamedan illerine göç etmiş ve hala etmektedirler. <br /><br />Azerbaycan ve Kürdistan sınırlarını mubahise ederken her zaman Bicar, Gorva ve Sungur’daki Türk bölgelerinin mutlaka Azerbaycan’a dahil edilmesi vurgulanmalıdır. Nerenin Türk bölgesi olduğunu tesbit ederken de bugünki vaziyet değil, 1906'dan önceki cemiyetin etnik terkibi nazara alınmalıdır. <br /><br />Batı Azerbaycan’daki bir sıra Kürt yerleşim merkezlerinin federe Kürdistana bağlanabilmesi hatta bu mevzunun mubahise edilmesi, ancak ve yalnız Bicar, Gorva ve Sungur’un daha önceden federe Azerbaycan’a bağlanmasına bağlı tutulmalıdır.<br /><br />5- Yukarıdaki tarihi demografik usüllerden başka, Azerbaycan-Kürdustan sınırlarının tayin edilmesinde siyasi stratejik esaslar da rol oynuyor. Örneğin eğer Türkiye- İran sınır boyunda 1906dan önce de bir sıra Kürt bölgeleri mevcut olmuş olsa (ki böyle bir şeyin olduğundan emin değilim) bu Kürtlerle meskun yerleşim bölgeleri yine de hiç bir şartla Kürdistan devletine dahil edilemez. <br /><br />İran’ın batısında Türkiye’nin bütün sınır boyu tek komşusu Azerbaycan olmalıdır. Azerbaycan -Türkiye arasında coğrafi bir set veya fasıla yaratmak Azerbaycan ve Türkiye Türklerinin stratejik çıkarları (özellikle Kürt ve merkezi Fars devleti karşısında emniyetinin sağlanması) için hayati öneme sahiptir.<br /><br />Başka bir deyişle İran'da etnik veya federal Kürdistanın Türkiye ile ortak sınırları yoktur ve olmayacaktır.<br /><br />6- Aynı şekilde eskiden Türklerle meskun olan Uşnu ilçesi Azerbaycan’ı Irak’a ve bu vesileyle orada yaşayan ve Kürt yayılmacılığı ve zulmüne maruz kalan Türkman diasporamıza bağlayan tek geçittir. Bu nedenle Uşnu (Hana) şimdiki etnik terkibi ne olursa olsun mutlaka Azerbaycan sınırları içinde kalacaktır. <br /><br />Başka bir deyişle etnik veya federal Azerbaycan’ın ne olursa olsun, Irak’a ortak sınırı olmalıdır.<br /><br />7- Urmu gölünün güneyinde küçük bir bölüm Mahabad ilçesine bağlanıp böylece Urmu ile Sulduz arasında kopukluk oluşturulmuştur. Bu yolla bir taraftan Kürtlere Urmu gölüne çıkış yolu sağlanıp bir taraftan da Sulduz- Tikan Tepe-SayinKala hatta Bicar gelecekte Kürt işgali öncesinde savunmasız bırakılmıştır.<br /><br />Urmu-Sulduz hattı Güney Azerbaycan’ın batı sınırlarını korumakta hayati öneme sahiptir. Bu hatta her hangi bir kopukluk, yukarıda Urmu, Salmas, Hoy, Çaldıran ve Maku'nun aşağıda Sulduz, Tikan Tepe, Sayın Kala, Bicar, Yassu Yend, Gorva ile Sungur'un düşmesi ve rahatlıkla Kürdistana ilhak edilmesi demektir. <br /><br />Bu nedenle, Urmu gölü güneyinde ona komşu olan ve Mahabad ilçesine dahil edilmiş 1906'dan önceki Türk bölgeleri- şimdiki etnik terkibi ne olursa olsun – Azerbaycan’a aittir.<br /><br />Başka bir deyişle etnik veya federal Kürdistanın Urmu gölüne çıkışı yoktur ve olmayacaktır. Urmu, Mehemmedyar ve Sulduz ilçeleri arasında kopukluğa izin verilmemelidir.<br /><br />8- Azerbaycan’ın Kürdistanla olan ortak batı sınırları ve Kürt-Türk meselesi hakkında fikir beyan edenler genellikle Doğu Azerbaycan ile Erdebil illerindendirler. Elbette bu kötü bir şey değildir. Hatta çok gerekli ve sevindirici bir durumdur. Ancak tecrübe göstermiştir ki bu yurttaşlarımız Türk-Kürt ve Azerbaycan-Kürdistan meselesine derinden ve her taraflı vakıf değildirler. <br /><br />Bu yüzden bu meseleler hakkında mutlak şekilde yerli ahaliden olan aydın ve aktivistlerimiz öncelikle Batı Azerbaycan, Kürdistan (Bicar, Gorva, Yassu Kend, Sungur vb gibi ilçeler) ile Hamedan (Bahar, Esedabad, vb gibi ilçeler) üzerinde söz sahibi olmalı ve ön plana çıkmalıdırlar.<br /><br />ķķķķķķķķķķķķķķķķķķķķķķķķķķķķķķķ<br />Bu makale www.guneyazerbaycankurtsorunu.blogcu.com tarafından Türkiye Türkçesine çevrilmiştir.<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/12204628-6557514662461860713?l=kurd-yayilmasi.blogspot.com' alt='' /></div>mehran baharihttp://www.blogger.com/profile/16182047783930967840noreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-12204628.post-2796536764645956322009-09-21T09:36:00.000-07:002009-09-21T10:02:16.480-07:00<div dir="rtl"><br /><p style="text-align: justify"><br /><strong> اورميه و آذربايجان غربي ؛ هيچوقت « كؤردستان » نخواهدبود ! </strong> <br /><br /> پروژه اي ديگر از آذربايجان ستيزي <br /><br />http://arghin2.blogfa.com/post-120.aspx<br /><br /><img src="http://www.2ql.net/uploads/1236793618.jpg" width="400" height="300"><br /><img src="http://www.2ql.net/uploads/1236863436.jpg" width="400" height="300"><br /><br /> دو تصوير حاضر ، بخشي از برنامه ي « نقشه ي ديجيتالي هوا – فضاي » جهان است كه در يك وب سايت اينترنتي ( ؟ ) ، قابل دسترسي و جست و جوي نقطه به نقطه در تمامي كشورها و شهرهاي كره ي زمين است . <br /><br /> بر خلاف « گوگل ارث » ، اين پايگاه اينترنتي ، در خصوص مناطق و شهرها و بخش هاي ايران ، با ديد كاملاً ناسيوناليستي افراطي و به انگيزه ي سياسي و امنيتي ( شايد ساختن همان نقشه ي مجعول كردستان بزرگ !!» ، در نامگذاري بيشتر مناطق ، اماكن و مراكز دولتي و درماني شهرستان اورميه ، به استثناي برخي از اسامي كه با رسم الخط لاتيني معرفي مي شود ، از نوشتار الفبايي عربي – كردي بهره جسته است . <br /><br /> چيزي كه تازگي دارد و حساسيت خاصي توليد مي كند ، تغييرات محسوس و هدفمند در اسامي ثبت شده و معرفي گرديده در اشاره گرهاي ماوسي است كه از آنجمله نام « بيمارستان آذربايجان اورميه » را « نه خؤشخانه ي كؤردستان » نوشته . <br /><br /> ... وظيفه ي خطير سازمان امنيت كشور ، استانداري آذربايجان غربي و نهادهاي سياسي و امنيتي و فرهنگي منطقه ايجاب مي كند كه ضمن تحقيق و تفحص از ماهيت و هويت اصلي مديريت اين پايگاه اينترنتي ، اقدام به شناسايي عوامل و منابع اطلاعاتي و آماري منطقه اي و بومي بكند . چون به ضرس قاطع ، چنين پايگاهي از نيروهاي سياسي و علمي منطقه و شايد هم از مراكز علمي و فرهنگي و دستگاههاي دولتي استان تغذيه ي اطلاعاتي شده اند . <br /><br />* نشاني پايگاه اينترنتي مزبور – بنا به ملاحظاتي – محفوظ است . <br /><br />برداشت آزاد ؛ مشروط به ذكر منبع و نام نويسنده ! <br /><br /> + نوشته شده در چهارشنبه 21 اسفند1387ساعت 3 PM توسط علی <br /></div><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/12204628-279653676464595632?l=kurd-yayilmasi.blogspot.com' alt='' /></div>mehran baharihttp://www.blogger.com/profile/16182047783930967840noreply@blogger.com2tag:blogger.com,1999:blog-12204628.post-12782017283970680452009-09-14T19:49:00.001-07:002009-09-14T19:49:52.769-07:00<div dir="rtl"><br /><p style="text-align: justify"><br /><strong>خوي`ون اوستان اولماسي، اورمو`نو كوردوستانلاشديرار.</strong><br /><br /><strong>سؤزوموز</strong><br /><br />خوي`و اوستان ائتمه چابالارينين اصيل آماجي، اورمو`نو كوردوستانلاشديرماقدير. خوي اوستان اولونجا، غربي آزه ربايجان اوستاني ايكي يئني اوستانا بؤلونه جه كدير:<br /><br />١-قوزئيده ديرينينين (اهاليسينين) چوخونلوغو تورك اولان، خوي اؤزه كلي (مركه زلي) يئني بير اوستان<br />٢-گونئيده ديرينينين (اهاليسينين) چوخونلونو كورد اولان، اورمو اؤزه كلي (مركه زلي) يئني بير اوستان<br /><br />ايندي كوردله رين اورمو`نو اله گئچيرمه، اوراني كوردله شديرمه و كوردوستانلاشديرما پيلانلاري، اوستاندا آزينليق اولدوقلاري اوچون، چتينليكله ايله رله يير. آنجاق غربي آزه ربايجان اوستاني بؤلونونجه و گونئيينده ديرينينين چوخونلوغو كورد و اؤزه يي اورمو اولان يئني بير اوستان يارانينجا، اورمو`نون كوردله شديريلمه و كوردوستانلاشديريلما سوره جي اولدوقجا يئيينليكله گرچه كله شه جه كدير:<br /><br />آ-كوردله ر ايندي غربي آزه ربايجان اوستانيني- اورادا آزينليق اولمالارينا رغمه ن- دونيايا باشارييلا كوردوستان اولاراق تانيدابيلميشله ردير. اونلار چوخونلوغو كورد اولان، اورمو اؤزه كلي ياراناجاق يئني اوستانين كوردوستان اولدغونو، دوغالين (البه تته كي) چوخ داها راحاتليقلا ايله ري سوره بيله جه كله ردير.<br /><br />ب-كوردله ر ايندي غربي آزه ربايجاندا آزينليقدا ايكه ن، بو اوستانين اؤزه يي اولان اورمو`نو باشاري ايله كوردله شديرمه كده ديرله ر. يئني اوستاندا چوخونلوق كوردله رين الينه گئچه نده ن سونرا، اونلار اوچون اوستانين اؤزه يي اولان اورمو`نون كوردله شديريلمه سي، قات قات داها آسان اولاجاقدير.<br /><br /><strong>تك چيخيش يولو: ده ييش-توخوش</strong><br /><br />بيزيم اوچون كورد ياييلماجيليغي ايله ايلگيلي ان ايدئآل چؤزوم، غربي آزه ربايجان اوستانينين گونئيينده كي كوردله رين ياشاديغي بؤلگه له رين، كوردوستان و كيرمانشاه اوستانلاريندا توركله رين ياشاديغي بؤلگه له رله "ده ييش-توخوش" ائديلمه سيدير. "ده ييش-توخوش"دان آماج، ائش زامانلي اولاراق غربي آزه ربايجان اوستانيندان كورد بؤلگه له رينين آيريليب كوردوستان اوستانينا، و كوردوستان و كيرمانشاهان اوستانلاريندان تورك بؤلگه له رينين آيريليب زنگان (زنجان) اوستانينا ايلحاقيدير.<br /><br />بو ده ييش- توخوش گئجيكديكجه، بيز اييدير (ايغدير)، قارس، كركوك، ....ده اولدوغو كيمي سوره كلي اولاراق كوردله ره تورپاق اوتوزاجاييق. چونكو: <br /><br />١-بير ياندان -كوردله رين يئيين نوفوس آرتيشي و توركله رين بؤلگه ديشينا سوره كلي كؤچو سونوجوندا- غربي آزه ربايجاندا كورد بؤلگه سي (گله جه ك كوردوستان تورپاقلاري) دورمادان گنيشله يه جه كدير. <br /><br />٢-اؤته ياندان غربي آزه ربايجان اوستانينداكي كورد اولمايان بؤلگه له ر بيله (اورمو، سولدوز، قوشاچاي، تيكان تپه، سايين قالا،...)، ايران دئوله تينين ايداري تقسيمات اويونو ايله، تكه ر تكه ر كوردله رين الينه گئچه جه كدير (بيجار، قوروا، سونقور، ياسي كند، .... اؤرنه كله رينده اولدوغو كيمي).<br /><br />آزينليقAzınlıq : اقليت<br />اؤزه كÖzәk : مركز<br />چاباÇaba : تقلا<br />چوخونلوقÇoxunluq : اكثريت<br />دوغالينDoğalın : البته<br />ديرينDirin : اهالي<br />سوره جSürәc : روند<br />سوره كليSürәkli : پيوسته<br />يئيينYeyin : سريع<br /><br /><strong>گرچه يه هو!!!!</strong><br /></div><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/12204628-1278201728397068045?l=kurd-yayilmasi.blogspot.com' alt='' /></div>mehran baharihttp://www.blogger.com/profile/16182047783930967840noreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-12204628.post-80930696799637567312009-09-06T15:39:00.000-07:002009-09-06T15:40:22.948-07:00<strong>اؤلکه نین قرب زوناسيندا يئني کورد کندلري سالينير</strong><br /> <br />پ ک ک-نين آذربايجاندا مؤحکم داياقلارا ماليک اولماسي هئچ کيمه سيرر دئييل. پ ک ک تئررور تشکيلاتي نين ليدئري عبدالله اوجالان بونو محکمه زاماني وئرديگي ايفاده سينده ده بيلديريب. تشکيلاتين حیمایه دارلاري بو تشکيلاتا ماليه جهتدن يارديم ائتمکله کيفايتلنميرلر. اونلار عئيني زاماندا خاريجده ياشايان قاتي پ ک ک-چيلارين اؤلکه ده کومپاکت شکيلده مسکونلاشماسينا دا شرايت ياراديرلار.اعتيبارلي منبع نين وئرديگي معلوماتا گؤره، کوردلرين آذربايجانين قرب بؤلگه سينده کوتلوي شکيلده مسکونلاشديريلماسي سون واختلار خئيلي اينتئنسيولشيب. اونلار اساسا قازاخ، توووز، شمکير، گنجه و خانلار زوناسيندا يئرلشديريلير. بو دا سبب سيز دئييل. چونکي آديچه کي لن اراضيده يئرلي اهالي نين اکثريتيني تورکلر تشکيل ائدير. بورادا کوردلرين ساييني سوني شکيلده آرتيرماقلا، يئرلي تورکلره اونلار واسيطه سيله تاثير ائتمک نيتي گودولور.آذربايجاندا کوردلرين سايي نين آرتيريلماسي پ ک ک-نين فعالیت پلانينا داخيلدير. حاکيميتده تمثيل اولونان کورده سيلليلر سويداشلاريني تاريخن تورکلره مخصوص اراضيلرده يئرلشديرمکله هم ده اؤز ماراقلاريني تامين ائتميش اولورلار. مقصد ايسه رئگيوندا کوردلرين ساييني آرتيرماقلا ائتنيک پروبلئم ياراتماق، يئرلي اهاليني سيخيشديراراق اونلاري اراضيلردن ديدرگين سالماق و بو تورپاقلارا صاحيب چيخماقدير. <br />بونونلا دا کوردلرين ياشاديغي اراضيلرين احاطه دايره سيني گئنيشلنديرمک و آرزولاديقلاري «کوردوستان» دؤولتيني ياراتماق نيتينده ديرلر. واختيله ائرمنيلرين تورکلرين باشينا گتيرديگي تجروبه ني ايندي ده پ ک ک-چيلار حياتا کئچيرمک نيتينده دير. <br />سون بير نئچه آيدا تورکييه نين ديياربکير و کوردلرين کومپاکت ياشاديغي ديگر ويلايتلردن 60 مين کوردون آذربايجانا کؤچورولدويو بيلديريلير. آذربايجانا کوردلرين کؤچورولمه سي اؤتن ايللر ده حياتا کئچيريليب. اونلار اؤلکه ميزين اراضيسينه اساسا گورجوستان واسيطه سيله داخيل اولوب. قيرميزي کؤرپو سرحد کئچيد منطقه سيندن کئچن کوردلره بير ايل اعتيبارليليق مودتي اولان شخصيتلريني تصديق ائدن وثيقه لرده وئريليب. <br />شمکير رايونوندا ايپک يولو آدلي يئني سالينميش قصبه قاراباغ قاچقينلاري اوچون نظرده توتولسا دا، اورا اؤلکه يه گتيريلن کوردلر يئرلشديريلير. قصبه دئمک اولار کي، تاماميله کوردلرين ايختييارينا وئريليب. بؤلگه ده حساب ائديرلر کي، " قوناق " لارين همين قصبه يه يئرلشديريلمه سي پروسئسي " قاچقينکوم " اون شمکير شؤعبه سي نين موديري، ميلليتجه کورد اولدوغو ايديعا ائديلن يونوس عبدالله يئوين حیمایه ه سي آلتيندا حياتا کئچيريلير. <br />قئيد ائدک کي، اصلا قربي آذربايجاندان اولان ي.عبدالله يئو يئرلي اهالي آراسيندا قاتي ميلتچي کيمي تانينيب. ائله بو سببدن ده ائرمنيلر طرفيندن باسارکئچرده (ادي ائرمنيلر طرفيندن دييشديريله رک سونرا واردئنيس رايونو اولوب) آذربايجان ديلينده درج اولونان «واردئنيس» قزئتي نين باش رئداکتورو تعيين اولونوب و کؤچهاکؤچه قدر همين وظيفه ده چاليشيب. او، قزئت رئداکتورو ايشله ديگي دؤورده ده پ ک ک ايدئيالاريني زامان-زامان تبليغ ائديب، اونلاري حتّی حياتا دا کئچيريب. هله سووئت دؤنمينده اصلا کورد اولان شاميل عسگروو (اونون اوغلو هاژار حاضيردا پ ک ک-نين مدب مکاني اوزره کوورديناسييا شوراسي نين صدريدير) و ديگرلري ايله باسارکئچرده کورد تبليغاتيني آپاريب. اونلار آذربايجانين ان مشهور دؤولت خاديملري نين، شاعيرلري نين، آشيقلاري نين کورد اولدوغونو ايديعا ائدير، بو فيکيرلري يئرلي اهالي آراسيندا يايماغا چاليشيرديلار. <br />بو گون ايسه اؤلکه نين قرب بؤلگه سينده يئرلشديريلمه سي مومکون اولمايان کوردلر يئرلي اهاليدن باها قييمته ائو کيرايله يير. حاضيردا شمکيرده صاحيبلري روسييادا اولان بوش ائولر کوردلره کيرايه يه وئريلير. يئرلي اهالي نين بيلديرديگينه گؤره، کؤچورولن کوردلرين اکثريتي ايمکانلي شخصلردير. گلنلر قوهوم-عقربالارينا کيرايه ده قالماق اوچون بوش ائولر سوراقلايير، تاپان کيمي بئه وئرير، يئرلي اهالي ايله صؤحبتلرينده يئني کؤچون اولاجاغي باره ده صؤحبتلر آپاريرلار. دانيشيقلاردان بللي اولور کي، بو ياخينلاردا آذربايجانا کوردلرين آخيني نين يئني دالغاسي باشلاياجاق. احتيمالا گؤره، يئني دالغادا کؤچوروله جک کوردلرين سايي 200 مين نفردن چوخ اولاجاق. اونلارين اؤلکه يه کؤچورولمه سينه دؤولت سرحد خيدمتينده ايشله ين بير صلاحيتلي شخصين رهبرليک ائتديگي ده بيلديريلير. <br />کوردلرين کوتلوي شکيلده کؤچوروله رک اؤلکه نین قرب زوناسيندا يئرلشديريلديگيني نه «قاچقينکوم»دان، نه ده دؤولت سرحد خيدمتيندن تصديق ائتمه ديلر. هر ايکي قورومدان بو باره ده معلوماتلي اولماديقلاريني بيلديرمکله کيفايتلنديلر. <br />ميقرانتلارا حوقوقي يارديم مرکزي نين رهبري الؤوست علي يئو ايسه چوخ سايلي تورکييه وطنداشلاري نين قرب زوناسيندا يئرلشديريلديگي باره ده معلوماتلي اولدوغونو بيلديردي: «کؤچورولنلرين کورده سيللي اولدوغو باره ده معلوماتيم يوخدور. آما رئگيوندا خئيلي اجنبي مسکونلاشيب و اونلاردان بعضيلري دئپورتاسييا اولونماق تهلوکه سي ايله اوزلشديگيندن حوقوقلاريني مودافيعه ائتمک مقصديله رهبرليک ائتديگيم قوروما موراجيعت ائديبلر. بيزه موراجيعت ائدنلرين اکثريتي ايسه محض تورکييه وطنداشلاريدير». <br />ه.لييئو همچينين اؤلکهي ه گلن و وطنداشليغي اولمايان اجنبيلره مؤوجود قانون وئريجيلييه گؤره 30 گون عرضينده وثيقه وئريلديگيني بيلديردي: «همين مودت بيتندن سونرا اجنبيلر اؤلکه اراضيسيندن چيخاريلماليدير. مؤوجود قانون وئريجيليک يول وئرمه ديگي اوچون اجنبيلره بير ايل مودتينه وثيقه وئريلمه سينه اينانميرام». <br />قابيل زيميستان اوغلو <br />قایناق : www.veten.be<br /> <br />کؤچورن : باتی آذربایجان میللی مودافیعه کمیته سی<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/12204628-8093069679963756731?l=kurd-yayilmasi.blogspot.com' alt='' /></div>mehran baharihttp://www.blogger.com/profile/16182047783930967840noreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-12204628.post-12988173545447336722009-09-06T00:44:00.000-07:002009-09-06T00:45:57.456-07:00<div dir="rtl"><br /><p style="text-align: justify"><br /><strong>تؤرک بؤلگه لرينده " کوردلشديرمه " يه ياشيل ايشيق ــ س.صدرالدين .</strong> <br /><br />--------------------------------------------------------------------------------<br /><br /><br /> <br />تبریز سسی : بئله گؤرونور، گونئي آذربايجاندا تاريخن ائتنيک تؤرکلرين ياشاديغي بؤلگه لرده " کرکوک واريانتي " ايشه سالينيب. اگر ايراقين کرکوک و شيمالين بوتون تؤرکمن بؤلگه لرينده کوردلرين خصوصي چکيسي نين آرتيريلماسي ايشيني آمئريکاليلار حياتا کئچيرديسه، ايراندا بو ايشي ايسلام رئژيمي حياتا کئچيرير. کورد قروپلاشمالاري ايرانين بير سيرا قرب رايونلاريني اؤز خيالي خريته لرينه داخيل ائتديکلري، اونلارين تئررور دسته لري نين (پژاک) ايرانا قارشي عملياتلار آپارديقلاري، بو دسته لرله واختاشيري توققوشمالارين باش وئرديگي بلليدير. آما حاکيميت طرفيندن همين کوردلرين بير کوتله اولاراق تؤرک بؤلگه لرينده سايجا اوستون مؤوقئيه چيخاريلماسينا جهدلر گؤستريلديگي ده بير گئرچکدير. ضيديت ده بوندادير. <br /><br /> <br /><br />بئله گؤرونور، کورد تئررور قروپلاشمالاري نين تهديدلري تهران اؤچؤن قورخولو دئييل. اونلاري داها چوخ دينج، رئژيمه قارشي تئررورو بير موباريزه واسيطه سي سئچمه يه ن تؤرک اهالي – اؤلکه نين ائتنيک چوخلوغو حالينا گلميش بير توپلوم قورخودور. و اونلار کورد ائتنيک کوتله سيندن تؤرکیه ايله سرحد بويونجا آييريجي زولاق بيچيمله مک فيکرينه دوشوبلر. <br /><br /> <br /><br />مثلن، سويوقبولاق دونه نه ده ک بير تؤرک شهري ايدي. آما اوزون ايللر فارس شووينيزمي و تهران حاکيميتي بورانين ائتنيک ترکيبيني دييشمه يه چاليشيب، يئرلي تؤرکلري ايسه آسسيميلياسييا ائتمه يه جهدلر گؤسترميشدير. بو شهر 1945- جي ايلده آذربايجان ميللي هؤکومتي طرفيندن کوردلره باغيشلانميشدي کي، اؤز قوروملاريني بورادا يئرلشديرسينلر. آنلاشمايا اساسن، سويوقبولاغين تؤرک اهاليسي نين کوردوستاندا موختار مدني هوقوقونون تانينماسي دا يئر آلميشدي. سونرادان بو شهر " ماهاباد " آدلانديريلدي. ايندي ايسه کوردلر بو شهري تام منيمسه ييبلر. بو بير يانا، بو ماحالا تابع اولان تؤرکلرين باشقا رايونلاريني دا " منيمسمک " ايسته ييرلر. " ماهاباد " آدلانديريلان کئچميش سويوقبولاق بو گون " کورد شهري " کيمي تبليغ اولونماقدادير. تهران بو باش وئرنلره سئيرچيدير. <br /><br /> <br /><br />" باي بک " اين معلوماتينا گؤره، بو گونلرده " يوسيف پيغمبر " آدلي تئلئسئريال کوردجه يه ترجومه ائديله رک، گونئي آذربايجانين بو شهرينده کي يئرلي تئلئويزييادا نوماييش اولونور. <br /><br /> <br /><br />موشاهيده چيلرين دئديگينه گؤره، آدي چکيلن فيلم کوردجه يه ترجومه اولونورسا، او زامان بو سئريالي ندن کوردلرين داها چوخ ياشاديغي کوردوستاندا ياييملاميرلار؟ اؤزو ده بو فيلم مشهور آنتي تؤرک تی وی - ده - " سحر " تئلئکاناليندان گؤستريلير. <br /><br /> <br /><br />تهران حاکيميتي نين گونئي آذربايجانا قارشي سيياستي کوردلرين تؤرک تورپاقلارينا ايشتاهاسي نين آرتماسينا يارديم ائدير. بو سيرادا قربي آذربايجان عيالتي ده وار. بو بؤلگه ده، قوشاچاي و سويوقبولاق رايونلاري آراسيندا بادام کندي يئرلشير. کند قونشو تؤرک کندلري ايله بيرليکده اوزون ايللردير، اؤزلليکله 1979- جو ايل اينقيلابيندان سونرا دفعه لرله کورد تئررور قروپلارشمالاري نين سيلاحلي باسقينلارينا معروض قالير. بئله تئررور آکسييالاري نتيجه سينده الييالين يئرلي تؤرکلرين چوخو اؤز دده - بابا کندلريندن کؤچمه يه مجبور اولوب. بورايا گلمه کوردلر گتيريليب يئرلشديريليب. بئله بير وضعيت ايسه يئرليلرله گلمه لر آراسيندا زامان - زامان قارشيدورمالارا سبب اولور. <br /><br /> <br /><br />بو گونلرده بادام کندي نين کورد کؤکنلي باشچيسي قوراقليقلا باغلي وئريلن کرئديت، گوبره و اونو منسوب اولدوغو ائتنيک قروپ آراسيندا پايلاييب. بو عدالتسيزلييه دؤزمه يه ن يئرلي تؤرکلر اعتيراض ائديبلر. بو ايسه کورد - تؤرک قارشيدورماسينا سبب اولوب. مسئله ايله باغلي حاکيميته موراجيعت اولونسا دا، ايندييه قدر بير نتيجه يوخدور. <br /><br /> <br /><br />بير نئچه ايل اؤنجه سنندج شهريندن اولان دئپوتات بهاددين ادب آدلي بير کورد اورمييا شهري نين کوردلره آيد اولدوغونو وورغولاميشدي. بو ياخينلاردا ايسه اورمييا بلديييه شوراسي نين عضوو، کورد ائتنيک قروپونا آيد اولان خديجه منصوري ده بو شهرين " کورد شهري " اولدوغونو سؤيله ييب. او، بوراداکي آذربايجان تؤرکلريني " قوناق " آدلانديريب. کوردلره آيد سايتلاردا ويلايتين بؤيوک حيصه سي " کوردوستان " داخيلينده گؤستريلير. <br /><br /> <br /><br />ايرانين تئلئويزييا وئريليشلرينده بو کيمي مسئله لر قابارديلماقدادير. اؤتن ايل نوماييش ائتديريلن " سمايا سفر " آدلي سندلي فيلمده اورمييا کورد شهري کيمي تقديم اولوندو و بو احوالات تؤرکلرين هيددتينه سبب اولدو. <br /><br /> <br /><br />کئچن ايل خوي شهرينده کئچيريلميش " شمس " آدلي فئستيوالدا ايرانين کئچميش داخيلي ايشلر ناظيري مصطفی پورمحمدي بو شهرين آچاريني کورد موغننيسي شهرام نازيرييه باغيشلادي. تهران حاکيميتينه ياخين اولان " جام - جم " قزئتي ايسه اؤز سايتيندا " بؤيوک کوردوستان " اين خريته سيني يئرلشديره رک، گونئي آذربايجان شهرلريني کورد شهرلري کيمي تقديم ائتميشدي. <br /><br /> <br /><br />ايرانين قرب جغرافيياسينداکي تاريخي تؤرک تورپاقلارينا يييلنمک ايسته ين کوردلرين نيتلري بلليدير: <br /><br /> <br /><br />- تؤرکلرين چوخلوق تشکيل ائتديگي قربي آذربايجاندان پارلامئنته کورد دئپوتاتلارين سئچيلمه سينه نايل اولماق؛ <br /><br /> <br /><br />- قربي آذربايجان عيالتينده دئموقرافيک وضعيتي کوردلرين خئيرينه دييشمک و بو بؤلگه ده چوخلوغون اونلاردان عيبارت اولدوغونو دونيانين ديقتينه چاتديرماق؛ <br /><br /> <br /><br />- ايران رهبرليگي نين گونئي آذربايجانا قارشي يوروتدويو سيياستدن يارارلاناراق، تورپاقلاريميزدا " کورديستاني - موکريان " آدلي بير عيالتين يارانماسينا، بونون اؤچؤن اولجه قربي آذربايجان عيالتي نين بؤلونمه سينه، سونرا ايسه اونون لغوينه نايل اولماق. <br /><br /> <br /><br />بير سؤزله، ايران تؤرکلري بؤيوک بير تهديد قارشيسيندادير. تؤرکیه ايله سرحد بويونجا سپلنميش تؤرک کندلرينده اهالي اؤچؤن دؤزولمز شرايط ياراديلير. گونئي آذربايجانلا تؤرکیه آراسيندا " کورد زولاغي " ياراتماقلا ايران حاکيميتي نين نه دئمک ايسته ديگي اوزرينده جيدي دوشونمک گره کير. بو زولاقدا ايسه اورمييا، سالماس، سولدوز، خوي، ماکو و س. يئرلشير... <br /></div><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/12204628-1298817354544733672?l=kurd-yayilmasi.blogspot.com' alt='' /></div>mehran baharihttp://www.blogger.com/profile/16182047783930967840noreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-12204628.post-44363803739622526542009-08-07T19:49:00.001-07:002009-08-07T19:49:37.811-07:00<strong>اورمييه ده سيلاحلي موناقيشه اعتيراضلارا سبب اولوب</strong><br /><br />میللی حرکت یکشنبه ۴ مرداد ۱۳۸۸: <br /> <br />ايراندا، اورميه شهرينده آذربايجانليلار اوستاندارين اينظيباتي بيناسي قارشيسيندا اعتيراض آکسيياسي کئچيرمه يه حاضيرلاشيرلار. سبب سون هفته آبش و آوروپا اؤلکه لري نين تئررورچو تشکيلاتلار سيياهيسيندا اولان پکک/پژاک قروپونون ياراقليلاري ايله پوليس آراسينداکي آتيشما، بوندان سونرا بؤلگه ده گرگينليگين آرتماسيدير. اورميه ده ياشايان ژورناليست ايسماعیل جوادي «ازادليق» راديوسونا بو هاقدا دانيشيب. <br /><br /> <br />« اورمييه ده پکک- نين ايران قولو ساييلان پژاک (کوردوستان آزاد حيات پارتيياسي) ايله پوليس آراسيندا آتيشما اولوب. ياراقليلاردان گيزلنديکلري ائودن چيخيب تسليم اولمالاري ايسته نيليب. آما اونلار طلبله راضيلاشماييبلار. آخشام ساعات 7- ده باشلايان آتيشما اوچ ساعات داوام ائديب. رسمي معلوماتا گؤره، ياراقليلاردان اوچ نفر اؤلوب، بير نفر حبس اولونوب. آما غئيري-رسمي منبع لر اؤلنلرين سايي نين يئددي اولدوغونو دئييرلر. بير باشقا منبع ايسه اوچ نفر پوليسين ده اؤلدويونو بيلديرير. رسمي معلوماتلاردا ايسه دئييلير کي، قروپ عضولريندن اوچو تورکيه ده ياشاميش کوردلردير. اونلار ايران دؤولتينه قارشي موباريزه آپاريبلار». <br /><br /> <br />ک ج ک- دن « احتيياطلي داورانيش » چاغيريشي <br /><br /> <br />سيلاحلي موباريزه آپارديغيني پژاک دا گيزلتمير. قروپون وب-سايتيندا اونون حربي «نايليتلري» باره ده گئنيش معلومات وئريلير. اورميه ده کي اينسيدئنتي کوردوستان دئموکراتيک کونفئدئراسيياسي (ک ج ک) دا پيسله ييب. آما ک ج ک تئررورا سون قويماغا دئييل، احتياط لي داورانماغا چاغيريب. تشکيلاتين بياناتيندا بيلديريلير کي، « ايران دؤولتي نين داها چوخ سرحد خطينده عملياتلار کئچيرديگي زامان اورميه ده موناقيشه يه يول آچماق دوغرو دئييل. بيز هرکات اولاراق بونو دستکلمه ديگيميزي قئيد ائديريک». ک ج ک پژاک- اين داورانيشي نين آراشديريلماسيني و گوناهکارلارين مسئوليت داشيماسيني ايسته ييب. <br /><br /> <br />پژاک نه ايستيير؟ <br /><br /> <br />«پژاک قربي آذربايجاندا ايران دؤولتي عليه اينه ساواش آپارير. اونلار ايراندا ياشايان کوردلرين اؤزگورلوگونو طلب ائديرلر. بو دا بؤلگه ده کي آذربايجانليلار آراسيندا نارازيليقلا قارشيلانير. چونکي اونلار اؤز خريته لرينده، نشرلرينده قربي آذربايجاني کوردوستان اراضيسي کيمي قلمه وئريرلر. حال بوکي بو بؤلگه ده ياشايان کوردلرين سايي چوخ آزدير… پژاک-اين ايران آذربايجاني نين باتي بؤلگه لرينه ايديعالاري وار. بو مقصدله سون ايللر اورميه ده،سولدوزدا (نقده)، خويدا، سالماسدا عملياتلار آپارير، دؤولتله ووروشورلار». <br /><br /> <br />باتي آذربايجان مودافيعه کوميته سي <br /><br /> <br />ايسماعيل جوادي دئيير کي، پژاک - اين بو ايستگي آذربايجانليلار آراسيندا اعتيراضلا قارشيلانير. حتّی گيزلي بير قوروم - باتي آذربايجان مودافيعه کوميته سي ده ياراديليب. جوادي دئيير کي، سون حاديثه دن سونرا ايسه ناراحات اولان آذربايجانليلار اعتيراض آکسييالارينا حاضيرلاشيرلار: <br /><br /> <br />«بو ياشانانلار آذربايجانليلارين شيددتلي نارازيليغينا سبب اولوب. اورميه اوستاندارليغي نين بيناسي قارشيسيندا اعتيراض آکسيياسي کئچيرمک ايسته ييرلر. اونلار دؤولتدن تئررورچولارا تپکي گؤسترمه سيني ايسته ييرلر». <br /><br /> <br />کورد آزليغي دا اعتيراضا قالخيب <br /><br /> <br />ژورناليست دئيير کي، بؤلگه ده کي کورد آزليغي ايسه ايکي گون اولکي آتيشمايا اعتيراض اولاراق بير نئچه ائوي و آوتوموبيلي يانديريب. <br /><br /><br /> <br /> <br /><br /><br /> <br />«پوليسله قارشيدورمايا گئديرلر. سون ايکي گونده اورميه نين کورد آزليغي ياشايان بؤلگه لرينده دوروم آغيردير. رسمي منبع لرسه بو سحر - اييولون 23- ده خبر وئريبلر کي، آرتيق 15 نفر پژاک ياراقليسي حبس اولونوب…» <br /><br /> <br />آزادلیق رادیوسو<br /><br /> <br />http://www.azadliq.org/content/article/1785070.html<br /><br /> <br />Urmiyədə silahlı münaqişə etirazlara səbəb olub <br /><br /> <br />Şahnaz Bəylərqızı<br /><br /> <br />Kürdlər atışmaya etiraz olaraq bir neçə evi və avtomobili yandırıbİranda, Urmiyə şəhərində azərbaycanlılar ostandarın inzibati binası qarşısında etiraz aksiyası keçirməyə hazırlaşırlar. Səbəb son həftə ABŞ və Avropa ölkələrinin terrorçu təşkilatlar siyahısında olan PKK/PJAK qrupunun yaraqlıları ilə polis arasındakı atışma, bundan sonra bölgədə gərginliyin artmasıdır.<br /><br /> <br />Urmiyədə yaşayan jurnalist İsmayıl Cavadi «Azadlıq» radiosuna bu haqda danışıb. <br /><br /> <br />«Urmiyədə PKK-nın İran qolu sayılan PJAK (Kürdüstan Azad Həyat Partiyası) ilə polis arasında atışma olub. Yaraqlılardan gizləndikləri evdən çıxıb təslim olmaları istənilib. Amma onlar tələblə razılaşmayıblar. Axşam saat 7-də başlayan atışma üç saat davam edib. Rəsmi məlumata görə, yaraqlılardan üç nəfər ölüb, bir nəfər həbs olunub. Amma qeyri-rəsmi mənbələr ölənlərin sayının yeddi olduğunu deyirlər. Bir başqa mənbə isə üç nəfər polisin də öldüyünü bildirir. Rəsmi məlumatlarda isə deyilir ki, qrup üzvlərindən üçü Türkiyədə yaşamış kürdlərdir. Onlar İran dövlətinə qarşı mübarizə aparıblar».<br /><br /> <br />KCK-DƏN «EHTİYATLI DAVRANIŞ» ÇAĞIRIŞI <br /><br /> <br />Silahlı mübarizə apardığını PJAK da gizlətmir. Qrupun veb-saytında onun hərbi «nailiyyətləri» barədə geniş məlumat verilir. Urmiyədəki insidenti Kürdüstan Demokratik Konfederasiyası (KCK) da pisləyib. Amma KCK terrora son qoymağa deyil, ehtiyatlı davranmağa çağırıb. Təşkilatın bəyanatında bildirilir ki, «İran dövlətinin daha çox sərhəd xəttində əməliyyatlar keçirdiyi zaman Urmiyədə münaqişəyə yol açmaq doğru deyil. Biz hərəkat olaraq bunu dəstəkləmədiyimizi qeyd edirik». KCK PJAK-ın davranışının araşdırılmasını və günahkarların məsuliyyət daşımasını istəyib. <br /><br /> <br />PJAK NƏ İSTƏYİR?<br /><br /> <br />«PJAK Qərbi Azərbaycanda İran dövləti əleyhinə savaş aparır. Onlar İranda yaşayan kürdlərin özgürlüyünü tələb edirlər. Bu da bölgədəki azərbaycanlılar arasında narazılıqla qarşılanır. Çünki onlar öz xəritələrində, nəşrlərində Qərbi Azərbaycanı Kürdüstan ərazisi kimi qələmə verirlər. Halbuki bu bölgədə yaşayan kürdlərin sayı çox azdır… PJAK-ın İran Azərbaycanının batı bölgələrinə iddiaları var. Bu məqsədlə son illər Urmiyədə, Urmiyədə iğtişaşlarSulduzda (Nəqədeh), Xoyda, Salmasda əməliyyatlar aparır, dövlətlə vuruşurlar». <br /><br /> <br />BATI AZƏRBAYCAN MÜDAFİƏ KOMİTƏSİ<br /><br /> <br />İsmayıl Cavadi deyir ki, PJAK-ın bu istəyi azərbaycanlılar arasında etirazla qarşılanır. Hətta gizli bir qurum - Batı Azərbaycan Müdafiə Komitəsi də yaradılıb. Cavadi deyir ki, son hadisədən sonra isə narahat olan azərbaycanlılar etiraz aksiyalarına hazırlaşırlar: <br /><br /> <br />«Bu yaşananlar azərbaycanlıların şiddətli narazılığına səbəb olub. Urmiyə ostandarlığının binası qarşısında etiraz aksiyası keçirmək istəyirlər. Onlar dövlətdən terrorçulara təpki göstərməsini istəyirlər».<br /><br /> <br />KÜRD AZLIĞI DA ETİRAZA QALXIB <br /><br /><br /> <br />Jurnalist deyir ki, bölgədəki kürd azlığı isə iki gün əvvəlki atışmaya etiraz olaraq bir neçə evi və avtomobili yandırıb. <br /><br /> <br />«Polislə qarşıdurmaya gedirlər. Son iki gündə Urmiyənin kürd azlığı yaşayan bölgələrində durum ağırdır. Rəsmi mənbələrsə bu səhər - iyulun 23-də xəbər veriblər ki, artıq 15 nəfər PJAK yaraqlısı həbs olunub…». 25.07.2009<br /><br />http://www.azadliq.org/content/article/1785070.html<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/12204628-4436380373962252654?l=kurd-yayilmasi.blogspot.com' alt='' /></div>mehran baharihttp://www.blogger.com/profile/16182047783930967840noreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-12204628.post-58578701797219750652009-08-07T19:46:00.000-07:002009-08-07T19:47:09.890-07:00<strong>درگيري بين اكراد مهاجر و اهالي روستاي بادام در قوشاچای </strong><br /><br />میللی حرکت چهار شنبه ۷ مرداد ۱۳۸۸: <br />کمیته مردمی دفاع از غرب آذربایجان:واحد خبر - قوشاچای:روستاي "بادام" واقع در حد فاصل بين شهرهاي قوشاچاي و سويوق بولاق (مهاباد) همانند روستاهاي مجاور با اكراد ازگذشته هاي دور و بخصوص در بهبوهه انقلاب 57 مورد تعرض احزاب تروريست كردي قرار گرفته است بصورتيكه ساكنين ترك اين روستا بر اثر نا امني بوجود آمده مجبور به ترك خانه خود شده اند . با اسكان يافتن اكراد مهاجر در اين روستا تركيب جمعيتي آن به نفع اكراد بهم خورده و تنش بين ميهمانان ناخوانده و ميزبانان را موجب شده است .<br /><br />چندي پيش شوراي روستا كه ازاكراد مهاجر مي باشد وام خشكسالي و سهميه كود شيميايي و آرد را بصورت نا عادلانه به نفع اكراد توزيع كرد كه با اعتراض تركهاي روستا مواجه شد . شوراي روستا با بسيج اكراد مهاجر روستا آنان را بر اهالي اصلي روستا شوراند كه موجب كتك كاري بين طرفين شد . اين مسئله به مراجع قضايي ارجاع شده و در حال پيگيري است<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/12204628-5857870179721975065?l=kurd-yayilmasi.blogspot.com' alt='' /></div>mehran baharihttp://www.blogger.com/profile/16182047783930967840noreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-12204628.post-76865866170297293892009-05-17T14:40:00.000-07:002009-05-17T14:41:01.487-07:00<div dir="rtl"><br /><p style="text-align: justify"><br /><br />از : مئهران باهارلی <br /><br />عنوان : زاهدان کین جلوه در محراب و منبر می کنند <br /><br />http://www.akhbar- rooz.com/ idea_process. jsp<br /><br />در نامه سازمان دفاع از حقوق بشر کردستان جمله ای بدین شکل موجود است:<br /><br />"مردم کردستان ایران امروز در استان های ایلام، کرمانشاه، کردستان، آذربایجان غربی و بخش هایی از استان های همدان و لرستان در غرب کشور، استان خراسان شمالی و بخش هایی از شمال خراسان رضوی در شرق ایران زندگی می کنند"-پایان نقل قول<br /><br />در این جمله اشتباهات چندی وجود دارد:<br /><br /> ١-مردمی که در مناطق یاد شده زندگی می کنند، "مردم کردستان" نیستند، "مردم کرد" هستند.<br /><br /> ٢-گفته شده که کردها در بخشهائی از استانهای همدان و لرستان ساکن اند، در عین حال نام استانهای ایلام، کرمانشاه، کردستان، و آزربایجان غربی جدا از آن دو استان آورده شده است. این به این معنی است که به نظر تدوین کنندگان این نامه، استانهای آزربایجان غربی، ایلام، کردستان و کرمانشاهان تماما کرد نشین اند. این فرض و ادعا تماما نادرست و بی پایه است:<br /><br />الف-تنها بخشهائی در جنوب استان آزربایجان غربی تماما کردنشین است. شهرستانهای مرکزی و شمالی استان یا تماما ترك نشين اند و یا دارای اکثریت مطلق نفوس ترک می باشند.<br /><br />ب-استان ایلام محل زندگی پنج ملت لر، کرد، عرب، لک و گوران است.<br /><br />ج-استان کرمانشاه دارای نفوس غیر کرد قابل ملاحظه ای است. به عنوان نمونه شهر سنقر و پیرامون آن ترک نشین بوده و بخش اعظم شهرستان سنقر نیز در داخل آزربایجان ائتنیک قرار دارد. علاوه بر آن، در این استان گروههائی از ملل گوران، فارس، لك و لر نیز ساکن اند. اساسا مرکز استان یعنی شهر کرمانشاه امروز شهری فارس زبان است.<br /><br />د-استان کردستان، عمدتا محل سکنی دو ملت کرد در بخشهائی غربی-جنوبی آن و ترک در بخشهای شرقی-شمالی آن است. مشخصا دو شهرستان بیجار و قروه در این استان دارای اکثریت مطلق جمعیت ترکند و بخش اعظم این شهرستانها جزئی از آزربایجان اتنیک می باشد.<br /><br />٣-در این نامه به بافت مختلط ملي-جمعیتی استانهای کردستان و کرمانشاه و ... اشاره نمی شود. و در حالیکه از حقوق کردان ساکن در استانهای همدان و لرستان یاد می شود کوچکترین اشاره ای به لزوم حمایت از ترکهای ساکن در استانهای کردستان و کرمانشاه و حقوق آنها نمی گردد. <br /><br />٤-سیاست انکار وجود ملت ترک در دو استان مذکور و نفی حقوق ملی ترکان و بخشهای آزربایجانی واقع در دو استان کردستان و کرمانشاه توسط فعالین سیاسی کرد، عینا مانند و کپی سیاست انکار وجود و نفی حقوق ملل غیرفارس ساکن در ایران توسط جمهوری اسلامی فارسگرا است.<br /><br /> ٥-سیاست کردستان شمردن اراضی ترک نشین و آزربایجانی واقع در استانهای آزربایجان غربی، کردستان، کرمانشاه و همدان توسط فعالین سیاسی کرد، چیزی به جز افزون طلبی قومي و توسعه طلبی ارضي نیست. ما عواقب همچو سیاستهائی را که از سوی صربستان در یوگوسلاوی سابق دنبال می شد همه با عبرت ملاحظه کرده ایم. <br /><br />٦-سیاسیون کرد می باید دست از توسعه طلبی ارضی بر علیه ملت همسایه ترک و سرزمینهای آزربایجانی تقسیم شده توسط تقسیمات اداری کنونی نامناسب بین استانهای آزربایجان غربی، همدان، کردستان و کرمانشاه دست برداشته و همزمان با مطالبه حقوق ملی کردان ساکن در ایران و خواست پذیرفته شدن رسمی هویت کردها در آن، خود نیز هویت و وجود ترکان و بخشهای آزربایجانی واقع شده در استانهای کردستان و کرمانشاه را به رسمیت بشناسند و بدانها احترام بگذارند <br /><br />.<br />۱۲۰۴۹ - تاریخ انتشار : ۲۲ ارديبهشت ۱٣٨٨ <br /></div><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/12204628-7686586617029729389?l=kurd-yayilmasi.blogspot.com' alt='' /></div>mehran baharihttp://www.blogger.com/profile/16182047783930967840noreply@blogger.com1tag:blogger.com,1999:blog-12204628.post-3840410736561388352009-05-17T13:44:00.000-07:002009-05-17T13:46:06.215-07:00<div dir="rtl"><br /><p style="text-align: justify"><br /><strong>اعتراض جمعی از شهروندان بیجاری به عملکرد خبرنگار شبکه خبر</strong><br /><br /><br />از آنجایی که در آستانه ی ورود آقای خامنه ای به بیجار قرار داریم؛ صداو سیمای استان کردستان وشبکه خبر خبرگزاری جمهوری اسلامی ایران اقدام به تهیه ی برنامه هایی از سطح شهر بیجار می نماید. در این راستا آقای دارابی خبر نگار شبکه خبر که خود اصالتاَ بیجاری می باشد از مصاحبه تلوزیونی با تورکهای بیجار سر باز میزند! وی سعی می کند با آوردن کوردهای مهاجر به جلو دوربین بیجار را به ایرانیان شهری کورد نشین معرفی کند! بدین وسیله مراتب اعتراض مان را به عملکرد خبرنگار شبکه خبر اعلام نموده و از آقای زرغامی انتظار داریم در انتصاب وانتخاب کارمندان خود دقت بیشتری داشته باند! چنانکه رفتارهای مشابه از سوی صدا وسیمای مرکز کردستان در هفته های پیش هم مشاهد شده است!<br /><br />با سپاس جمعی از شهروندان بیجارگروس<br /></div><div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/12204628-384041073656138835?l=kurd-yayilmasi.blogspot.com' alt='' /></div>mehran baharihttp://www.blogger.com/profile/16182047783930967840noreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-12204628.post-64467687632663110742009-04-24T06:02:00.001-07:002009-04-24T06:02:49.443-07:00<strong>نامه اعتراضی کمیته مردمی دفاع از غرب آذربایجان در خصوص مسائل اخیر تیکان تپه (تکاب( </strong><br /><br />يئيگون(جمعه) ۲۱ فروردين ۱٣٨٨ - ۱۰ آوريل ۲۰۰۹ <br /><br />کمیته مردمی دفاع از غرب آذربایجان از ابتدای مطرح شدن موضوع نصب مجسمه یک شاعر کرد زبان عراقی در شهر تیکان تپه (تکاب) موضوع را با ریزبینی و حساسیت خاصی دنبال کرده و بنا بر وظیفه ای که بر عهده دارداقداماتی را نیز در این راستا به انجام رسانیده است که عمده آنها از طریق رایزنی با گروهها ، فعالان و نهادهای سیاسی ملی و دولتی بوده است .از آنجایی که معتقدیم اکنون زمان تبلیغات طیفی و گروهی در آذربایجان نیست تا صرفا در دنیای اینترنت به حرکات ایذایی و تبلیغاتی بپردازیم و از اصل موضوع غافل باشیم ، طبق آخرین تصمیمات شورای مرکزی اقدام به نگارش نامه ای اعتراضی در خصوص موضوع بحث نموده ایم که متن نامه به گیرندگان از طریق پست و ایمیل ارسال شده است و نیز برای تنویر افکار عمومی ، خصوصا فعالان حرکت ملی آذربایجان در ذیل متن آن منتشر میگردد. امید است با همدلی تمامی نیروهای سیاسی آذربایجانی بتوانیم در راه دفاع و حراست از تمامیت ارضی آذربایجان موفق و سربلند باشیم.<br /><br />نامه اعتراضی کمیته مردمی دفاع از غرب آذربایجان در خصوص مسائل اخیر تیکان تپه (تکاب( <br /><br />وطن و سرزمین یکی از مهمترین و اساسی ترین ارکان هویتی هر ملتی محسوب می گردد که البته در برهه فعلی، سرزمین، برای منطقه غرب آذربایجان به منزله اساسی ترین رکن هویتی می باشد. همانگونه که آسیمیلاسیون فرهنگی و "زبان کشی" به بی هویتی ملی منجر می گردد، از دست دادن سرزمین و اراضی ملی و تاریخی به بحرانی بزرگتر که عواقب بس سنگین تری را بدنبال خواهد داشت می انجامد. فلسطین و قره باغ دو نمونه بارز و گویای مساله هستند که حتی کرکوک تورک نشین را نیز چنین خطراتی تهدید میکند که در همه موارد ساکنان بومی و اصلی این مناطق با نگرشهایی توام با مهر و محبت بیش از حد و باورهای ساده انگارانه در قبال کسانی که شرف ملی آنها را هدف قرار داده اند و موزیانه و با هزارچهرگی سیاستهای پلید خود را دنبال میکنند، در نهایت سرزمینشان را در اشغال دشمنان تاریخی خود دیده اند و آنگاه از خواب غفلت برخواسته اند که کار از کار گذشته است. <br /><br />در روزهای اخیر یکی از دژهای جنوبی منطقه غربی آذربایجان، تپه ایی که همانند خاری در چشم دشمنان تاریخی آذربایجان است، تیکان تپه (تکاب) آبستن حوادثی تامل انگیز، دردناک و خطرناک بوده است. آنچه که برای هر فرد با شعور و نه باسواد مبرهن و روشن است اینکه در طول صده معاصر همواره اکراد، این مهمانان مهاجر و زیاده خواه، جغرافیای تاریخی آذربایجان را هدف قرار داده اند تا بی هویتی جغرافیایی خود را از طریق اشغال اراضی ملی و تاریخی آذربایجان جبران نمایند، این مساله در سالیان اخیر و خصوصا پس از بقدرت رسیدن طیف موسوم به دوم خردادیها در ایران که در طول هشت سال حاکمیت ایشان هرچه توانستند با ارائه و تکیه بر سیاست "مهار قومی" سعی در تضعیف موقعیت جغرافیایی آذربایجان و تغییر ترکیب جمعیتی منطقه غربی آذربایجان انجام دادند و متاسفانه تروریسم کرد و اقلیت مهاجر کرد منطقه همچنان با چراغ سبزهایی که دریافت میکنند سیاست "اشغال نرم" اراضی غربی آذربایجان را با شدت فراوان اجرا میکنند.<br /><br />امروز در شرایطی قرار گرفته ایم که در مقابل سیاستهای افراطی، جنگ افروزانه و زیاده خواهانه اکراد مجبور به دفاع از شرف ملی میباشیم. شرف ملی در قالب ارکان هویتی که یکی از مهمترین آنها "عناصر هویتی شهری"، که همان "اسامی راستین و واقعی منطقه و سمبلهای شهری" که باید علاوه بر اینکه از فرهنگ مردمان بومی آن نشات گرفته باشد موجبات تحریف تاریخ نگشته و خدشه دارکردن امنیت منطقه را فراهم ننماید، که متاسفانه موضوع نصب مجسمه یک شاعر گمنام کرد سنی مذهب در شهری تورک نشین و دارای هویتی تورکی – شیعی که خدمات بس بزرگ را در راه اعتلای اسلام و دفاع از تمامیت ارضی منطقه در طول سالیان پس از انقلاب 57 انجام داده اند، موجبات تامل، ناراحتی و دلسردی نیروهای ملی، مذهبی و اهالی شهر را فراهم کرده است. چرا باید در شهری که 450 نفر شهید به خون خفته از بین دلاورمردان و شیرزنان آذربایجانی در راه مبارزه با دشمنان ارضی و از جمله در راه مبارزه با گروههای ضدنظام کردی، حزب دموکرات کردها، کومله، و نیز پ.ک.ک و پژاک، خون خود را تقدیم حراست و دفاع از این سرزمین کرده اند اقداماتی انجام شود که تبعات سنگین امنیتی و بحران هویتی را بدنبال خواهد داشت و چرا در شهری که اکنون نیز شاید به نسبت جمعیتش بیشترین نیروهای نظامی، انتظامی و امنیتی را دارد که همگی در خدمت به شیعیان جهان هستند مجسمه فردی مجهول الهویه و بیگانه نصب گردد و اعتراضی از سوی این نیروهای متعهد و ارزشی صورت نگیرد. براستی آیا در کدام یک از شهرهای استان کردستان و مثلا در شهرهای تورک نشین بیجار، قروه و سنقر کدامین تندیس و مجسمه متعلق به مفاخر آذربایجان نصب شده است که اکنون این بلاها را بر سر مردم مظلوم تیکان تپه می آورند و خوش خدمتی میکنند؟<br /><br /> <br /><br />امروز بنام وحدت اقداماتی در جریان است که در اصل از طریق اشغال نرم اراضی ملی آذربایجان و تغییر ترکیب جمعیتی بواسطه تغییر نمادهای فرهنگی منطقه، نه تنها منجر به وحدت نمیگردد بلکه به واگرایی هرچه بیشتر اکثریت منطقه از مرکز خواهد انجامید. چه فراموشکارند برخی مسئولان منطقه ایی که حوادث بدو انقلاب تا دهه قبل و جنایتهای انجام شده توسط امثال قاسملوها را از یاد برده اند و نیز چه بی اراده اند مسئولان منطقه ایی که در مقابل هر سیاستی که از فوق برایشان ارسال می گردد تسلیم محض هستند و قدرت اعتراض ندارند و نیز درود باد بر آن دسته از مسئولان مردمی و نیز مردم باشعور و فهیم و فعالان ملی منطقه و خصوصا دژ استوار تیکان تپه (تکاب) که در راه دفاع از اراضی آبا و اجدادی و شرف ملی خود کوتاهی نکرده اند و چون راه حق می پیمایند در نتیجه نیز پیروز خواهند بود. <br /><br />کمیته مردمی دفاع از غرب آذربایجان با اعلام انزجار از تصمیمات شورای شهر و شهرداری و نیز دیگر مسئولان و نهادهای دخیل در موضوع نصب مجسمه یک شاعر گمنام عراقی کرد زبان، دریکی از میادین اصلی شهر که به بی هویتی شهری خواهد انجامید، اعلام میدارد، چنین اقدامی موجبات دلسردی مردم تورک شیعه منطقه را فراهم خواهد نمود و آندسته از عوامل دخیل در موضوع که آگاهانه چنین طرحی را مطرح و پیگیری میکنند این اقدامشان بعنوان سند خیانت عوامل دخیل در موضوع میباشد که ریشه بر تیشه مردمان خود زده اند و روسیاهی تاریخ را برگزیده اند و البته که در موقع مقتضی مورد خشم مردم غیرتمند تیکان تپه (تکاب) و منطقه غربی آذربایجان قرار خواهند گرفت و البته که لازم و ضروری است که ناآگاهان نیز آگاه به موضوع باشند و با دیدی بازتر و نگرشی منطقه ایی سیاستهای پلید، فزون خواهانه و افراطی اکراد مهاجر منطقه را بررسی کرده و به مقابله با آن بپردازند و در دستان تروریسم کرد بازیچه قرار نگیرند. <br /><br />کمیته مردمی دفاع از غرب آذربایجان، بعنوان تشکلی مردمی، مذهبی و ملی با اعتقاد به تمامیت سرزمینی آذربایجان هرگونه اقدامی که موجبات لطمه دیدن عناصر هویتی منطقه را فراهم نماید را محکوم نموده و از آندسته از مسئولان دلسوز منطقه و خصوصا شخص فرماندار، شهردار و اعضای شورای اسلامی شهر تکاب و نمایندگان این منطقه در مجلس شورای اسلامی و روحانیت شیعی منطقه و شخص امام جمعه تکاب میخواهد که به این بازی که ریشه در تفکرات تروریسم کرد دارد را پایان دهند و اقداماتی را انجام ندهند که موجب بروز خشم نهفته مردم گردد، بی شک چنین رفتارهایی موجبات واگرایی مردم تورک شیعه منطقه از مرکز را فراهم خواهد نمود. امید است اقدامات عاجل صورت گیرد تا شاهد بروز بحران در منطقه که زمینه ها و فتیله های آن با اقداماتی اینچنینی در حال شعله ور شدن است، نباشیم.<br /><br /> کمیته مردمی دفاع از غرب آذربایجان<br /><br />19 فروردین 1388مطابق با 8آوریل 2009 <br /><br /> <br /><br /> <br /><br /> <br /><br />گیرندگان: <br /><br />آقای دکتر رحیم قربانی، استاندار آذربایجان غربی<br /><br />حجت الاسلام غلامرضا حسنی، امام جمعه اورمیه<br /><br />حجت‌الاسلام علی مرادی، امام جمعه تکاب<br /><br />آقای دولتی، فرماندار تکاب<br /><br /> <br /><br />آقای جهانبخش محبی نیا، نماینده مجلس شورای اسلامی<br /><br />آقای رسول رنجبر، شهردار تکاب<br /><br />آقای حسین میکائیلی، رئیس شورای اسلامی شهر تکاب<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/12204628-6446768763266311074?l=kurd-yayilmasi.blogspot.com' alt='' /></div>mehran baharihttp://www.blogger.com/profile/16182047783930967840noreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-12204628.post-79272490862246744292009-04-24T06:01:00.001-07:002009-04-24T06:01:12.653-07:00<strong> باتی آزربایجان میللی مودافیعه کمیته سی نین خوی قولونون یارانیش بیلدیریسی</strong><br /><br /> دوشنبه ۲۴ فروردين ۱٣٨٨ - ۱٣ آوريل ۲۰۰۹<br /><br />گونئی آزربایجانین باتی بؤلگه سی اسکی لردن بری تورک اولوسونون اؤزگون دوغما یوردو اولوبدور. بو توپراق تاریخ بویو تکجه تورک مدنییتینده دییل بل اینسانلیق توپلومونون گلیشمه سینده اویقارلیق یارادان اوجاق لارین ایلک بئشیگی ساییلاراق تورک کولتورونون زنگینلیگینده تمل اؤنمه مالیک اولوب اؤزه ل ژئو ایستراتژیک دورومونا خاطیر تاریخین چئشیدلی ائوره لرینده یابانجی ائللرین سالدیریجی باخیش لارینا معروض قالیب دیر. بو سالدیریجی باخیش لار آزربایجان تاریخینده ایلک توپلولوق لار یارانان دان بری زامانیمیزا قدر توپراق داعواسی کیمی داوام ائتمکده دیر.اسکی دؤورانلاردا باتی آزربایجاندا یاشایان تورک بودونلاری نین دوشمان طینت لی قونشولاری ، آسوری لر ، آریایی لر ایله ائرمنی لر اولسایدی بو گون ایسه کورد تئرورچو هؤرگوتلرین بو توپراغین تورکلویونه قارشی طاماحکار دوشونجه لری دیر.بو تئرورچو هؤرگوتلرین یارانیشلاریندان بری ائتدیکلری چالیشمالار چئشیدلی یؤنلردن ایره لی سوروله رک باتی آزربایجان توپراغینا اولان سالدیریجی باخیشلارین آیدینجا سینا گؤسترمک ده دیر.بو تئرورچو هؤرگوتلرین یانلیش تاریخ یازماقلا اویدورما تاریخ یاراتماق ، باتی آزربایجان شهرلری نین جمعیتی ترکیبینی ده ییشدیره رک اولوس لار آراسی سوییه ده لابی ائتمکله آزربایجان - تورک شهرلرین کورد توپلولوق لار کیمی دونیایا تانیتدیرماق ، مئدییا واسیطه سی ایله کورد کوتله لری ایچره اویدورما دوشونجه لر یایماق ، نهایت سیلاح گؤتوروب بشری مدنییته ضیدد اولان تئرورچولوق واسیطه سی ایله مالیاخولیایی آماجلارین سونوجا چاتدیرماغا ایره لی له ییرلر.<br /><br />بونلارلا ياناشي گونئي آزربايجانين سیياسال گوجه ماليك اولماماسي هابئله فارس استعماري آلتدا ياشاماسي بو دورمو داها دا شيددتلنديرير . كوردلرله سويداش اولان فارس راسيسمي توركلويه قارشي اولان سيياستي اساسيندا چئشيدلي يوللارلا كورد تئرورچولاري دستكله يير. اؤرنك اولاراق : باتي آزربايجان شهرلري نين جمعيتي تركيبين دييشديريلمه سينده كوردلره اليندن گلن يارديمي بئله اسيرگه مه يير ، پ . ك .ك – پژاك كيمي تئرورچو قروپلارين محوينه جيددي پراتيك بير آدديم گؤتورمه يير ، بورادا اوز وئره ن اولايلاري خبري بايكوت ائده رك تورك اولان عسگرلرين شهادتينه اعتناسيزجا داورانير ، عراقين قوزئيينده ياشايان بارزاني كيمي كورد تئرورچو قروپلار ايله توغرالی ایلیشگی لره گيرير و ... .<br /><br />بو آرادا خوي شهري باتي آزربايجانين اؤنملي شهرلريندن ساييلاراق كورد تئرورچولارين چيركين سيياستيندن مصون قالماييب گونو گونده ن فارس شوونيسمي حيمايتي ايله تئرورچو قروپلارين خطريني داهادا آرتيق حيس ائدير . بو اوزده ن بيز بير سيرا خوي شهري نين ميللي فعالي اولاراق اؤز تورك ميللتيميزين تئرورچو قروپلارا قارشي اويانيشين هر نه دن اوستون توتوب باتي آزربايجان ميللي مودافيعه كميته سي نين خوي قولونون يارانيشين اعلان ائديريك.<br /><br />خوي شهري<br /><br />1388- ینجي ايل فروردين آيي<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/12204628-7927249086224674429?l=kurd-yayilmasi.blogspot.com' alt='' /></div>mehran baharihttp://www.blogger.com/profile/16182047783930967840noreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-12204628.post-76825496649608670062009-04-24T05:58:00.001-07:002009-04-24T05:58:30.024-07:00<strong>بیانیه دانشجویان آذربایجانی دانشگاه علم و صنعت ایران در خصوص وقایع تیکان تپه</strong><br /><br />پنج‌شنبه ۲۷ فروردين ۱٣٨٨ - ۱۶ آوريل ۲۰۰۹<br /><br /> ایام منتهی به عید در آذربایجان به واسطه اخبار نگران کننده ای از زیاده خواهی اقوام مهاجر و البته به مانند تمام موارد قبلی با همکاری طیفی خود باخته از ملت آذربایجان، فضای ملتهبی بوجود آورد. ملت آذربایجان علی الخصوص قشر تحصیل کرده و دانشجو با پیگیری کامل ماجرا به مقایسه آن با حوادث چند دهه اخیر در آذربایجان پرداخت.<br /><br /> دقیقا همانند تمام مواردی که منجر به تکه تکه شدن آذربایجان شده بود، قومی مهاجر و زیاده خواه بازیچه دست شوونیستهای تمامیت خواه شده بود تا برای لکه دار کردن نام شریف آذربایجان متوسل به عده ای از آذربایجانیها شوند که یا از روی نادانی و یا برای خوش خدمتی و خوش رقصی برای اربابانشان چشم بر روی ناموس وطن بسته اند. البته اگر چه تاریخ آذربایجان پر از دلیر زنان و مردانی است که تا پای برای پاسداری از وطن ایستاده اند، اما آذربایجان بر خود کم ندیده است کسانی را که به خاطر ارضای تمایلات پست و کوتاه خود از آذربایجان مایه گذاشته اند و اینچنین شد که با همکاری چنین افراد معلوم الحالی و طمع سیری ناپذیر مهمانان ناخوانده همانند ارامنه، اکراد و ... هم اکنون شاهد پاره پاره شدن سینه آذربایجان هستیم.<br /><br /> در این مورد خاص نیز شوونیزم با دستاویز قرار دادن هفته وحدت درصدد نصب هیکل مولوی خودخوانده و مهاجر در تیکان تپه به عنوان قلب تپنده آذربایجان و تاریخ سازی برای اکراد مهاجر و شروع به عملیات اشغال این سنگر تسخیر ناپذیر بود، که با هوشیاری ملت آذربایجان در تمام نقاط مخصوصا مردم غیرتمند و مبارز تیکان تپه یک گام تاکتیکی به عقب برداشت تا با ظن خود هنگامی که آبها از آسیاب افتاد دوباره نیات شوم و پلید خود را عملی کند، غافل از اینکه دیگر هیچگاه آسیاب آذربایجان بی آب نخواهد ماند حتی اگر اجبار به چرخیدن این آسیاب با خون جوانان پیش آید. چون ملت آذربایجان به تحقیق دریافته است که آنچه را امروز می بازد دیگر هیچگاه به دست نمی آورد!!!<br /><br /> ما دانشجویان تورک دانشگاه علم و صنعت ایران، از افرادیکه ناخواسته یا ندانسته بازیچه دست شوونیزم و برآورنده آرزوهای خام و زیاده طلبانه مهاجرین شده اند دعوت می کنیم تا به آغوش آذربایجان و ملت برگردنند و اعلام می کنیم که تمام تحرکات موذیانه شوونیزم و عمال کوته اندیش آنان اعم از وطن فروشان یا مهاجران را به دقت زیر نظر داریم و سنگر مبارزه ای را که فرزندان واقعی و دلسوز آذربایجان امروز در تیکان تپه باز کرده اند خالی نخواهیم گذاشت تا مبادا فردا شاهد به وجودن آمدن قره باغی دیگر توسط مهاجران دیگر به حمایت شوونیستهایی دیگر باشیم و به شوونیستهای تورک ستیز و اکراد مهاجر هشدار می دهیم که کار را به جایی نرسانند که ملت آذربایجان علی رغم میل باطنی خود نتواند دست درازی ها و گستاخی های آنها را ببخشد!<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/12204628-7682549664960867006?l=kurd-yayilmasi.blogspot.com' alt='' /></div>mehran baharihttp://www.blogger.com/profile/16182047783930967840noreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-12204628.post-59587558315839649272009-04-24T05:56:00.001-07:002009-04-24T05:57:09.974-07:00<strong>یادداشت سیاسی: امروز آذربایجان تیکان تپه و تیکان تپه آذربایجان است</strong><br /><br />شنبه ۲۹ فروردين ۱٣٨٨ - ۱٨ آوريل ۲۰۰۹<br /><br /> <br /><br />www.oyrenci.com <br /><br /> <br /><br />با سیری در گذشته و دقت در نحوه پیشرفت و یا اضمحلال کشورها و امپراطوری های بزرگ، نقش همسایگان و نحوه تعامل و همکاری و یا بالعکس درگیری و جنگ در دو بعد منفی ومثبت آن نمود عینی پیدا خواهد کرد. تاریخ به کرار نشان داده است که چگونه زیاده خواهی ها و طمع پادشان و حکومت ها باعث از دست رفتن حداقل های آنها نیز شده است.<br /><br /> <br /><br />مسئله ملل تحت ستم در ایران و راهکارهای برون رفت از این ستم، جزء مباحثی است که از دیرباز کانون توجه فعالان قومی و جامعه شناسان و متخصصان در این زمینه بوده است. یکی از راهکارها و شروط اصلی که همواره بر آن تاکید شده، نحوه تعامل وهمکاری بین همین ملل تحت ستم است وحتی در نظر برخی ها در صورت عدم آن کاری بس مشکل در تقابل با حکومت مرکزی دارند. نگاهی به تاریخ معاصر و به ویژه دوران انقلاب 30 سال پیش، به وضوح نشان می دهد که حکومت مرکزی و افراد در قدرت چگونه با انواع ترفندها و سوء استفاده از مشکلات قومی، مانع از تحقق خواست های ملل غیر فارس شده اند. در محیطی همچون ایران با چنین فضای بسته و نحوه برخورد حکومت مرکزی حمایت و همکاری چقدر می تواند در به ثمر رسیدن مبارزات این ملل تاثیر داشته باشد؟<br /><br /> <br /><br />با نگاهی به تاریخ در می یابیم که همسایگان جنوبی ما یعنی کردها به جای پرداختن به مطالبات مدنی خود و استفاده از قدرت مشترک های خود با سایر ملل تحت ستم، خواه یا ناخواه مسیری اشتباه را پیموده و آلت دست حکومت ها ودولت های مختلفی شده اند. دیگر وقت آن رسیده کردها وفعالین آن به جای آن که انرژی و توان خود را صرف خدمت به گروهک های تروریستی و حکومت های مختلف بکنند، با دیدی واقع گرایانه بر پایه عقل و منطق و تعامل به مبارزات خود ادامه دهند. آنان بايد دیگر به این واقعیت پی برده باشند با آلت دست این و آن شدن نمی توان کاری از پیش برد و سخنانی مانند کردستان بزرگ که از توهماتشان و با چشم طمع به خاک و وطن دیگران نشات می گیرد، آنان را در به دست آوردن حداقل هایشان نیز دچار مشکل خواهد کرد.<br /><br /> <br /><br />در هفته و ماه های اخیر اخبار گوناگونی مبنی بر عدم فعالیت های مسلحانه گروهک تروریستی پژاک به گوش می رسید و با فاصله چند هفته با اظهارات سران منطقه خود مختار کردستان عراق ومقامات بلند پایه ترکیه مبنی بر خلع سلاح و مقابله با گروهک تروریستی پ.ک.ک این اخبار قوت بیشتری به خود گرفت. با این پیش فرض که پ.ک.ک و پژاک به فعالیت های مسلحانه خود پایان دهند، موضوع مهمی که نباید از آن غافل شد این است که استراتژی ویا به بیانی منطقی تر چنین تاکتیکی، یعنی عدم فعالیت های تروریستی و شبه نظامی، به معنای عدم فعالیت های این دو گروهک تروریستی در سایر ابعاد نیست و به طور قطع آنها به فعالیت های خود در دیگر زمینه ها ادامه خواهند داد.<br /><br /> <br /><br />بحث بر سر این که آیا پ.ک.ک و پژاک به فعالیت های تروریستی خود خاتمه داده اند یا نه و این که چرا چنین قصدی را دارند مبحثی گسترده است . ولی با قاطعیت می توان گفت عمده ترین دلیل آن تغییر سیاست های منطقه و باز تعریف منافع ملی و منطقه ای برخی کشورهای منطقه و بزرگ همچون آمریکا است. طبیعی است که گروهکی همچون پ.ک.ک که در دوران ریاست جمهوری جورج بوش نتوانست حمایت قاطعی به دست آورد و دولتمردان آمریکا هماره بدان به عنوان تهدید و فرصت نگاه می کردند، در دوران ریاست جمهوری باراک اوباما با چنین رویکردی در روابط خارجه جایگاه متزلزل خود را بیش از پیش از دست رفته تر ببینند . نکته مهمی که نباید از آن غافل شد این است که پ.ک.ک و پژاک به دنبال میسیون جدیدی هستند که بتوانند وارد معادلات منطقه ای بشوند. هر چند که عملیات اخیر پژاک در غرب آذربایجان و شهادت چند تن از درجه داران وسربازان این ادعای آنها را در هاله ای از ابهام قرار داده است.<br /><br /> <br /><br />جمهوری اسلامی همواره توجه خاصی به اختلافات قومی داشته است وهمچون حکومت ها ودول قبلی افزایش و ادامه این تنش ها را یکی از ارکان ثبات خود تلقی می کند و در صورت کاهش آن خود پا به میدان گذاشته و ایفای نقش می کند. نقش سران حکومتی ایران در مسائل ومشکلات موجود در غرب آذربایجان بر هیچکس پوشیده نیست و این که چرا گروهک تروریستی همچون پژاک براحتی می تواند در مناطق مختلف غرب آذربایجان مانور دهد دلیلی بر این مدعاست. حتی اکثر کارشناسان پژاک را ساخته و پرورده جمهوری اسلامی می دانند. <br /><br /> <br /><br />یکی دیگر از نمونه های بارز تشدید این اختلافات که نیات فاشیستی نیز به طور واضح در آن دیده می شود، بحث نصب مجسمه مولوی کرد در شهر تیکان تپه است. امروزه همگان به ماهیت چنین اقداماتی در غرب آذربایجان به خصوص در شهرهایی که مهاجرین کرد در آن زندگی می کنند پی برده اند. حافظه تاریخی ملت آذربایجان هنوز تغییر اسامی شهرها و اماکن آذربایجانی را فراموش نکرده اند وبه سرنوشت خود حساس اند. امروز چشم وگوش آذربایجان معطوف به تیکان تپه است و امروز آذربایجان تیکان تپه و تیکان تپه آذربایجان است. مقاومت مردم تیکان تپه و حمایت ملت آذربایجان می تواند نقطه عطفی در مبارزات ملی مان باشد.<br /><br /> <br /><br />همان طور که اشاره کردیم قبول این فرض که گروهک های تروریستی پ.ک.ک و پژاک به فعالیت های مسلحانه خود پایان می دهند به معنای عدم فعالیت های پوپولیستی آنان در زمینه های سیاسی و تبلیغاتی نیست و آنها همچنان به فعالیت های خود با اندکی بازنگری ادامه خواهند داد. چنین اقداماتی که با حمایت لابی ها و تروریست های خارج از کشور صورت می گیرد، لزوم افزایش آگاهی عمومی از نحوه فعالیت و نشان دادن چهره واقعی آنها در بین شهروندان این مناطق دو چندان می کند. وجود ارگان های تخصصی نقش انکار ناپذیری در این زمینه بازی می کند. کمیته مردمی دفاع از غرب آذربایجان (باتی آذربایجان مودافیعه کومیته سی) واکنشی مناسب به فعالیت های این گروهک های تروریستی داشت. هرچند معتقدیم که چنین ارگان یا کمیته باید سال ها قبل از این بوجود می آمد، اما فعالیت و زحمات دوستانمان در این کمیته و ارگان رسمی آن نشریه تورپاق جای بسی تقدیر و قدردانی دارد. شنیدن اخبار مبنی بر گسترش فعالیت های این کمیته بی شک همه ما را خوشحال می کند.<br /><br /> <br /><br /> <br /><br />گله جک بیزیمدیر<br /><br /> <br /><br />www.oyrenci.com<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/12204628-5958755831583964927?l=kurd-yayilmasi.blogspot.com' alt='' /></div>mehran baharihttp://www.blogger.com/profile/16182047783930967840noreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-12204628.post-35165116004730965632009-04-24T05:56:00.000-07:002009-04-24T05:57:08.978-07:00<strong>یادداشت سیاسی: امروز آذربایجان تیکان تپه و تیکان تپه آذربایجان است</strong><br /><br />شنبه ۲۹ فروردين ۱٣٨٨ - ۱٨ آوريل ۲۰۰۹<br /><br /> <br /><br />www.oyrenci.com <br /><br /> <br /><br />با سیری در گذشته و دقت در نحوه پیشرفت و یا اضمحلال کشورها و امپراطوری های بزرگ، نقش همسایگان و نحوه تعامل و همکاری و یا بالعکس درگیری و جنگ در دو بعد منفی ومثبت آن نمود عینی پیدا خواهد کرد. تاریخ به کرار نشان داده است که چگونه زیاده خواهی ها و طمع پادشان و حکومت ها باعث از دست رفتن حداقل های آنها نیز شده است.<br /><br /> <br /><br />مسئله ملل تحت ستم در ایران و راهکارهای برون رفت از این ستم، جزء مباحثی است که از دیرباز کانون توجه فعالان قومی و جامعه شناسان و متخصصان در این زمینه بوده است. یکی از راهکارها و شروط اصلی که همواره بر آن تاکید شده، نحوه تعامل وهمکاری بین همین ملل تحت ستم است وحتی در نظر برخی ها در صورت عدم آن کاری بس مشکل در تقابل با حکومت مرکزی دارند. نگاهی به تاریخ معاصر و به ویژه دوران انقلاب 30 سال پیش، به وضوح نشان می دهد که حکومت مرکزی و افراد در قدرت چگونه با انواع ترفندها و سوء استفاده از مشکلات قومی، مانع از تحقق خواست های ملل غیر فارس شده اند. در محیطی همچون ایران با چنین فضای بسته و نحوه برخورد حکومت مرکزی حمایت و همکاری چقدر می تواند در به ثمر رسیدن مبارزات این ملل تاثیر داشته باشد؟<br /><br /> <br /><br />با نگاهی به تاریخ در می یابیم که همسایگان جنوبی ما یعنی کردها به جای پرداختن به مطالبات مدنی خود و استفاده از قدرت مشترک های خود با سایر ملل تحت ستم، خواه یا ناخواه مسیری اشتباه را پیموده و آلت دست حکومت ها ودولت های مختلفی شده اند. دیگر وقت آن رسیده کردها وفعالین آن به جای آن که انرژی و توان خود را صرف خدمت به گروهک های تروریستی و حکومت های مختلف بکنند، با دیدی واقع گرایانه بر پایه عقل و منطق و تعامل به مبارزات خود ادامه دهند. آنان بايد دیگر به این واقعیت پی برده باشند با آلت دست این و آن شدن نمی توان کاری از پیش برد و سخنانی مانند کردستان بزرگ که از توهماتشان و با چشم طمع به خاک و وطن دیگران نشات می گیرد، آنان را در به دست آوردن حداقل هایشان نیز دچار مشکل خواهد کرد.<br /><br /> <br /><br />در هفته و ماه های اخیر اخبار گوناگونی مبنی بر عدم فعالیت های مسلحانه گروهک تروریستی پژاک به گوش می رسید و با فاصله چند هفته با اظهارات سران منطقه خود مختار کردستان عراق ومقامات بلند پایه ترکیه مبنی بر خلع سلاح و مقابله با گروهک تروریستی پ.ک.ک این اخبار قوت بیشتری به خود گرفت. با این پیش فرض که پ.ک.ک و پژاک به فعالیت های مسلحانه خود پایان دهند، موضوع مهمی که نباید از آن غافل شد این است که استراتژی ویا به بیانی منطقی تر چنین تاکتیکی، یعنی عدم فعالیت های تروریستی و شبه نظامی، به معنای عدم فعالیت های این دو گروهک تروریستی در سایر ابعاد نیست و به طور قطع آنها به فعالیت های خود در دیگر زمینه ها ادامه خواهند داد.<br /><br /> <br /><br />بحث بر سر این که آیا پ.ک.ک و پژاک به فعالیت های تروریستی خود خاتمه داده اند یا نه و این که چرا چنین قصدی را دارند مبحثی گسترده است . ولی با قاطعیت می توان گفت عمده ترین دلیل آن تغییر سیاست های منطقه و باز تعریف منافع ملی و منطقه ای برخی کشورهای منطقه و بزرگ همچون آمریکا است. طبیعی است که گروهکی همچون پ.ک.ک که در دوران ریاست جمهوری جورج بوش نتوانست حمایت قاطعی به دست آورد و دولتمردان آمریکا هماره بدان به عنوان تهدید و فرصت نگاه می کردند، در دوران ریاست جمهوری باراک اوباما با چنین رویکردی در روابط خارجه جایگاه متزلزل خود را بیش از پیش از دست رفته تر ببینند . نکته مهمی که نباید از آن غافل شد این است که پ.ک.ک و پژاک به دنبال میسیون جدیدی هستند که بتوانند وارد معادلات منطقه ای بشوند. هر چند که عملیات اخیر پژاک در غرب آذربایجان و شهادت چند تن از درجه داران وسربازان این ادعای آنها را در هاله ای از ابهام قرار داده است.<br /><br /> <br /><br />جمهوری اسلامی همواره توجه خاصی به اختلافات قومی داشته است وهمچون حکومت ها ودول قبلی افزایش و ادامه این تنش ها را یکی از ارکان ثبات خود تلقی می کند و در صورت کاهش آن خود پا به میدان گذاشته و ایفای نقش می کند. نقش سران حکومتی ایران در مسائل ومشکلات موجود در غرب آذربایجان بر هیچکس پوشیده نیست و این که چرا گروهک تروریستی همچون پژاک براحتی می تواند در مناطق مختلف غرب آذربایجان مانور دهد دلیلی بر این مدعاست. حتی اکثر کارشناسان پژاک را ساخته و پرورده جمهوری اسلامی می دانند. <br /><br /> <br /><br />یکی دیگر از نمونه های بارز تشدید این اختلافات که نیات فاشیستی نیز به طور واضح در آن دیده می شود، بحث نصب مجسمه مولوی کرد در شهر تیکان تپه است. امروزه همگان به ماهیت چنین اقداماتی در غرب آذربایجان به خصوص در شهرهایی که مهاجرین کرد در آن زندگی می کنند پی برده اند. حافظه تاریخی ملت آذربایجان هنوز تغییر اسامی شهرها و اماکن آذربایجانی را فراموش نکرده اند وبه سرنوشت خود حساس اند. امروز چشم وگوش آذربایجان معطوف به تیکان تپه است و امروز آذربایجان تیکان تپه و تیکان تپه آذربایجان است. مقاومت مردم تیکان تپه و حمایت ملت آذربایجان می تواند نقطه عطفی در مبارزات ملی مان باشد.<br /><br /> <br /><br />همان طور که اشاره کردیم قبول این فرض که گروهک های تروریستی پ.ک.ک و پژاک به فعالیت های مسلحانه خود پایان می دهند به معنای عدم فعالیت های پوپولیستی آنان در زمینه های سیاسی و تبلیغاتی نیست و آنها همچنان به فعالیت های خود با اندکی بازنگری ادامه خواهند داد. چنین اقداماتی که با حمایت لابی ها و تروریست های خارج از کشور صورت می گیرد، لزوم افزایش آگاهی عمومی از نحوه فعالیت و نشان دادن چهره واقعی آنها در بین شهروندان این مناطق دو چندان می کند. وجود ارگان های تخصصی نقش انکار ناپذیری در این زمینه بازی می کند. کمیته مردمی دفاع از غرب آذربایجان (باتی آذربایجان مودافیعه کومیته سی) واکنشی مناسب به فعالیت های این گروهک های تروریستی داشت. هرچند معتقدیم که چنین ارگان یا کمیته باید سال ها قبل از این بوجود می آمد، اما فعالیت و زحمات دوستانمان در این کمیته و ارگان رسمی آن نشریه تورپاق جای بسی تقدیر و قدردانی دارد. شنیدن اخبار مبنی بر گسترش فعالیت های این کمیته بی شک همه ما را خوشحال می کند.<br /><br /> <br /><br /> <br /><br />گله جک بیزیمدیر<br /><br /> <br /><br />www.oyrenci.com<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/12204628-3516511600473096563?l=kurd-yayilmasi.blogspot.com' alt='' /></div>mehran baharihttp://www.blogger.com/profile/16182047783930967840noreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-12204628.post-20152451242808449342009-04-24T05:45:00.000-07:002009-04-24T05:46:00.783-07:00<strong>تکاب(تیکان تپه): از"شریف دایی" تا "مولوی کردعراقی" </strong><br /> <br /> سولماز تیکان تپه لی<br /><br /> <br />1- موقعییت جغرافیا یی تیکان تپه(تکاب): <br /><br /> <br />منطقه افشار در جنوبی‌ترین قسمت استان آذربایجان غربی قرار گرفته و تکاب(تیکان‌تپه) مرکز آن یکی از استراتژیک ‌ترین شهرهای آذربایجان محسوب می‌شود که در نقطه تلاقی چهار استان آذربایجان‌غربی، آذربایجان‌شرقی، زنجان و کردستان قرار گرفته که درغرب آن سایین قالا ، شرق آن بَِی جار(بیجار)، شمال آن ساققیز و جنوب آن مراغا واقع شده است به دلیل موقعیت خاص ژئو پولیتیکی و ژئو استراتژیکی این شهر همواره مورد هجوم اکراد قرار گرفته است چرا که با تسلط بر این شهر می توان بر هر چهار استان نامبرده تسلط یافت در سال 1324 که حکومت ملی آذربایجان به رهبری سید جعفر پیشه وری تشکیل شد قاضی محمد رهبر حکومت خود مختار کردستان با علم به استراتژیک بودن موقعیت تیکان تپه، ادعا های ارضی خود را بر این خاک زرخیز آغاز می کند که با مخالفت شدید پیشه وری و حکومت ملی آذربایجان روبرو شده و در نهایت نیز مجبور به عقب نشینی میشود یک سال پس از این ماجرا (در سال 1325) محمد رضا شاه پهلوی به قصد سرکوبی حکومت ملی به آذربایجان حمله میکند و تیکان تپه یکی از مسیر های سه گانه حمله به قلب اذربایجان محسوب میشود مردم غیور تیکان تپه 3 روز در برابر ارتش شونیزم فارس مقاومت کرده و در نهایت علیرغم اهدا چندین شهید در راه آذربایجان،از حکومت مرکزی شکست خورده و ارتش تهران با عبور از تیکان تپه از مسیر سایین قالا و قوشا چای به تبریز،اورمیه ومهاباد هجوم برده و بیش از چهل هزار نفر از مردان و زنان غیورآذربایجان را قتل و عام می کند<br /><br /> <br /> <br /><br /> <br />وجه تسمیه تیکان تپه و منطقه افشار:<br /><br /> <br />به دلیل اینکه بافت اولیه شهر در میان کوههای خاردار بؤیوک ‌تپه، قره ‌ناو و مینجیق‌تپه محصور بوده شهر به تیکان‌تپه یا تیکانلی‌‌تپه مشهور شده است که هنوز هم افراد بومی و قدیمی منطقه، تکاب را با نام حقیقی آن یعنی تیکان‌تپه می‌خوانند. در سال 1315(ه.ش) در پی برنامه‌های نژاد پرستانه رضاخان مبنی بر تغییر اسامی تورکی به فارسی و زدودن هویت تورکی آذربایجان،نام تیکان‌تپه نیز به همراه هزاران نام تورکی دیگر کشوربه فارسی تبدیل شده و تکاب نامیده می شود.<br /><br /> <br />کلمه آوشار یا افشار نیز از دو جزء ( آو) به معنی شکار و (شار) به معنی مایل و علاقمند تشکیل شده و در واقع آوشار در زبان تورکی به معنای شکارچی می‌باشد. افشارها یکی از 12 طایفه بزرگ تورکان اوغوز می‌باشند که بخش عمده‌ای از این منطقه در جنوب دریاچه اورمیه، سولدوز(نقده)، قوشاچای(میاندواب)، سایین‌قالا (شاهین‌دژ) و تیکان‌تپه(تکاب) پراکنده شده‌اند. تورکان افشار به درازای تاریخ در منطقه ساکن بوده و حماسه‌های عظیمی را خلق نموده‌اند. <br /><br /> <br />2- جمعیت تیکان تپه:<br /><br /> <br /> در سر شماری سال 85 جمعیت شهرستان 95 هزار نفر بر آورد شد<br /><br /> <br />از 102 روستای شهرستان77 روستا تورک نشین ، 8 روستا تورک و کرد نشین، 5 روستا خالی از سکنه و تنها 12 روستا کرد نشین می باشند<br /><br /> <br />جمعیت شهر نیز 45 هزار نفر بر آورد شده است که تنها محله کرد نشین آن محله شریف آباد بوده ومحله قره ناو نیز تورک و کرد نشین می باشد بقیه نزدیک به40 محله بزرگ شهر را تورکها تشکیل می دهند <br /><br /><br /> <br />3- پتانسیل های اقتصادی، فرهنگی و توریستی تیکان تپه:<br /><br /> <br />- معادن طلا: معدن طلای آق دره با هفت میلیون تن کانسنگ طلا با عیارمتوسط PPM ‌‌۴٨/٢ در ‪۳۵کیلومتری شمال غرب شهرستان تکاب واقع شده است کارخانه استحصال و فرآوری پویا زرکان معدن طلای آق‌دره تکاب قادر است سالانه فقط نزدیک۴۰۰۰ کیلوگرم(چهار تن) طلا استخراج کند،بدون در نظر گرفتن نقره و جیوه‌ی استحصال شده سود‌ی معادل ۱۲۰ میلیارد تومان برای سهام‌داران شرکت دارد. معدن طلای آق‌دره‌ به همراه معدن مجاورش( زره شوران) بزرگترین معدن طلای خاور میانه محسوب می شود.<br /><br /> <br />حاج عباس احمدی نیری مدیرعامل فعلی کارخانه بوده و برادران ایشان همراه با مهندس کلاهدوز معاون وزیرصنایع ومعادن و فلزات دولت هاشمی رفسنجانی و معاون وزیر نفت دولت خاتمی، از سهامداران اصلی شرکت می‌باشند.<br /><br /> <br />مجید نیری احمدی که هم اکنون در خارج به سر می‌برد چندین سال مدیرعامل کارخانه سرب و روی دندی(زنجان) بوده و توسط کلاهدوز شرایط تشکیل دار و دسته‌یی برای به انحصار گرفتن غیرقانونی معادن طلای سراسر کشور را به دست آوردند و هم اینک صاحب و سهامدار چندین معدن طلا بوده ودر حال چپاول معادن طلای کشور می‌باشند.<br /><br /> <br />امروزه با روش هاي استعمار نوين اين معادن بلاي جان جوانان و كارگران اين شهر شده است مشتی اصفهانی و یزدی و تهرانی، سرمایه‌ی ملی آذربایجان را به انحصار گرفته و منابع غنی معدنی منطقه را وحشیانه به غارت می برند و مردم منطقه را به استعمار گرفته و به دلیل مصونیت قانونی و قضایی وارتشای مسئولین، شرایط این دزدی آشکار مهیاتر شده و حتی مستشاران و زیردستان آنها به مال و ناموس مردم تجاوز می‌کنند.که نمونه آن فساد اخلاقی مهندس سالار زاده و فراهانی پسر خاله نیری در این شهر می باشد <br /><br /> <br />طبق اظهارات کارگران شاغل در معدن آقدره هیچ‌گونه حق و حقوقی به دلیل شرایط سخت و زیان‌آور کار در معادن برای آنها تعلق نمی‌گیرد، اکثر قراردادها یک یا سه ماهه بوده و ماهانه چندین نفر به دلایل واهی از کار بر کنار شده و هیچ گونه مزایایی به آنها تعلق نمی‌گیرد.<br /><br /> <br />به دلیل آلودگی شدیدی که جان کارگران را تهدید می کند، آنها را به صورت فصلی و نوبتی از کار اخراج کرده و با زدن برچسب‌های ناروا و متهم کردن به دزدی دست کارگران را از شکایت و دادخواست قانونی کوتاه می‌کنند، هم کارگران را از کار بیکار کرده و هم خانواده وآشنایان‌شان را بدنام می‌کنند. ودر نهایت این کارگران مجبور می شوند به امید یافتن کارراهی تهران و کرج و .. شوند امروزه دهها جوان تیکان تپه در نتیجه استنشاق بخار جیوه به افسردگی، بیماری های پوستی و کلیوی دچار شده و از معدن اخراج شده اند تا آقای نیَری رئیس فارس این معدن هیچگونه بهایی در این باره به کارگران خود نپردازد<br /><br /> <br />هیچ‌گاه بازرسان اداره کار و اداره بهداشت از کارگاه‌ها و قسمت‌های آلوده‌ی معدن و کارخانه بازدید نکرده و صرفا با استخدام آشنایان و نزدیکان‌شان و دریافت رشوه، حقوق قانونی کارگران را پایمال کرده و نادیده می‌گیرند.<br /><br /> <br />محصول نهایی این معدن که کیک نامیده میشود به اصفهان ارسال می شود تا در آنجا تبدیل به شمش طلا شود با این توجیه که در"اینجا امنیت وجود ندارد!" بدین ترتیب سهم تيكانتپه از بزرگترین معدن طلای خاور میانه چيزي جز بيماري و آلودگي آب و خاك نميباشد و حقوق پرداخته شده به کارگران این معدن، بعدها صرف هزینه های بیمارستانی میشود تا سلامت قبل از کار در این معدن را باز یابند البته اگر چنین چیزی امکان پذیر باشد <br /><br /><br /> <br />غیر از معادن فوق دهها معدن دیگر از قبیل گرانيت، میکا ، كروميت ، زرنيخ و تراورتن و.. در این شهر مشغول به کارند که مالک حتی یک نمونه آن نیز اهل این شهر نمی باشد و روزانه صد ها تریلر حامل سنگهای معدنی در برابر دیدگان مردم در حال تاراج معادن تیکان تپه می باشند بدون اینکه کوچک ترین نفعی به مردم این شهر داشته باشد <br /><br /> <br /> <br /><br /> <br />- مجموعه حهانی تخت سلیمان(یادگار تمدن ماننا): تخت سلیمان یادگار قوم تورک ماننا و مربوط به هزاره اول قبل از میلاد می باشد. پلان،سبک معماری،طرز تدفین مردگان و تاریخ ساخت بنای تخت سلیمان کاملا منطبق با تپه حسنلو (سولدوز) بوده و از هر لحاظ کپی هم می باشند اما متاسفانه شونیزم فارس این بنا را به نام آتشکده ساسانی ثبت کرده است(ساسانیان سلسله ای فارس زبان اند که هزار سال پس ازمانناها به قدرت می رسند ) با این حال باز هم از هرگونه اعتباری که به تخت جمشید و پاسارگاد و بیستون کرمانشاه تخصیص می یابد بی بهره است وبا اینکه این بنا چهارمین اثر ثبت شده ایران در یونسکو می باشد ولی در چشم مسوولان کشور به اندازه بناهای صد سال پیش اصفهان و شیرازو ساختمان های کاه گلی یزد اهمیت ندارد <br /><br /> <br />- جزیره شناور چملی: این جزیره در روستای بدیرلی واقع شده که به اندازه یک میدان فوتبال وسعت دارد این جزیره منحصر به فرد،با حرکت باد در جهت های مختلف به آرامی به حرکت در آمده و جای ثابتی ندارد نام چملی گؤل(چنلی بئل) و روستاهای اطراف آن چون قوشابولاغ قرابت زیادی با اسامی وذکور در داستان کوراوغلو دارد<br /><br /> <br />- غار کرفتو:که یکی از زیستگاههای قدیمی بشر در منطقه می باشد که از هزاره سوم قبل از میلاد تا هزاره اول قبل از میلاد محل سکونت بشر بوده است این غار زیبا در اثر بی لیاقتی مسولین استان آذربایجان غربی و شهر تکاب در سال1372 به ساققیز واگذار شد و امروزه کردها در کردستان به نام کرفتو نشریه کردی منتشر کرده و به مدد آثار باستانی آذربایجان برای خود تاریخ سازی می کنند. <br /><br /> <br />- بال قیز داغی: کوه بال قیز با ارتفاع 3300متر بعد از ساولان و سهند یکی از بزرگترین کوههای آذربایجان محسوب می شود که مانند ساوالان دریاچه زیبایی در قله خود دارد و از جاذبه های توریستی منطقه می باشد علاوه بر اینها می توان از زیندان داغی، قیینرجه شیرشیری (آبشار قیینرجه)،یخچال طبیعی او غول بی،ایوان ساری (مقبره ایوب انصاری)،دژ ساری قورخان و دهها اثر تاریخی طبعیی دیگر اشاره کرد.<br /><br /> <br />- فرش افشار: که ترنج "قوش خانا" ی آن شهرت جهانی داشته و به دلیل مقاوم بودنش در دنیا به فرش آهنین معروف است<br /><br /> <br />- شخصییت های تیکان تپه: <br /><br /> <br />- نادر شاه افشار: . پروفسور کریستین سُن دانمارکی در کتاب " نادر آخرین جهانگشای آسیا" اشاره می‌کند که نادرشاه افشار متولد روستای قیرخلی تیکان‌تپه می‌باشد که در دوره صفویه به همراه طایفه خود به شمال خراسان کوچانده می‌شوند<br /><br /> <br />- یدالله (مفتون) امینی: که رضا براهنی در کتاب "طلا در مس" وی را موفق ترین شاعر سبک نو ایران مینامد "آشیقلی کروان" نیز از آثار معروف وی می باشد<br /><br /> <br />- پروفسور شهریار صدیق افشار: فیزیکدان برجسته اهل تیکان تپه که دو سال پیش نظریه انیشتین در باره ماهییت انرژی را زیر سوال برده و جنجالهای زیادی در عالم فیزیک به پا کرد.<br /><br /> <br />دکتر یحیی یثربی: استاد فلسفه اسلامی<br /><br /> <br />-استاد اباصلت صادقی و استاد جمشید یاری از اساتید برجسته خوشنویسی و… <br /><br /><br /> <br />4 روند مهاجرت اکراد به روستاهای تیکان تپه:<br /><br /> <br />. منطقه افشار مانند سایر مناطق غرب آذربایجان همواره مورد هجوم اکراد کوچ نشین بوده و از این راه همواره متحمل خسارات جانی و مالی بسیاری نیز شده‌ است. با این وجود اکراد هرگز نتوانسته‌اند به زور اسلحه این منطقه را تصاحب کنند. همانگونه که رودلف ناومان آلمانی در صفحه 42 کتابش" تخت سلیمان" که حدوداً 40 سال پیش نگاشته اشاره می‌کند:"کردهای این محل در واقع با اجازه و حمایت خوانین افشار و با تلاش مقامات دولتی برای یکجانشین کردن عشایر کرد ایران به آنجا نقل مکان کرده بودند." بدین ترتیب خانهای افشار برای یکجانشین کردن عشایرکرد قسمتی از اراضی خود را در مرز تیکان‌تپه- ساققیز به اکراد واگذار نموده و این کار شروع فاجعه‌ای می‌شود برای منطقه افشار. اکراد پس از آنکه تجمعاتی را در مرز تیکان‌تپه – ساققیز پدید می‌آورند دسته دسته به سمت سایر مناطق افشار هجوم آورده و زمین های تورکهای افشار را خریداری نموده به سمت شهر رهسپار می‌شوند. اکراد رفته رفته کلونی‌هایی را در روستاهای ترک نشین گوی‌آغاج، چوپلو ومایین بلاغ و ... تشکیل داده رفته رفته به طور کامل این روستا ها را به اشغال خود درمی اورند و سپس مسیر تخت سلیمان را در پیش گرفته و در روستاهای ترک ‌نشین قره ‌قه یه ، نبی‌کندی،امین آباد، حسن‌آباد، احمدآباد و ... ساکن شده و با ایجاد رعب و وحشت ترکها را مجبور به مهاجرت می‌کنند. آنگاه پس از مستحکم کردن پایگاههای خود در روستاهای اطراف راهی شهر تیکان‌تپه می‌شوند. <br /><br /><br /> <br />5 روند مهاجرت اکراد به شهر تیکان تپه:<br /><br /> <br />شکل‌گیری شریف‌آباد: تا 40 سال پیش در داخل شهر تیکان‌تپه منطقه‌ای به اسم شریف‌آباد وجود نداشت و درستی این امر را می‌توان از افراد مسن شهر جویا شد. در شهر تکاب نیز تعداد انگشت ‌شماری از خانواده‌های اکراد ساکن بودند که این عده هم در مکالمات خانوادگی خویش به زبان تورکی صحبت میکردند و حتی بیشتر آنها لباس کردی نیز نمی‌پوشیدند که یکی از راه شناخت آنها از دیگران بود، اغلب این افراد در مراسمهای مذهبی شیعیان(ترکها) نیز مشارکت می‌کردند. تا اینکه در حدود 40 سال قبل فردی به نام شریف دایی و همسرش شریفه که از ترکهای منطقه بودند به دلیل اینکه قادر به خرید زمین در داخل شهر نبودند خارج از محدوده و درکنار پل خروجی شهر کلبه‌ای ساخته و در آنجا ساکن می‌شوند که این پل بعد‌ها به پل شریف ‌دایی(شریف آباد کورپوسی) معروف می‌گردد. با گذشت زمان چندین خانواده از اکراد در این محل ساکن شده و به تدریج این منطقه به محل تجمع اکراد بدل شده و نام شریف آباد به خود می‌گیرد. با اینکه کردها به تدریج شروع به تصاحب زمین های کشاورزی و روستایی ترکهای منطقه می کنند(با خرید یا ...) اما بازهم ترکها هجوم آنها به شهررا جدی نمی‌گیرند و با جملاتی چون " آنها نیز انسان هستند." و یا " کردها نمی‌توانند هیچ کاری از پیش ببرند." به استقبال این میهمانهای ناخوانده می‌روند. در میان غفلت ترکها سالها بدین منوال سپری می‌شوندو تجمع اکراد رفته رفته به انبار باروتی بدل می‌شود که این انبار باروت با وقوع انقلاب اسلامی و تشکیل حزب کومله و دمکرات، منفجر شده و اکراد ظاهراً مظلوم و ساکت وبیچاره چهره واقعی خود را نشان می‌دهند. <br /><br /><br /> <br />6 علل مهاجرت ترکها از تیکان تپه بعد از وقوع انقلاب اسلامی:<br /><br /> <br />- تسویه حسابهای سیاسی:<br /><br /> <br />در سال 1358 که تنها یک سال از وقوع انقلاب اسلامی می گذشت تسویه حساب های سیاسی در تیکان تپه آغاز شد و صدها تن از جوانان بی گناه این شهر به بهانه های مختلف به اعدام و حبس و تبعید محکوم شدند این عمل وحشت سنگینی را بر شهر حکمفرما نمود و تا کنون نیز آثار این وحشت در میان خانواده های شهر نمایان است این تسویه حسابها و وحشت ناشی از آن به اولین موج مهاجرت ترکها به شهر های تهران و کرج و …منجر شد<br /><br /> <br />- آزار و اذیت ترک های اهل حق(علوی،گؤرن):<br /><br /> <br />ترک های اهل حق ازقدیمی ترین ساکنان تیکان تپه محسوب می شوند و زبان و فرهنگ و ادبیات تورکی را به صورتی ناب و دست نخورده حفظ نموده اند بیشتر آنها اشعار شاه اسماییل ختایی و کور اوغلو و قوشچو اوغلو بئیرک،نسیمی،فضولی و سایر شعرای آذربایجان را از حفظ بوده و جالب آنکه موسیقی اصیل آذربایجان را نگه داشته اندطوریکه اکثر آشیق های این شهر را ترک های اهل حق تشکیل می دهند اما این افراد از اوایل انقلاب تا کنون از طرف مسوولین به کرٌات مورد بی مهری و تبعیض قرار گرفته اند طوریکه از استخدام این عده در پستهای دولتی و سیستم های اداری تا حد امکان جلو گیری می شود و در بسیاری از مواقع ترک های شیعه اهل حق رد صلاحیت شده وبه جای آنها برای خالی نماندن پست مورد نظر کردها به کار گرفته می شوند این نگاه تبعیض آمیز دومین عامل بزرگ مهاجرت ترک ها از این شهر بوده که جای اغلب این افراد را اکراد گرفته اند و هنوز هم این ماجرا ادامه دارد.لازم به ذکراست که در چند سال اخیر کردها به صورت هد فداری سعی درایجاد اختلاف بین ترکهای اهل حق و شیعه مذهب تیکان تپه دارند و در ادبیاتشان همواره بین این دو اختلاف قائل می شوند برای مثال خالد عمرانی از کردهای عضو شورای شهر در هفته نامه کردی کوشا(دراسفد ماه 1387) "ت" تکاب را نشانه ترک بودن "ک" تکاب را نشانه کرد بودن "الف" تکاب را نشانه اهل حق بودن و"ب" آنرا نشانه برادری برمی شمارد. در نگاه اول خواننده،مخصوصاً ترکهای اهل حق ممکن است ازاینکه نام آنها نیز دراین مجموعه ذکرشده خشنود شوند،اما وقتی که دقیق می شویم می بینیم در پس این جمله ئ به ظاهراومانیستی(انسان دوستانه) تفکرات مسموم اختلاف افکنی اکراد بین ترکهای اهل حق وشیعه مذهب نهفته است. <br /><br /> <br />- عدم سرما یه گذاری دولت یا بخش خصوصی: <br /><br /> <br />دراین شهر تا کنون هیچگونه سرمایه گذاری خصوصی یا دولتی صورت نگرفته که اساسی ترین دلیل مهاجرت از این شهر می باشد تنها منبع در آمد مردم مغازه داری و خرید و فروش می باشد(البته عده ی معدودی هم کارمند ادارات را نیز باید به اینها افزود) اما با توجه به پایین بودن سطح در آمد مردم ،مغازه داری هم از رونق چندانی برخوردار نمی باشد و معمولا منجر به ور شکستگی و مهاجرت میشود<br /><br /> <br />- رد صلاحیت های گسترده و فرار مغزها:<br /><br /> <br />سخت گیری مسوولان حراست تیکان تپه در گزینش افراد تحصیل کرده و متخصص شهر ،اجازه ورود این افراد را به سیستم های اداری و دولتی نداده ودر نهایت باعث سرخوردگی و مهاجرت تحصیل کردگان از شهر میشوددر حالیکه صد ها نفر از همین جوانان رد صلاحیت شده در شهر های تهران زنجان تبریز اورمیه و … در پست های بسیار کلیدی تری به کار گمارده می شوند<br /><br /> <br />- به شکست کشاندن صنعت فرش افشار تیکان تپه:<br /><br /> <br />فرش بافی سالها اصلی ترین منبع در آمد مردم تیکان تپه بوده است اما متاسفانه در نتیجه سیاستهای دولت رفسنجانی این صنعت پر رونق و پردرآمد مردم به شکست کشیده شد و بسیاری از خانواده ها با بیکاری و فقر شدید مواجه شده و مجبور به مها جرت به تهران و هشتگرد و قزوین و… شدند و در واقع این بزرگترین موج مهاجرت ترکها از این شهر محسوب می شود و در حال حاضر جمعیت مهاجر تیکان تپه در اماکن نامبرده چندین برابر شهر تیکان تپه بر آوردمی شود که درایام تعطیلات عید نوروز یاتطعیلات ایام سوگواری عاشورا با بازگشت این مهاجرین،جمعیت شهر 4 برابر می شود. <br /><br /><br /> <br />7 علل افزایش جمعیت اکراد در تیکان تپه : <br /><br /> <br />- غائله دمکرات و کومله:در سال 1358 که تنها یکسال از انقلاب اسلامی در ایران میگذشت کردها در قالب احزاب دمکرات و کومله به قصد تصرف شهرهای غربی آذربایجان و تشکیل کردستان بزرگ! تیکان تپه را نیز مورد حمله قرار دادند در این جنگ سپاهیان ما شاهد بودند چگونه همسایه کُردشان که سالها با مظلوم نمایی در کنارشان زیسته بودند،به صف دمکرات و کومله پیوسته و روی آنها آتش می گشودند اما با مقاومت شجاعانه ترک های غیوراین شهر کردها پس از چند سال مبارزه در نهایت پا به فرار گذاشتند اما این جنگ تبعات زیادی به همراه داشت از میان 450 شهید تیکان تپه 330 تن به دست کرد های مسلح به شهادت رسیدند که از جمله آنها اولین شهید تیکان تپه(شهید حاجیانپور) بود که در روستای "مایین بلاغ" بدست اکراد به شهادت رسید علاوه بر این دهها جانباز و مفقود و میلیون ها تومان خسارت مالی نیز حاصل این زیاده طلبیهای اکراد بود اما کار به اینجا ختم نمی شود طی غائله دمکرات و کومله به دلیل نا امنی شدید در شهرهای کردستان، کردها دسته دسته به شهرهای غربی آذربایجان از جمله تیکان تپه مهاجرت کردند و درحالیکه هیچکدام از این افراد در شناسنامه هایشان پسوند تیکان تپه یا روستاهای این شهر را ندارند و پسوند های بوکانی،سقزی،سنندجی و دیواندره و یا روستاهای تابعه کردستان را دارند امروزادعا می کنند که از خاک تیکان تپه روییده اند! <br /><br /> <br />- مسئله قاچاق و پولهای بادآورده:<br /><br /> <br />. با فروکش کردن جنگ، به دلیل عدم وجود حافظه تاریخی، نفرت مردم منطقه نیز نسبت به اکراد فروکش کرده و تمام فجایع به بار نشسته به دست آنها را بدست فراموشی می سپارند اکراد نیز اسلحه‌هایشان را به زمین گذاشته و این‌ بار با قاچاق سیگار، مواد آرایشی و بهداشتی، مشربات الکلی، پارچه و مواد مخدر شهر را دوباره مورد هجوم خود قرار می‌دهند هجومی پنهان ولی خطرناک‌تر از هجوم آشکار. با سودی که اکراد از این راه کسب می‌کنند اقدام به خرید زمینهای کشاورزی و منازل مسکونی و مغازه‌ها می‌‌کنند. .در حالیکه دولت به سادگی میتواند با ایجاد پست های بازرسی در ورودی های شهر از قاچاق کالا جلوگیری کند اما عملا راه را برای قاچاقچیان باز گذارده و هیچ اقدامی در این باره بعمل نمی آورد و هر روز کردها از این راه پولهای کلانی به جیب زده و زمینهای آذربایجان را فرو می بلعند در حالیکه ترکهای منطقه زمینهای خود را به اکراد فروخته و برای پیدا کردن راهی برای سیر کردن شکم خود و فرزندانشان راهی قزوین، کرج، تهران، ساوه، هشتگرد و ... می‌شوند و فرهنگ، زبان،موسیقی، و وطن خود را به تاریخ می سپارند<br /><br /> <br />- سقوط صدام و تشکیل حکومت فدرال کردستان درعراق:<br /><br /> <br />تشکیل حکومت فدرال کردستان در عراق این منطقه را به مرکز فرماندهی کردها بدل کرده و امروزه تمام برنامه های زیاده خواهانه کردها و ادعاهای ارضی آنها بر خاک مقدس آذربایجان از سلیمانیه عراق تئوریزه و دیکته می شود و کردهای مهاجرغرب آذربایجان از جمله تیکان تپه گوش به فرمان اربابان سلیمانیه نشین خود می باشند<br /><br /> <br />- آسفالت و بهسازی راههای ارتباطی تیکان تپه با شهرهای کردنشین دیواندره و ساققیز:<br /><br /> <br />مسیر تیکان تپه به سایین قالا و تیکان تپه به بیجار جزو جاده های جنگی می باشند که در اوایل انقلاب و به منظور تسریع در فرایند انتقال نیرو و تجهیزات در زمان جنگ با اکراد مسلح ساخته و آسفالته شد این جاده های خطرناک همچنان تنها جاده های اصلی شهر محسوب می شوند که سالانه صدها قربانی می گیرند و سالانه تعداد زیادی از بیماران اورژانسی اعزامی از تیکانتپه به اورمیه و زنجان به دلیل تاخیر در انتقالشان، در این جاده های پرپیچ و خم جان می سپارنداین دو جاده از یک طرف شهر را به مرکز استان و از طرف دیگر به مرکز کشور متصل می نماید و قاعدتا می بایستی این دو جاده بهترین جاده های شهر باشند ولی در عمل این طور نیست و مسولان سعی وافری دارند که به جای مرکزی با اهمیت تر،شهر را به حاشیه ای ناامن و خطرناک متصل نمایندمسوولان در روند بهسازی این دو جاده اصلی شهرهیچ اقدامی بعمل نمیآورند و سالهاست که به مردم وعده می دهند که "سال بعد این جاده ها اصلاح خواهندشد" در این میان جاده تیکان تپه به دیواندره و ساققیز که از جاده های نا امن کشور بوده و اصلاح این جاده به هیچ وجه مقرون به صرفه نمی باشد با عجله و کوشش تمام آسفالت و بهسازی شد تا کردها راحتتر بتوانند کالاهای قاچاق خود را به تیکان تپه حمل نمایند پس از ساخت این جاده نسبت عبور و مرور کردها ازتیکان تپه به شهرهای کردستان و بالعکس چندین برابر شده و عملا تیکان تپه به بازار ی برای فروش کالاهای قاچاق اکراد بدل شده است <br /><br /><br /> <br />8 توطئه های کردها در تیکان تپه:<br /><br /> <br />- تشویق به زاد و ولد بیشتر:<br /><br /> <br />رهبران دینی و سیاسی اکراد به آنها تاکید می کنند تا بچه های زیادتر به دنیا آورده و جمعیتشان را افزایش دهند تا هم در رای گیریها و هم ادعاهای ارضیشان بر خاک آذربایجان موفق شوند و در حالیکه امروزه در میان کردها خانواده ی کمتر از پنج کودک نمی توان یافت شبکه بهداشت تیکان تپه تلاش گسترده ای را برای کاهش نفوس ترکها در قالب تنظیم خانواده به اجرا در می آورد و اگر قضیه بدین منوال پیش رود شهر در بحران عمیقی گرفتار خواهد شد. <br /><br /> <br />- خرید زمین و املاک(منزل و مغازه و اراضی کشاورزی) تورک ها:<br /><br /> <br />حدود 10 سال قبل رهبران مذهبی و سیاسی اکراد به آنها توصیه می‌کنند که تنها در شریف آباد تجمع نکرده و در قسمت‌های مختلف شهر پراکند شوند. بنگاه‌های املاک اکراد نیز فعال شده و زمین ومسکن ومغازه تورکها را خریده و به کردها می فروشند در این میان با حمایتهای مالی گروههای ذی‌نفع، اکرادی که توانایی‌ مالی برای خرید مسکن و مغازه را ندارند حمایت مالی شده و در قسمتهای مختلف شهر ساکن می‌شوند. <br /><br /> <br />- خرید اراضی کشاورزی اطراف سد گوگوردچی:<br /><br /> <br />سد گوگوردچی که کلنگ آن در دوره دوم ریاست جمهوری رفسنجانی به زمین زده شد و قرار بود که پس از 4 سال افتتاح شود پس از گذشت 14سال هنوز هم تکمیل نشده ولی بالاخره مراحل پایانی خود را می گذراند با نزدیک شدن به مرحله آبگیری این سد لابی کردها در منطقه فعال شده و اقدام به خرید اراضی کشاورزی اطراف این سد کرده است بنا به گزارشهای رسیده اخیراً چندین تن از کردهای شهر ساققیز با همکاری کردهای ساکن در تکاب چندین هکتار از زمینهای اطراف این سد را خریداری کرده اند<br /><br /> <br />- تلاش جهت کرد نشین نشان دادن ظاهر تیکان تپه از طریق <br /><br /> <br /> الف) نامگذاری مغازه ها با نام شهرهای کردنشین(بوکان،مهاباد،سقز و...) و اسامی کردی (چون سیروان،کردستان،چیا،آربابا،زریوار ،ریبوارو...) در حاليكه اسامي تركي از مغاز ه هاي اين شهر توسط علی عبدي رییس اداره اماکن ومعاونش قهرمانی جمع آوری می شود،هيچ منعي براي كرد ها در نامگذاري اماكن به اسم كردي وجود ندارد در این زمینه کردها بصورت هدفداری تبلیغات جاده ای بین تیکان تپه-سایین قالا و تیکان تپه-بیجار را با اسامی کردی و کالاهای تولیدی شهرهای کردستان(همچون فرش نفیس کردستان و فوم بوکان)پرنموده اند تا به لحاظ روانی شهر را جزو کردستان القا نمایند در حالیکه شرکت داران اورمیه و تبریز و سایر شهر های آذربایجان در مسیر ذکر شده هیچگونه تبلیغاتی بعمل نمی آورند<br /><br /> <br /> ب) تغییر اسامی کوچه ها،میادین و خیابانها با همکاری کردهای عضو شورای شهرتیکان تپه مثل خیابان صلاح الدین ایوبی و میدان مولوی کرد.در حالیکه هیچ خیابان،میدان یا کوچه ای به نام مفاخر آذربایجان نامگذاری نشده حتی طومار نویسی اهالی محل برای نامگذاری پارک واقع در خیابان زمزم به نام مقدس آذربایجان با مخالفت شدید شورای شهر مواجه می شود. <br /><br /> <br /> ج) فعالیت در سایتهای اینترنتی و ایجاد سایتها و وبلاگ های اینترنتی برای کردشنین نشان دادن شهر تیکان تپه<br /><br /> <br /> د)انتشار نشریات کردی مشترک با شهرهای کرد نشین مجاور از جمله هفته نامه "کوشا" که نشریه مشترک بین کردهای ساکن درتیکان تپه، ساققیزوبوکان میباشد این روزنامه به طرز موذیانه ای سعی در ایجاد وحدت و انسجام بین کردهای این سه شهر داشته ومستقیماً شهرهای تیکان تپه و بوکان آذربایجان غربی را در رده استان کردستان قرار می دهد<br /><br /> <br /> ه) طرح نقشه های جعلی به نام "کردستان بزرگ" و قرار دادن شهرهای غربی آذربایجان(ازجمله تیکان تپه) در داخل این نقشه و پخش گسترده آن در محله کرد نشین شریف آباد و روستاهای کردنشین تیکان تپه<br /><br /> <br /> م) رقص و پایکوبی درکوچه ها و درملا عام در جشنهای عروسی به منظور نشان دادن اتحاد و همبستگی شان و تبلیغ رقص و موسیقی کردی بدون اینکه کوچکترین مزاحمتی از طرف نیروهای امنیتی متوجه آنها باشد درحالیکه علی عبدی رییس اداره اماکن تیکان تپه و معاونش قهرمانی کسانیکه در تالارهای عروسی شهر با موسیقی تورکی جشن گرفته و کارت عروسی خود را به ترکی می نگارند را به اداره اماکن فرا خوانده و مورد باز خواست قرارمی دهند <br /><br /> <br />تمامی این اعمال کردها فقط و فقط بدین منظور صورت می گیرد که به لحاظ روانی ظاهر شهر را کرد نشین جلوه دهند و آرام آرام به ما گوشزد کنند که اینجا کردستان است! <br /><br /><br /> <br />- نفوذ در سیستمهای اداری و دولتی:<br /><br /> <br />بسیاری از کارمندان جدید ادارات مخصوصاًَ بانکها را اکراد تشکیل می‌د‌هد که دلیل این امر به تنگ نظری واحدهای گزینش ادارات شهری در استخدام ترکها از یک طرف و نفوذ اکراد با نفوذ در امور سرپرستی و استخدام کارکنان استان آذربایجان غربی از طرف دیگر مربوط می‌شود به گونه ای که اخیرا کارمندان جدید بانکهاو اداره بهداشت و درمان و اداره آموزش و پرورش و بسیاری از ادارات دیگر را کردها تشکیل می دهند <br /><br /><br /> <br />- ایجاد لابی ها و شبکه های گسترده اطلاع رسانی در امر بازاریابی و استخدام و ... برای مثال(حیدر زاده) رییس بانک ملت تیکان تپه از کردهای دیواندره و رییس و معاون بانک سپه هردو از کردهای بوکان می باشند(و مردم به چشم خود مشاهده می کنند این رؤسا در ارائه خدمات چگونه بین مشتریان تورک و کرد خود فرق تفاوئ قائل می شوند) و یا شرکت پیمانکار مدرسه بنت الهدی در روبروی اداره شهرداری تیکان تپه از کردهای مهاباد می باشند وتمامی این افراد با حمایت و اطلاع رسانی کردهای ساکن در تیکان تپه از این وقایع آگاه شده و فرصتهای شغلی را از جوانان تورک تیکان تپه می گیرند <br /><br /><br /> <br />-معامله و معاشرت با همزبانانشان:<br /><br /> <br />کردها فقط و فقط با همزبانانشان معامله کرده و تاکید می کنند که سودمعامله نیز به جیب همزبانانشان برود در حالیکه متاسفانه ترکها در این زمینه کاملا بی اعتنا عمل می کنند <br /><br /><br /> <br />- امتیاز گیری اکراد از مسوولین تیکان تپه به بهانه هفته وحدت:<br /><br /> <br />– هفته وحدت به يكي از ميادين امتياز دهي مسولان تيكان تپه به اكراد و سوء استفاده آنها از مسولان بي خيال تيكان تپه بدل شده واین مسئله در سالهاي اخير جنجال هاي زيادي بر انگيخته است . طوريكه در سال 86 شورای اداری شهرستان تصمیم می گیردکه به تمامي مساجد تيكان تپه قران كريم با ترجمه كردي اهدا کندكه اين امر به گستاخ تر شدن بيشتر اكراد منجر ميشود. <br /><br /> <br />– در اسفند ماه سال 87 هفته وحدت ديگري از راه ميرسد و اين بار امام جمعه تيكان تپه،ماموستاادبي(امام جمعه اكراد )رابه مسجدجامع تيكان تپه فراخوانده وبراي اولين بار در تاريخ اين شهر،تريبون مسجدجامع شيعيان رادراختياروي قرار ميدهد. ماموستا ادبي نيز با گستاخي هرچه تمامتر شيعيان را اقليتي كوچك در جهان اسلام ميشمارد واضافه مينمايدكه اكثرمصائب جهان اسلام از تفكرات شیعیان ناشي ميشود.ماموستا ادبی سپس با گستاخی هرچه تمام تر هشدار می دهد که "بهتر است مواظب رفتار خود بوده وکاری به ما نداشته باشید تا ماهم کاری به شما نداشته باشیم"عمل هردوامام جمعه، حاضرين در مسجد رابه شدت عصباني ميكندو تعدادي از حاضرين به نشانه اعتراض مسجد را ترك مي نمايند .<br /><br /> <br />–در همان بحبوحه خبر" تصميم مسئولين براي نصب مجسمه مولوي كرد عراقي در تيكان تپه"به بهانه هفته وحدت،همچون بمبي شهر را به لرزه در مي آورد . مردم خشمگين از هر قشري به نشانه اعتراض راهي دفتر امام جمعه مي شوند ، اما حاج آقا مرادي ابتدا اين شاعر كرد عراقي را شيعه و اهل سنندج معرفي ميكند ولي وقتيكه معلوم ميشود اين شاعر از كرد هاي سني عراقي مي باشد اين بار امام جمعه مردم را چنين توجيه ميكند كه اكنون ديگر مجسمه ساخته شده و پول آن نيز(بالغ بر 15 میلیون تومان) پرداخت شده و آماده نصب شدن است اگر قبل از ساخته شدن مجسمه ما متوجه اين امر مي شديم از اين كار جلوگيري ميكرديم ولي اكنون از من كاري ساخته نيست "لازم به ذکر است که تمامی مسئو لان رده بالای شهر از جمله شخص امام جمعه قبلا در جریان تصویب و ساخت و نصب این مجسمه قرار داشته اند.<br /><br /> <br />- پخش سی دی و پوستر و ساعت و جاسویجی های منقوش به پرچم کردستان عراق، توزیع کتب و نشریات کردی به صورت رایگان در بین اکراد و شعار نویسی های گسترده در شریف آباد را نیز باید به این توطئه ها اضافه کرد<br /><br /> <br />- "پنجشنبه بازاری" معضل جدید اما بسیار خطر ناک تیکان تپه:<br /><br /> <br />در دو سال اخیر تعدادی از اکراد شهرهای بوکان، سقز،مهاباد با همکاری و همراهی کردهای ساکن در تیکان تپه در روزهای پنچشنبه اقدام به برگزاری"پنجشنبه بازاری" می نمایند در این بازار کردها به صورت دسته جمعی از شهرهای مذکور کالاهای خود را در این بازار به قیمت بسیار ارزانی فروخته و در عرض یک روز به اندازه سود تمام طول هفته در آمد کسب کرده و در عصر همان روز به شهر های خود بر می گردند تمام خریداران این بازار را ترکها تشکیل می دهند و آنها نیز طی همین یک روز مایحتاج یک هفته ای خود را خریداری می کنند تا اینکه پنچشنبه بازار دیگری از را رسد اما سوال اساسی این است با اینکه کالاهای ارائه شده در این بازار تولید ایران بوده و در تمام کشور قیمت ثبت شده روی آن ثابت می باشد چرا در این بازار ارزانتر فروخته می شود واقعیت این است که با وجود سهمیه بندی بنزین انتقال این کالاها از شهرهای کرد نشین به تیکان تپه و ارائه آن با قیمت ارزانتر از بازار به هیچ وجه مقرون به صرفه نیست این افراد سود اصلی خود را از راه کالاهای قاچاقی که در بین این اجناس مجاز جاسازی می کنند، بدست آورده و این اجناس را نیز به حراج می گذارند بدون اینکه از آنها مالیات یا عوارضی اخذ شود که این امر خسارات جبران ناپذیری را به اقتصاد شکننده تیکان تپه وارد می آورد و اگر در این باره اقدام عاجلی بعمل نیاید موجبات ور شکستگی مغازه داران تورک تیکان تپه و بیکاری و در نتیجه موج جدید مهاجرتها را سبب خواهد شد <br /><br /><br /> <br />- انتخابات شورای شهر تیکان تپه و عملکرد کردها :<br /><br /> <br />تا سال 1385 شورای اسلامی شهر تکاب همواره در اختییار تورکها بوده با این حال در این مسند هیچگاه با دیدگاه قومیتی عمل نکرده اند اما در سال 1385کردها موفق می شوند 3 تن از اعضای خود را به جمع اعضای 5 نفره شورای شهر تکا ب بفرستند که در این بین ذکر چندین نکته ضروری می باشد<br /><br /> <br />الف) تعداد کاندیداهای تورک در این دوره 21 نفر بود که هیچ گونه ائتلافی با هم نداشتند حال آنکه کردها با 6 نفر در این انتخابات شرکت کرده و با هم ائتلاف واحدی را تشکیل داده بودند<br /><br /> <br />ب) کردها کاملا حساب شده و هدف دار در این انتخابات شرکت کرده بودند و تمامی آنها به 5 نفر از 6 کاندیدای کرد رای دادند اما ترک ها کاملا بی برنامه و خود خواهانه وارد میدان شده و هرکدام به هم محله ای خود تک رای می داد ند و هر شهروند تورک رای دهنده در حقیقت 4 رای باقیمانده خود را ابطال می نمود و تنها افراد ذینفع این عمل کردها محسوب می شدند <br /><br /> <br />ج) حدود نیمی از تورکها در این دوره از انتخابات شرکت نکردند تا به زعم خود به دولت جمهوری اسلامی ایران دهن کجی کرده باشند! این افراد به ظاهر روشنفکر افتخار هم می کنند که شناسنامه شان مهر انتخابات نخورده اما به این مسئله توجه نمی کنند که کردها با نفوذ در شورای شهر چه اهدافی را دنبال می کنند و به این امر واقف نیستند که اکراد با استناد به آرائ همین انتخابات و پیروزی شان چنین توجیه می کنند که اکثریت جمعییت این شهر را کردها تشکیل می دهند وآنگاه خواهان امتیازات بیشتری شده و در زیاده خواهی هایشان گستاخ تر می شوند<br /><br /> <br />د) تمامی کردهایی که واجد شرایط رای دادن بودند به همزبانانشان رای دادند و در صندوق اخذ رای در شریف آباد تنها 8 رای به ترکها داده شده بود که این 8 رای هم به آرای مسولان اخذ رای دراین حوزه مربوط میشد اما تورکها به دلایل مختلفی از جمله آشنا بودن همکار بودن و..... بصورت گسترده ای به کردها رای می دادند اما اکنون به چشم مشاهده می کنند که هدف کردها از نفوذ به شورای شهر نه به منظور آبادانی شهر بلکه به دستور سلیمانیه نشینهای کردستان عراق و در راستای نیل به هدف تشکیل "کردستان بزرگ" صورت گرفته است <br /><br /> <br />با توجه به نکات فوق به وضوح مشخص است که پیروز انتخابات کردها خواهند بود با این حال کردها با تمام هماهنگی های صورت گرفته وشرکت همه جانبه در این انتخابات و در میان عدم هماهنگی و عدم شرکت نیمی از جمعییت ترکها در رای گیری ، توانستند فقط سه کرسی شورای شهر را تصاحب نمایند<br /><br /> <br />در هر حال اکبر فیضی،حسین میکاییلی و خالدعمرانی سه تن از نمایندگان کرد پس از ورود به شورای شهر تیکان تپه به اجرا ی برنامه های دیکته شده از رهبران سیاسی شان پرداختند که در زیر به چند نمونه اشاره می شود:<br /><br /> <br />- اخراج کارگران تورک شهرداری و بکارگیری کارگران کرد به جای آنها<br /><br /> <br />- واگذاری 90%از سهمیه امتیاز تاکسیرانی شهر به کردها با همکاری ریسس کرد اداره پست. که با وجود بیکاری شدید در این شهر این فرصت شغلی نیز از انبوه جوانان تورک این شهر گرفته شده و در اختیار کردهای مهاجر قرار می گیرد<br /><br /> <br />- تبانی در امر گاز رسانی شهر از سمت شریف آباد(محله کرد نشین شهر) : در حالیکه کردهای شریف آباد سه سال است که از نعمت گاز شهری برخوردارند ولی ترکها همچنان منتظر عملیات گاز رسانی به خانه هایشان می باشند<br /><br /> <br />- سپردن طرحهای شهرداری به کردها: اعضای کرد شورای شهر طرحهای مختلف شهرداری را به کردها واگذارکرده و در صورتیکه کردهای ساکن در تیکان تپه از عهده چنین کاری بر نیایند این طرحها را به کردهای بوکان و سنندج و مهابادو... واگذار می کنند مثلا طرح نقشه برداری جامع شهر که یک ماه قبل به پایان رسید به یک شرکت نقشه برداری از کردهای بوکان واگذار شده بود <br /><br /> <br />- اعضای کرد شورای شهر، کردها را تحریک میکنند تا درباره خواسته هایشان اقدام به نوشتن طومار و جمع آوری امضاء نموده و به شهرداری شهر تسلیم کنند تا آنها در جلسات شورای شهر آنرا مطرح وتصویب نموده سپس به مرحله اجرا در آورند<br /><br /> <br />- صدور مجوز براي نامگذاري خيابان ها و ميادين شهری با اسا می كردي من جمله صلاح الدين ايوبي و مولوي كرد كه هیچکدام ربطی به ایران ندارند <br /><br /> <br />- آسفالت کردن تمامی کوچه های شریف آباد،در حالیکه وضعییت بزرگترین و پرتراکم ترین کوچه های شهر یعنی محله "سبزی خانا" بسیار وخیمتر و مستحق تر از پس کوچه های شریف آباد بود <br /><br /> <br />--صدور مجوز نصب مجسمه مولوي كرد: در این باره ذکر چند نکته ضروری است جریان از این قرار است که اعضای کرد شورای شهردر جلسه ای که درآن آقای سیدی شهردار سابق و آقای دولتی فرماندارشهر و برخی از مقامات شهری حضور داشتند بحث نصب مجسمه مولوی کرد را مطرح می نمایند که با مخالفت شدید فرماندار و شهردار شهر مواجه می شوند به هنگام رای گیری سه تن از اعضای کرد شورا به این پیشنهاد رای مثبت داده و ایوب افشاری نژاد و جلال علوی دو تن از اعضای خائن شورای شهر نیز در این باره هیچ مخالفتی از خود نشان نداده و طرح به تصویب می رسد با این حال آفای سیدی (شهردار سابق تکاب ) که حاضر نمی شود چنین ننگی را تحمل نماید به اعضای خائن شورای شهر هشدار می دهد که "اگر مجسمه یک کرد در زادگاه من نصب شود شخصاً با لودر آنرا بهمراه میدانش با خاک یکسان میکنم" طولی نمی کشد که دستها ی مرموز کردها برای برکناری این تورک غیور دست به کار شده و اعضای کرد شورای شهر به همراه دوتن از ترکهای خود فروش شورا پرونده قطوری برای آقای سیدی دست وپا میکنند ولی چون آقای سیدی از هرگونه تهمتی میرا بود در نهایت با گزارش به حراست سازمان شهرداریها،وی را به بهانه اهل حق بودن از کار برکنار میکنند لازم به ذکر است که در برکناری این تورک غیور تیکان تپه ، آقای ایوب افشاری نژاد و جلال علوی هم پابه پای کردها حضور داشتند ملت قدر شناس آذربایجان نه رشادت آقای سیدی و نه خیانتهای افشار نژاد و علوی را فراموش نخواهند کرد وبه وقت خود این دو خائن به وطن را به پای میز محاکمه خواهند کشید.<br /><br /> <br />در هر حال آنچه گذشت تنها گوشه‌هایی از برنامه های پیدا و پنهان اکراد در شورای شهر بود <br /><br /><br /> <br />راهکارهای ارائه شده: <br /><br /> <br />1- توجیه دوستان،آشنایان وتمام اقشار جامعه(اعم ازسپاهی،بسیجی، کارگر،کارمند وبازاری و ...) ومسئولان بومی دلسوزبرای درک عمق فاجعه وتبدیل موضوع "خطرکردها" به گفتمان روزمره افراد، جهت بالا بردن سطح آگاهی مردم. که مهمترین وظیفه ما ست چرا که اگر مردم ما نسبت به فتنه کردها آگاه شوند و آگاهانه عمل نمایند این فتنه ها هرگز کاری از پیش نمی برند. <br /><br /> <br />2- نفروختن هیچ نوع ملک(اعم ازاراضی کشاورزی،ساختمان مسکونی ...) به اکراد وهمچنین اجاره ندادن آنها حتی به قیمت گزاف.(توجه داشته باشیم که با اجاره دادن مغازه هایمان به اکراد، فرصتهای شغلی را از جوانان خودمان سلب می کنیم که این امرهم درنهایت به بیکاری و مهاجرت جوانانمان به شهرهای دیگرمنجرمیشود)<br /><br /> <br />3- عدم مهاجرت به سایر شهرها و توجیه کسانیکه قصد مهاجرت به سایر شهرها را دارند. <br /><br /> <br />4- درخواستهای مکرر و پیگیری‌های جدی از مسئولان برای سرمایه‌گذاری و ایجاد اشتغال در شهر جهت مهار روند مهاجرت به سایر شهرها. <br /><br /> <br />5- در صورت امکان پرهیز ازهرگونه برقراری رابطه دوستانه یا فامیلی و عاطفی با اکراد. <br /><br /> <br />6- عدم ایجاد ارتباط اقتصادی با اکراد بخصوص با دوره ‌گردان و دست فروشان(مخصوصا پنجشنبه بازاری) که فرصتهای شغلی را از جوانان خودمان سلب می‌کنند. <br /><br /> <br />7- درخواست ازمسئولان جهت ایجاد پست های بازرسی به منظور جلوگیری از ورود مشروبات الکلی و کالاهای قاچاق به شهر که مهمترین منبع درآمد کردها محسوب می شود. <br /><br /> <br />8- توجیه اتحادیه های مختلف بازاریان به منظوراعلام اعتراض به مسئولان مربوطه جهت جمع آوری دست فروشان و دوره گردان مهاجر(مخصوصا پنجشنبه بازاری) که ضربات جبران ناپذیری را به اقتصاد شهر وارد می آورند. <br /><br /> <br />9-پرهيز از هرگونه مسافرت وخريد از بازارچه هاي بانه و مهابادو...<br /><br /> <br />10- ارزش نهادن به زبان و فرهنگ غنی اما مظلوم مادریمان " ترکی آذربایجانی". <br /><br /> <br />11-استفاده از موسيقي و رقص آذربایجانی در مراسمات وعروسي ها به جاي موسيقي و رقص فارسي و كردي. <br /><br /> <br />12- شركت فعالانه در انتخابات شورا ها ومجلس براي جلوگيري از هرگونه سواستفاده اكراد ازاين فرصت ها وممانعت از زياده خواهي اقليت در برابر اكثريت و توجيه كانديدا ها يمان برای ائتلاف و همرنگي و از خود گذشتگي جهت ممانعت از تعدد كانديداها كه مهمترين عامل در شكستن آراء ما و پيروزي اكراد درانتخابات شوراها شد.<br /><br /> <br />13- از همه كساني كه توانايي مالي و مديريتي بالايي دارند خواسته ميشود شعار تك يا دو فرزندي را به سه يا چهار فرزندي افزايش دهند.<br /><br /> <br />14- از همه اقشار دعوت ميشود به جاي وارد شدن در بازيهاي حزبي و جناحي درد منطقه را شناخته و در رفع آن کوشا باشند. <br /> <br /><br /><br /> <br /> سیز وطن یولوندا اؤلسز آنالار مین لرجه سیزلردن دوغاجاقلار،<br /><br /> آما مین لر آنا بیرآووج بو تورپاقدان دوغا بیلمز! (آتا تورک)<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/12204628-2015245124280844934?l=kurd-yayilmasi.blogspot.com' alt='' /></div>mehran baharihttp://www.blogger.com/profile/16182047783930967840noreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-12204628.post-61267849124348456982009-04-24T05:44:00.001-07:002009-04-24T05:44:59.168-07:00<strong>توطئه جدید شوینیزم در تیکان تپه: نصب همزمان مجسمه استاد شهریار و مولوی کورد عراقی! </strong><br /><br />میللی حرکت دوشنبه ۳۱ فروردين ۱۳۸۸: <br />م. علیزاده: فعالین حرکت ملی تیکان تپه در یک ماه اخیر یکی از پرکارترین دوران خود را در این شهر سپری کرده اند؛ آنها با اتکا به نیرو واراده مردم تیکان تپه ، مساله مجسمه مولوی کورد را به میان مردم برده و با برملا کردن سیاستهای کثیف شوینیزم فارس و تروریستهای کورد برای مردم؛ عملاً باعث عقب نشینی مسئولان خودفروخته در اجرای تصمیم شان شدند. عملکرد فعالین حرکت ملی درتیکان تپه بسیار ستودنی و برای فعالین سایر شهرها نیزآموزنده می باشد. آنها با اعتماد به مردم و فراهم آوردن بستر لازم برای تبدیل کردن مساله به گفتمان عمومی شهر نشان دادند که تنها راه پیروزی استفاده از پشتوانه مردمی در پیشبرد خواسته های حرکت ملی آذربایجان می باشد. این گفتمان باعث شد که حاکمیت از سوی همه شهروندان و حتی برخی از مسئولان آگاه تحت فشار قرار گیرد و مجبور به عقب نشینی شود؛ تا آنجا که حتی با انتقال مجسمه از محل نگهداری موقت آن در انبار کارخانه آسفالت تیکان تپه به جای دیگر مجسمه را از دید مردم نیز مخفی کردند. اما آنچه بدیهی است این عقب نشینی از سوی شوینیزم موقتی بوده و آنها منتظرند با آرام شدن جو عمومی شهر دوباره اقدامات کثیف و ضد آذربایجانی خود را آغاز کنند. <br /><br />طبق آخرین اخبار واصله از تیکان تپه مسئولان شهر تصمیم گرفته اند مجسمه استاد شهریار را در یکی از نقاط شهر نصب کنند تا ظاهراً به نوعی از مردم دلجوئی کرده و به زعم خود مجوز نصب مجسمه شاعر کورد بیگانه را نیز از مردم اخذ کنند. این توطئه اخیر نشان از دشمنی عمیق و آشکار شوینیزم با ملت آذربایجان و عزم آنها برای ضربه زدن به هویت ملی و فرهنگی آن در شهر باستانی آذربایجان و سرزمین نوادگان نادر شاه افشار دارد.<br /><br />در هر حال به نظر می رسد که فعالین حرکت ملی در تیکان تپه روزهای سخت و پرکارتری را پیش رو دارند که این مساله متضمن توجه بیشتر سایر فعالین در دیگر شهرهای آذربایجان جنوبی به قضایای تیکان تپه می باشد.<br /><br />بحران تیکان تپه بهترین فرصت را برای آغاز یک حرکت عمومی در آذربایجان در مقابله با اشغال شدن خاک مقدس آن به خصوص از سوی کوردها و مبارزه با کوردیزه کردن منطقه فراهم آورده است. قدم های جسورانه مردم تیکان تپه و فعالین حرکت ملی راهی را پیش روی ما گشوده است که بایست برای پیمودن آن عزم خود را جدی کنیم. هم صدایی مردم سایر شهرها به خصوص شهرهای سولدوز، اورمو، صائین قالا و قوشاچای و تسری دادن جو ایجاد شده ضد اشغالگری کورد در تیکان تپه به شهرهای مذکور قدمی است که در همراهی مردم تیکان تپه لازم و ضروری است و بار مسئولیت فعالین را در این شهرها سنگین تر می کند. <br /><br /><br />گله جک بیزیم دیر<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/12204628-6126784912434845698?l=kurd-yayilmasi.blogspot.com' alt='' /></div>mehran baharihttp://www.blogger.com/profile/16182047783930967840noreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-12204628.post-54641372869713544082009-04-24T05:40:00.001-07:002009-04-24T05:40:55.899-07:00<strong>غرب آذربایجان پل ارتباطی گروهکهای تروریستی کرد با داشناکهای ارمنی می شود</strong><br /><br />میللی حرکت چهار شنبه ۲ اردیبهشت ۱۳۸۸: <br />سولدوز خبر: سیاست آشکار تورک ستیزی رژیم منجر به اتحاد آنان با دشمنان ایران و ایجاد همبستگی با آنان شده است حتی اگر سالها مابین آنان محاربه صورب گرفته و هزاران نفر از جوانان این سرزمین را شهید نموده باشند. این جریان در مناطق تورک نشین غرب آذربایجان شدت بیشتری به خود گرفته است و جمهوری اسلامی برای راندن ملت تورک از سرزمین مادریشان دست به هرکاری می زند. <br /><br />در این رابطه رژیم فاشیستی فارس ایران به اشغالگری اکراد در مناطق غرب آذربایجان یاری رسانده و حامی اصلی اکراد در کشورگشایی آنان می باشد. عقد قراردادهای متفاوت با گروهکهای تروریستی کرد با عنوان کمک رسانی به مردم مسلمان شمال عراق در حالیکه تورکهای کرکوک از این قاعده مستثنی می باشد و این کمکها فقط گروهکهای تروریستی کرد را شامل می شود. <br /><br />نکته قبل توجه اینکه از زمان ریاست جمهوری احمدی نژاد جریان مذکور روند صعودی به خود گرفته است. <br /><br />سخنان قربانی استادار آذربایجانی غربی با برنامه گئجه لر در شبکه استانی آذربایجان غربی، روز سه شنبه اول اردیبهشت 1388 در ساعت 21:30 مهر تأییدی بود بر گفته هایمان. <br /><br />قربانی در بخشی از مصاحبه خود در ارتباط با کردستان عراق چنین اظهار داشت: کردها اصیل ترین ایرانی ها هستند و در هر کجای دنیا هم که باشند باید مورد حمایت قرار گیرند و من علاقه خاصی به ارتباط با آنها دارم و سالانه چندین بار برای کمک رسانی به کردستان عراق سفر می کنم. وی افزود: دراردیبهشت سفر دیگری به کردستان عراق خواهم نمود و هیچگونه کمکی از آنان دریغ نمی شود.. همچنین ما برای ارتباط با اروپا و جهان پل ارتباطی با کشور دوست و برادر ارمنستان زده ایم تا از آنجا با اروپا ارتباط برقرار کنیم و جاده ابریشم دومی از مرز تمرچین کردستان عراق به پیرانشهر(خانا) و نقده و از آنجا به ارمنستان زده ایم. <br /><br />حال این پرسش پیش می آید که آیا ملت تورک در تورکیه ، کرکوک عراق و تورکان شیعه ی آذربایجان و نخجوان که برخلاف اکراد عراق روزی از ممالک محصوره بوده است چرا مورد حمایت حاکمیت ایران قرار نمی گیرد و برخلاف آن، دشمنان ملت تورک در هر کجای جهان، دوستان ایران بوده و آنان ایرانی اصیل می باشند و باید مورد حمایت خاص رژیم آپارتاید پارس ایران قرار گیرند. <br /><br />سخنرانی محمود احمدی نژاد در اجلاس ژنو بر ضد نژادپرستی در حالیکه در ایران در حق قومیتهای غیر فارس ایران که اکثریت مردم ایران را تشکیل می دهد، به خصوص نسبت به ملت بزرگ تورک، ظلم و تبعیض آشکار روا می شود، در نوع خود جالب و سوال برانگیز می باشد. <br /><br />www.sulduz.tk<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/12204628-5464137286971354408?l=kurd-yayilmasi.blogspot.com' alt='' /></div>mehran baharihttp://www.blogger.com/profile/16182047783930967840noreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-12204628.post-90331096390221855742009-04-11T13:41:00.000-07:002009-04-11T13:42:19.938-07:00<strong>"Burası Sulduz kürdə keçid yox!" </strong><br /><br />Müəllif: DAK <br />www.d-a-k.org <br /><br />“Yeddi göz” dağına toplaşmış soydaşlarımız kürdlərə lazımi cavabı veriblər <br /> İran adlanan yerin 3-cü televiziya kanalının “30 bahar” adlı programı Güney Azərbaycanın Sulduz şəhərinin “Yeddi göz” dağından canlı yayım həyata keçirib. www.D-A-K.org –un GAİP-ə istinadən yaydığı məlumata görə, bundan istifadə edən milli fəallar mikrofonu ələ keçirərək milli şeirlər səsləndiriblər. Soydaşlarımız isə buna “Yaşasın Azərbaycan” şüarıyla cavab veriblər. <br /><br />Eyni zamanda milli fəallar əllərində Azərbaycan türkcəsində "Burası Sulduz kürdə keçid yox!", "Canım gedər, Sulduz getməz!", "Burası Azərbaycan ya sev, ya tərk et!” kimi şüarlar yazılmış plakatlar tutublar. Televiziyanın kameraları bu plakatları çəkməməyə cəhd göstərsələr də, ancaq şeirlər səsləndirilərkən məcbur qalıb onları yayıma veriblər. Qeyd edək ki, “Yeddi göz” dağına toplaşmış polislər bunu əngəlləməyə çalışıblar. Ancaq soydaşlarımızın müqaviməti qarşısında geri çəkiliblər<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/12204628-9033109639022185574?l=kurd-yayilmasi.blogspot.com' alt='' /></div>mehran baharihttp://www.blogger.com/profile/16182047783930967840noreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-12204628.post-26442009687893904062009-04-11T13:29:00.000-07:002009-04-11T13:30:05.665-07:00<strong>تکاب آبستن ناآرامی</strong><br /><br />http://www.ainanews .com/tabid/ 1298/articleType /ArticleView/ articleId/ 654/-.aspx<br /><br />یک تصمیم مغرضانه و ناشیانه این منطقه تاریخی را در آستانه یک بحران فرهنگی قرار داده است.<br /> <br />تصمیم شورای شهر تکاب برای نصب تندیس یک شاعر کرد زبان عراقی الاصل در یکی از میادین این شهر رفته رفته در حال تبدیل شدن به یک بحران فرهنگی – امنیتی است. <br /> <br />به گزارش آینانیوز از تکاب، با گذشت چند روز از ساخت پایه های مجسمه مولوی کرد عراقی، شاعر کردزبان اهل کشور عراق که چند سال زندگی اش در شهرهای کردنشین کشور باعث تصمیم اعضای شورای شهر تکاب برای نامگذاری یک میدان و نصب مجسمه عظیم الجثه وی شده نارضایتی هایی را بین گروههای مختلف مردمی این شهر باعث شده است. <br /> <br />این مجسمه در حال حاضر بعد از ساخت در خارج از تکاب، وارد شهر شده و قرار است بعد از چند روز در میدانی موسوم به وی نصب و رونمایی شود. <br /> <br />علی رغم تلاش واهی مقامات و برخی مسئولین تفرقه افکن برای دست و پا کردن شناسنامه ای ایرانی و شیعی برای این احتمالا شاعر گمنام، هیچ سندیتی از این ادعاها و تاثیری که وی در ادبیات و فرهنگ ایران بر جای گذاشته موجود نیست. <br />شنیده ها حاکی است برخی گروههای مغرض از هم اکنون در صدد اقدامات ضد فرهنگی برای حداکثر سوء استفاده از نصب و نامگذاری میدان مولوی کرد میباشند. <br /> <br />طی چند روز گذشته بسیاری از مردم و دلسوزان محلی نسبت به احتمال بروز فاجعه ای فرهنگی در این شهر تاریخی به مقامات مسئول هشدار داده اند. <br /> <br />اهالی تکاب دولتی، فرماندار و رنجبر شهردار شهر را مسئول مستقیم بروز هرگونه رویداد غیرمتعارف و رویارویی قومی در منطقه می دانند. <br /> <br />بر پایه گزارشهای رسیده به آینانیوز تعداد زیادی از مردم تکاب درصدد امضاء طوماری اعتراض آمیز برای جلوگیری از شرایط بحرانی احتمالی بعد از نصب این تندیس میباشند. <br /> <br />برخی فعالین فرهنگی آذربایجان ضمن تقبیح این حرکت موهوم، توجه به شعرای دیگر عراقی از جمله فضولی ترکی سرا و نصب تندیس وی را در یکی دیگر از میادین شهر خواستار شده اند. <br /> <br />ذوق،دستپاچه گی و بیگانه پرستی برخی «نامسئولین» فرهنگی در چنین اقداماتی در حالی است که بسیاری از شعرا و مفاخر ایرانی هنوز از داشتن یک خیابان به نامشان در مملکت خودشان محرومند و هنرمندان کشور در ساخت و نصب تندیس شعرایی چون مولوی و نظامی و شهریار غالبا با مشکل مواجه می شوند. <br /> <br />جالب توجه است که بزرگترین تندیس از بزرگترین شاعر کلاسیک معاصر(شهریار) توسط جمهوری خودمختار نخجوان در میدان اصلی پلدشت نصب شده و هیچ نشان و مجسمه ای از مولوی، بزرگترین عارف و شاعر تمام تاریخ( به اذعان شعرا و عرفای غرب و شرق) در کشور موجود نیست. <br /> <br />همچنین بنیانگذار وشهید اول نظام مردمسالاری و استقرار حکومت مشروطه در دل استبداد، ستارقراچه داغی، در ایران و حتی شهرهای آذربایجان بعنوان زادگاهش ، فاقد تندیس است و با وجود چنین جفاهایی به فرهنگ و تاریخ کشور هویت سازی و مجسمه سازی برای کسی که هیچ خاطره ای از وی در متون ادبی و تاریخی این مملکت نیست جالب توجه است. <br /> <br />بیوگرافی مولوی کرد عراقی: <br />((اسم او ( سید عبد الرحیم ) فرزند ( ملا سعید ) و از نوادگان ( ملا یوسف جان ) فرزند( ملا ابوبکر مصنفی چوری ) است که برمی گردد به زاهد نامدار (سید محمد زاهد ) که به (پیر خدر شاهو )معروف است . تخلص شعری وی (معدومی ) که در میان مردم و ادیبان به ( مولوی ) معروف است . مولوی در سال ۱۲۲۱ هجری در روستای ( سرشاته ) از توابع ( تاوجوز ) ـ بخش عراق ـ در خانواده ای متدین و با تقوا به دنیا آمد و در همان اوان کودکی خانه پدریش به روستای ( بیژاوه ) در نزدیکی ( حلبچه ) منتقل می شود و در همان جا قرآن کریم را ختم کرد و کتاب های فارسی و صرف و نحو عربی را در سطح پایین به اتمام رساند . سپس بر اساس عادت مرسوم میان جویندگان دانش دینی به (پاوه ) از توابع ( هورامان لهون ) سفر کرده و بعد از مدتی به به روستای (چور ) واقع در ( مریوان ) و از آنجا نیز برای ( سنندج ) و در مسجد ( وزیر) مستقر شد . بعد از مدتی به شهر ( بانه ) رفت و از آنجا نیز به (سلیمانیه ) و در مسجدی معروف به ( مزگه وته گه وره ) اقامت گزید که در آنزمان هنوز جناب ( شیخ معروفی نودی ) در آنجا مشغول به تدریس بوده است . <br /> <br />دوباره به ( حلبچه ) برگشته و در ( مسجد جامع ) آن شهر نزد ( ملا صادق تویله ای ) که یکی از شاگردان ( ملا عبد الله خه رپانی ) بوده به کسب علمش ادامه می دهد ، بعد از مدتی دیگر به ( جوانرود ) رفته و از محضر ( ملا محمد قاضی ) مستفیض گردیده ، از آنجا دوباره در دوران ( رضا قلی خانوالی ) به ( سنندج ) برگشته و در مسجد ( دارالاحسان ) برای مدتی بیشتر از دوره پیش در آنجا می ماند .در نهایت به زادگاه خود ( سه رشاته ) بر میگردد و تا آخر عمر پر برکتش در انجا میماند)) <br />pav.persianblog. ir <br />منبع: کد خبر: 654 <br />فرستنده: ainanews Admin <br />گروه: اجتماعی<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/12204628-2644200968789390406?l=kurd-yayilmasi.blogspot.com' alt='' /></div>mehran baharihttp://www.blogger.com/profile/16182047783930967840noreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-12204628.post-46147880522344763422009-04-11T12:20:00.001-07:002009-04-11T12:20:57.877-07:00<strong>بيانيه جمعی از فرهنگيان، دانشجويان، روشنفکران و فعالان سياسي شهرستان قوشاچاي در مورد حوادث اخير تيكان تپه</strong><br /><br />Date: Wednesday, April 8, 2009, 6:22 AM<br /><br /><strong>تیكان تپه قرباني مي شود <br /><br />اتحاد فاشيسم دولتي فارس با تروريسم الحاقگراي كرد </strong><br /><br />سالهاست كه اراضي آذربايجان از جهات مختلف و با برنامه هايي از پيش تعيين شده كوچكتر مي شود و هويت غير آذربايجاني به خود گرفته و از پيكره اين سرزمين تورك و شیعه جدا مي شود. <br /><br />در سالهايي نه چندان دور شهرهاي آذربايجاني مانند خانا (پيرانشهر) اوشنو (اشنويه)، سويوق بولاق (مهاباد)، بوكان و .... همه ترک نشین بودند ولي اکراد مهاجر امروزه اكثريت جمعيت اين شهرهاي آذربايجاني را تشكيل مي دهند و هويتي كردي به اين شهرهاي آذربايجاني داده اند. شهرهايي مانند انزلي، همدان، قزوين و .... نيز به شدت در حال گرفتن هويت فارسي مي باشند و روز به روز فاشيسم فارس با ابزارهاي مختلف دايره را براي آذربايجان تنگتر كرده و سعي در كوچكتر كردن ابعاد اين جغرافيا مي نمايد. <br /><br />در دنياي شهرنشین و مدرن امروزي روشهاي مختلفي براي بيان هويت ساكنين يك شهر و تاريخ آن موجود مي باشد كه از ملموس ترين و رايجترين آنها می توان به نام خيابانها، ميادين، تابلوها و اسامي اماكن عمومي مانند پاركها و همچنين تنديس هايي كه در شهر نصب مي شوند اشاره کرد. <br /><br />هر مسافر و رهگذري كه وارد شهر مي شود اولين چيزي كه به چشمش مي خورد همين اسامي و نشانه هاست كه در ذهن آن فرد تصويري از هويت شهر را ايجاد ميكند و از طرفي مردم ساكن شهر نيز با تكرار مكرر اين اسامي در دراز مدت و به صورت ناخودآگاه تسليم هويت اعطايي اين نشانه مي شوند و بدين ترتيب هويتي جديد برای ساكنين آن شهر ایجاد مي شود. <br /><br />اكراد مهاجر در تیكان تپه (تكاب) نيز از چنین جريان تاريخ سازي و هويت سازي البته مصادره گری برای تغییر هویت تاریخی این شهر استفاده نموده و با نصب تنديس يك شاعر اجنبي كورد كه سني و از كشور بيگانه است سعي در مصادره اين شهر تورك و شیعه نشین به نفع خود دارند. <br /><br />در اين جريان اكراد مهاجر بانفوذ در نوكران خودفروخته، چاپلوس، سرسپرده فاشيسم فارس و مانقوردهايي كه شرف خود را به نرخ نان يا به پول و پست مي فروشند (مسئولین دولتی محلی و استانی) در فكر طراحي نقشه اي شيطاني براي تصاحب اراضي تاریخی جنوب آذربايجان هستند و شهري استراتژيك و مستعد مانند تیكان تپه آذربايجان را هدف نیات اشغالگرانه خود قرار داده اند. <br /><br />همان طور که می دانیم تیکان تپه شهري است كه داراي معادن عظیم و غنی طلا مانند آق دره، اماكن باستانی و تاريخي مانند تخت سليمان، سد هاي عظيم و پرآب مانند ساروق و ... بوده و از لحاظ موقعيت جغرافيايي درای ارزشي ژئواستراتژيك است و با كوههاي بلند خود حصار امني براي ساكنين آن مي باشد. تروریستهای کورد با علم به این مسئله که در دست داشتن تیكان تپه به معنی اشراف داشتن به مسافت بزرگي از منطقه است، هر روز با طرح توطئه ای جدید سعی در افزایش نفوذ خود بر این منطقه استراتژیک دارند. <br /><br />جای بسی تعجب است که چرا مجسمه دانشمند شهيري چون پروفسور شهريار صديق فيزیکدان برجسته عصر حاضر كه از توركهاي همين شهر است در میادین شهر نصب نمي شود؟ چرا هيكل ستارخان، باقرخان، شهريار، بولود قاراچورلو (سهند)، بختيار وهاب زاده، علامه جعفري، علامه اميني و هزاران نام آور عرصه هاي شعر و ادب، حماسه و فداكار ترک آذربایجانی در اين شهر تورك نشین در انظار عمومی قرار داده نمي شود و به جاي آنها هيكل شاعر اجنبي و بيگانه كرد عراقي نصب مي شود؟ اينها سؤالاتي است كه دست نشانده ها و کاتولیک تر از پاپهاي حكومت فارس (مسئولان دولتی محلی و استانی) بايد جواب بدهند که البته جواب براي ما روشن و واضح است و آن مصادره هويت توركي اين شهر. <br /><br /> اينها همه نشان از دسيسه پیدا و پنهان فاشيسم دولتي فارس و تروريسم الحاق گراي كوردي دارد که وظيفه ما مردمان شهرهاي قوشاچاي (مياندوآب)، سايين قالا (شاهين دژ)، تيكان تپه (تكاب) را خطيرتر و سنگين تر ميكند تا از حیثيت و تماميت ارضي آذربايجان عزیزمان در مقابل دشمنان متجاوز دفاع كنيم. <br /><br />ما جمع كثيري از فرهنگيان، دانشجويان، روشنفکران و فعالان سياسي شهرستان قوشاچاي ضمن محكوم كردن چنين حركات موذيانه و زيركانه فاشيسم دولتي فارس و تروريسم الحاق گراي كورد حضور خود را دركنار مردم غیور تيكان تپه اعلام كرده و از مسئولين شهرهای منطقه به خصوص جهانبخش محبي نيا نماينده مشترك شهرهاي قوشاچاي، سايين قالا و تیكان تپه خواستاریم كه به حساسيت فوق العاده مردم منطقه عكس العمل نشان داده و جلوي چنين حركات تفرقه افكن را بگيرند. طبيعي است كه مسئوليت اقدامات بعدي مردم اين شهرها بر عهده مسئولين بي كفايت محلی و استانی خواهد بود. <br /><br />در پايان اين بيانيه شماري از پيشنهادهاي خود را به مسئولين شهرهای منطقه ذكر مي كنيم. <br /><br />1- از شهرداري و سایر مسئولان شهر تيكان تپه درخواست داريم ضمن حذف نام اين شاعر بيگانه و اجنبي از ميدان شهر اين ميدان را به نام يكي از شخصيت هاي بومي آذربايجاني منطقه افشار مزين كند. <br /><br />2- هيكل نام آوران افشار آذربايجانی مانند دكتر شهريار صديق، باکری ها، کشوری و .... را در شهر نصب كنند. <br /><br />3- نماینده مشترک شهرهای قوشاچای، تیکان تپه و سایین قالا آقای جهانبخش محبی نیا نسبت به مسئله موضع صریح خود را اعلام نماید. <br /><br />4- بخشی از درآمد حاصله از معادن طلای این شهر صرف عمران و آبادانی آن شود. <br /><br />5- آمار اکراد مهاجر که در چند سال اخیر به این شهر مهاجرت کرده اند مشخص گردد و اقدامی عاجل جهت متوقف ساختن پروژه غیرانسانی تحمیل هویت کردی بر منطقه صورت داده شود. <br /><br />6- با توجه به سیاستهای تبعیض آمیز اعمالی بر منطقه و عدم وجود سرمایه گذاری قابل توجه در آن، توریسم می تواند به عنوان یک منبع درآمد اهالی منطقه مورد توجه قرار گیرد. لذا بازسازی، حفظ و تبلیغ مناسب اماکن تاریخی منطقه مانند تخت سلیمان، کوه زندان و ... باید در اسرع وقت در دستور کار مسئولین ذیربط قرار گیرد. <br /><br />7- تمهیدات لازم برای جلوگیری از مهاجرت بومیان ترک این منطقه اندیشیده شود. <br /><br />8- یکی از بزرگترین و اساسی ترین مشکلات این منطقه عدم وجود راه ارتباطی مناسب بین شهرهای منطقه است. از آنجایی که یکی از زیرساختهای اولیه برای توسعه و عمران هر منطقه ای وجود بستر لازم برای حمل و نقل می باشد، توسعه و بهبود راههای ارتباطی امری ضروری و اجتناب ناپذیر است. لذا ضروری است بازسازی و تعمیر راههای موجود و ایجاد مسیرهای ارتباطی جدید در صدر برنامه های مسئولین منطقه قرار گیرد. <br /><br />جمعی از فرهنگيان، دانشجويان، روشنفکران و فعالان سياسي شهرستان قوشاچاي<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/12204628-4614788052234476342?l=kurd-yayilmasi.blogspot.com' alt='' /></div>mehran baharihttp://www.blogger.com/profile/16182047783930967840noreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-12204628.post-21502034616977151312009-04-11T11:04:00.000-07:002009-04-11T11:05:05.096-07:00<strong>ايغدير-دان تبريز-ه سئچگيلر - بؤيوک رسولوغلو</strong><br /><br />باي بک آذربايجان | تُزگؤن, ۱۸-ي آغلارگؤلر , ۱۱۰۰۹ اینجی ایل, چولا ۲۳:۰۴ [آ.خ] | یازیلار <br /><br /> . ۵- بيزيم سيزدن اؤيرنديگيميز کيمي سيزين ده بيزدن اؤيرنمگينيز چوخ شئي وار. گونئي آذربايجانين باتي بؤلگه لرينده، گئچن ايلکي سئچگيلرده کورد تئرور دسته لري نين قارشيسيندا ميلتيميز عاغليني ايشلده رک بؤيوک اوغور قازاندي. آرا قاتانلارا، گئچميش سياسي باغليليقلارا آرخا چئويرميين اوزدن ايراق آذربايجانچيلارين سئچگيلرده ايشتيراک ائتمه مه چاغيريشينا يوخ دييه رک، بوتون بؤلگه لرده تورک آدايلاريني سئچديلر. دونيا چاپيندا، يالانچي توپراق ايددئاچيلارين توخودوقلاريني اَييرديلر. آنجاق بوتون <br /><br />--------------------------------------------------------------------------------<br /><br />(باي بک اؤچون لاتيندن کؤچورولوب)<br /><br />آذربايجان ميللي هرکاتي نين چاغداش فيکير دايره سي نين مرکزينده دايانان گونئي آذربايجانداکي سيياسي دورومون تهليلي نين بيرينجي سيرادا يئر آلماسي اينکار ائديلمزدير. اوندا، ايغدير مسئله سي نين بو تهليلي يازيدا يئر آلماسي نين سببي سوروشولا بيلر. <br /><br />يازي اوخوندوغوندا، باخيش زاوييه سيني آچاراق بو مسئله يه توخونماغيمين سببلري نين آنلاشيلاجاغينا اينانيرام. آنجاق، بير طرفدن تورکيه ده باش وئرنلر، اوبيري طرفدن ده ” ميللي هرکاتيميزين ” چاغداش فيکير مئيدانيندا ايغدير، ايغديرلي و او بؤلگه ايله تقريبن ۴۵ ايل بوندان اؤنجه دن تانيش اولدوغوم سببي ايله، تجروبه لريمي گنجلريميزله پايلاشماقدا فايدا گؤردوم. اؤزلليکله، چئشيتلي مولاحيظه لره گؤره ايغديرين، باتي آذربايجان و اورادا دا ان چوخ قهرمان سولدوزلا قانتارلانماسي خوصوصي اهمييت داشيماقدادير. <br /><br />۱۹۶۵-ده آتاتورک اونيوئرسيته سينده اوخودوغوم زامان بيزيم فاکولته ده اوخويان اصلا کارس ويلايتيندن اولان آذربايجان کؤکنلي ” ايبراهيم دوز ” عئيني بؤلومده بيرگه اوخودوغوموز ” مهدي بئي اکينجي ” ايله تانيش اولموشدوم. همين ويلايتدن اولان و بوگون ايزمير ائقه اونيوئرسيته سينده ” آذربايجان ادبيياتي ” بؤلوم باشقاني وظيفه سيني توتان، چوخ ديرلي دوستوم سايين پروف.در. عالي ياووز آکپيناري اونوتماميشام. آراميزدا مذهب فرقينه باخمييارارق، درين ديني اينانجلاري نين يانيندا اؤزونو تورک دونياسي و اؤزلليکله آذربايجان مفکوره سينه آداميش، اؤزونون دئديگينه گؤره ” قاراپاپاق ” کؤکنلي بو دوستوموزو ائتديگي خيدمتلري ديرلنديرمک اوچون آدي نين چکيلمه سي بورج اؤدنمه سيدير. آذربايجان عشقي ايله يانيب قوورولان اورگيمدن پؤهرلنن آلوولاري سئچن ايغديرليلارين ميللي گؤروشلولري اطرافيمي ساردي و تورکلوک محوري اطرافيندا فيرلانان آذربايجانچيليق دوشونجه سي ايله يولا چيخديق. بو اينسانلاردان، نيهات چتينکايا، آهمدعلي آسلان ، سمد لهيمجي، هوسئيين تانيق کيميلري نين ايغديرلي اولدوقلاري بؤيوک اهمييت کسب ائديردي.بای بک<br /><br />چونکي، او زامان تورکيه اونيوئرسيته لرينده ساغ-سول آراسيندا چکيشمه لرين بينؤوره سي قويولوردو. بير ياندان روسچو کومينيستلرله ماويستلر، او بيري ياندان دا چيگينلرينده ميللي بيراق داشييان اولکوجولر. کورد طلبه لرين کومينيزمه اينانالاري نين سول قروپلارين يانيندا اولدوغو، آنجاق اونلارين ايچيندن پکک کيمي بير قورولوشون دا اورتايا چيخاجاغي آيدين گؤرونمکديدي. ايغدير آذربايجانليلاري نين ايچينده سول قروپلارا عوضو اولانلارلا بيرليکده، آذربايجان سئوگيسي ايله دولو اولانلار تورک دونياسينا باغلاناناراق بو موباريزه نين شاخه لريني تشکيل ائديرديلر. <br /><br />۱۹۶۷-ده ” بيزيم آذربايجان ” آدينداکي قازئتي، او زامان ائرزرومدا ” اولکو اوجاقلاري ” باشقاني و اينديليکده ” ميللييتچي هارئکئت ” پارتيياسي نين آنکارا شؤعبه سينده فعاليت گؤسترن ديرلي دوستوم سايين ” ييلما دوراک ” بيين متبعه سينده باسديريرديق. ايغديري گؤرمک، اوراداکي ميللي هرکاتچيلاري گوجلنديرمک مقصدي ايله، عئيني حالدا آديني چکديگيم قازئتي اوراداکي دوستلارا چاتديرماق اوچون بير نئچه فيکيرداشلا اورايا گئتديک. <br /><br />او زامان، بالاجا بير شهر اولان ايغديرين داخيلينده آذربايجان تورکلريندن باشقا تقريبن هئچ بير ميلتين ياشاماديغي حالدا، چوخ وئريملي توپراغي اولان و او زامان تورکيه نين پامبوک آنباري ساييلان ايغدير اوواسيندا ياييلميش تقريبن بوتون کندلر تورکلردن عيبارت ايدي. اطراف داغلارداکي اوتلاق کندلرين اکثرييتي ايسه کورد يئرلشيم مرکزلري دوروموندايدي. بو باخيمدان باتي آذربايجنين بعضي شهرلرينه، اؤزلليکله سولدوز شهرينه بنزه ديگيني وورقولاماق ايسترديم. بو هاقدا بو قدر آچيقلاماني يئترلي گؤردويوم اوچون سؤزو اوزالتماق ايستميرم. آنجاق او زامان ايران شاهي قوم شهرينده ايسلام مرکزلري ايله ساواشديغي حالدا، ايغدير-دا شيچيليک تبليقاتي آپارماق اوچون اورايا گؤندرديگي موللالارين سايي نين گئتديکجه آرتماقدا اولدوغونو وورقولاماق لازيمدير.بای بک<br /><br />بو گونکو دورومدا ايغدير سئچگيلرينده تورکلرين مقلوبييت سببلريني آز سونرا آنلاداجاغام. آنجاق، يوخرايداکي آچيقلامالارا ايستينادن هانسي تجروبه لردن فايدالانماق نييتيمي بيلديرمکده فايدا وار. <br /><br />آشاغيداکي فيکيرلري دقيقليگي ايله اوخوياندان سونرا، گونئي آذربايجانداکي موباريزه ميزده باتي آذربايجان سيياستيميزده توتولاجاق يول ايشيقلانا بيلر. بونون يانيندا، آذربايجانين تاريخي توپراقلارينا داخيل اولان، قزوين، همدان، ساوه، اراک کيمي بؤلگه لرده، ميللي هرکاتيميزا قوشولان آز ساييدا گنج اولسا دا، بونلارين سپديگي عدالت توخومو سورعتله گؤوريب، او بؤلگه لرده تورکلوک شورونو شيددتله آرتيراجاغينا اينانيرام. <br /><br />چونکي، او زامانلار، يايقين اولان سولچولوق خطي نين بير مودا حالينه گلمه سي نتيجه سينده، گنجليگين بؤيوک اکثرييتي او جبهه يه قايميشدي. بوتون اونيوئرسيته لر او قروپلارين الينده اولدوغو حالدا آتاتورک اونيوئرسيته سينده اولکو اوجاقلاري قاليب گلديگي کيمي ايغديردا دا بو تفککور اوستونلوک تشکيل ائديردي. بو ميللي باشاري نين عصاس سببکارلاري اوراداکي ميللي تفککورلو گنجلر اولسا دا، بيزيم اونيوئرسيته ده اوخويان يوزه ياخين گونئيلي گئنجلردن ۴-۳ نفري نين ميللي گؤروشو پايلاشماسي نين بؤيوک رولو اولموشدور. يوخاريدا آدالريني چکديگيم بؤلگه لرده کي ميللي فاللاريميز، او بؤلگه لردن اولان رحمتليک ” الي کمالي نين ” تک باشينا ميللي هرکاتيميزا قاتقيسيني، ديرلي ميللي شاعيريميز سايين ” سولئيمانوغلونو ” تاثيريني اؤرنک آلماسي، ميلتيميزينده بو اينسانلارا حؤرمت و قايقيسي تقديره لاييدير. <br /><br />بوتون بونلارلا بيرليکده، ايغدير سئچگيلرينده يئنيلگه نين سببلري نين تهليلي، اؤزلليکله گونئي آذربايجانليلارين سئچگي سيياستينده کي يولونون ايشيقلانماسيندا فايدالي اولا بيلر. بو تهليلده، بوگون تورکيه ده آکپ- نين موثبت سيياستلري ايله بيرليکده آپارديغي يانليش سيياست، همچي نين سون ۴۰-۳۰ ايل ايچريسينده بؤلگه ده کي کورد ياييلماسي نين قايناق و قويروقلاريني موزاکيره ائده جک فيکريم يوخدور. دئموکرات تورکيه پارتيسي نين ( د.ت.پ) ” گونئي دوغو آنادولو ” دا قازانديغي بله دييه لر، دؤولت باخاني سايين جمعيل بي چيچگين آچيقلامالاري و سايين اردوغانين سئچگي سيته مي، ياپيلان خطالارين اوزدن گئچمه اعتيرافيني اورتايا قويموشدور. بودا آيديندير کي، باش نازيرين ديرلنديرمه سي، اؤزلليکله سس ايتگيسي باره ده حددديندن آرتيق داياز و گرچک ديشيدير. خطالارين کؤکونو آخداريب تاپيپ، دوزگون اؤلچو ترزيسينده اؤلچمک گره کي ر.بای بک<br /><br />چونکي، چوخ ساييلي يالنيش سيياستلر نتيجه سينده ميلتيميزه دين ضربه وورولموشدور و اونو گئري قايتارماق مومکون دئييلدير. بو دا اونوتولماماليدير ” يانديريلان اودون توستوسو هاميدان اؤنجه يانديرانين گؤزونه گئدئر ” . بو توستونون گؤزلري يانديراراق آخيداجاغي ياشلارين ايزلري اينديدن گؤرونمکده دير. چونکي، ميلت باشا دوشموشدور کي، تک پارتي حاکيمييتين بؤيوک فايدالاري نين يانيندا، دئموکراتيک گئديشاتا بؤيوک ضيانيدا دوغرو اؤلچولمه ليدير. بيز ده، اؤزوموزه ايسته ديگيميز بوتون هاقلاري باشقا ميلتلره ايسته ييريک. آما، ميلتيميزي فدا ائده رک آياقلارا سالماقلا دئييل، بؤيوده رک، گوجلنديره رک، تورک عدالتي فلسفه سينه سؤيکنه رک. <br /><br />ايغدير سئچگيلريني ديرلنديرمه ني، طلبه ليک ايللرينده سايين اوستاديم پروفسور دکتر اورهان تورکدوغنين مکتبينده، اوندان ائشيتديگيم بير جومله ايله باشلاماق ايسترديم. او زامان تورکيه نين، گئتديکجه باتما نوقته سينه ياخينلاشماسيندان چوخ نيگاران اولان بو بؤيوک ميللي عاليم دئييردي ” تورک ميلتي نين عاغلي وار، فيکري يوخدور ” . بيز آذربايجانليلار، عاغليميزي اوسکوک اؤلچوسو ايله دئييل، دئنيز ميقياسلي ايشلده رک ميللي تفککوروموزو گوجلنديرمگيميز ان واجيب مسئله دير. يوخاريدا قئيد ائتديگيم کورد ياييلما سيياستينه باخميياراق، ايغديرداکي سئچگيلرده توپلام سسلرين تقريبن %۳۰- نو آلاراق د.ت.پ- نين قازانماسيندا نئچه سورقويا جاواب تاپماق لازيدير. <br /><br />۱- م.ه.پ-دن گئچميش سئچگيلرده بله دييه باشکاني سئچيلن ” نورددين آراش ” نه اوچون آکپ- يه گئچيب اورادان آدايليغيني قويدو. بونون ماددي اؤلچوسو ويا معنوي ايتگيسي نئجه ديرلنديريلير. بو دورومدا م.ه.پ-نين سايين ” اکبر يئشيل ” -اي آداي گؤسترمه سي بو سياسي اويون شترنجينجين هانسي خاناسيندا يئر آلير. <br /><br />۲- بو گئچيشين، شخصلره گتيره بيله جگي ماددي دير اؤلچوسو، آذربايجان و ميللي هرکاتيميز اوچون هسساس و ستراتئژيک بؤلگه ساييلان ايغدير ويلايتي نين بله دييه باشقانليغي نين ايتيريلمه سي ايله بيزه دين ضيان هانسي ميقياسلارلا اؤلچولور. دوزگون سيياست يئريديلسيدي، سئچگي سونراسي بو يورقون-آرقينليق يئريني باشاري تويلاري سسلنه رک، ميلتيميزي داها بؤيوک اوغورلارا گؤتورمزمييدي؟ <br /><br />۳- آ.ک.پ، اورادا آذربايجان کؤکنلي اولمويان بير آداي گؤسترميش اولسايدي، نه باش وئرردي. <br /><br />۴- شوبهه يوخدور کي، گونئي آذربايجاندا اولدوغو کيمي ايغديردا دا سئچگي قاباغي تبليقاتلاردا فيکير آيريليقلاري ميللي فيکير صاحيبلري آراسيندا جريان ائتميشدير. جان يانديرنالار يانيندا گؤرونموين اللرين آراني قاتاراق بولانيق سودان باليق توتما اويونو دا گونئيده اولدوغو کيمي جريان ائتميشدير. آچيق گؤزلو، بيلگيلي اولماقلا بيرليکده، دئموکراتيک بير اؤلکهده ياشايان ايغدير آذربايجانليلاري نين، هسساس دؤنملرده بير آرايا گله رک اؤز ميللي منافعيلريني قوروماق اوچون بير اورقانلاري يوخمو، ندن؟بای بک<br /><br />۵- بيزيم سيزدن اؤيرنديگيميز کيمي سيزين ده بيزدن اؤيرنمگينيز چوخ شئي وار. گونئي آذربايجانين باتي بؤلگه لرينده، گئچن ايلکي سئچگيلرده کورد تئرور دسته لري نين قارشيسيندا ميلتيميز عاغليني ايشلده رک بؤيوک اوغور قازاندي. آرا قاتانلارا، گئچميش سياسي باغليليقلارا آرخا چئويرميين اوزدن ايراق آذربايجانچيلارين سئچگيلرده ايشتيراک ائتمه مه چاغيريشينا يوخ دييه رک، بوتون بؤلگه لرده تورک آدايلاريني سئچديلر. دونيا چاپيندا، يالانچي توپراق ايددئاچيلارين توخودوقلاريني اَييرديلر. آنجاق بوتون ميلتلره ائشيت هاق تانينماسيني دا يازي و فيکيرلرينده سسلنديرديلر. ايغديردا بو تجروبه لردن ايستيفاده ائتمه يه چاليشيلدي مي؟ <br /><br />حؤرمتله؛<br />بؤيوک رسولوغلو<br />۰۷/۰۴/۲۰۰۹<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/12204628-2150203461697715131?l=kurd-yayilmasi.blogspot.com' alt='' /></div>mehran baharihttp://www.blogger.com/profile/16182047783930967840noreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-12204628.post-3409321734300270482009-04-02T20:10:00.001-07:002009-04-02T20:10:48.264-07:00<strong>Dr. İrfan Murad Yıldırımla İgdirin önəmi ilə bagli Müsahibə 16:48 </strong><br /><br />29 mart 2009 cu il tarixində qardaş Türkiyədə bələdiyyə secimləri keçirildi və artıq seçkilərin nəticələri elan edilib. Azərbaycanlılar üçündə bu secimlərin önəmliyi var idi. Belə ki,Azərbaycan üçün strateji önəm daşıyan İğdırda da seçimlər keçirildi. Cox təəssüflər olsun ki, Azərbaycan əsilli namizədələrin arasında birliyin olmaması nəticədə İğdırın Demokratik Toplum Partiyasının nəzarətinə keçməsinə səbəb oldu. Həm secimlərlə bağlı həmdə gələcəkdə baş verəcək proseslərlə bağlı suallarımızın cavabını almaq üçün İğdır türkü Cəlal Bayar Üniversitetinin Türk Dili kafedrasının müdüri, həmdə Cənubi Qafqaz üzrə ekspert doktor İrfan Murad Yıldırıma müraciət etdik.<br /><br /> <br /><br /> Xoş gördük sizi İrfan bəy sizə ilk sualımız Türkiyədə keçirilən bələdiyyə seçimləri ilə bağlıdır. Artıq bir müddət öncə Azərbaycan mediasından bəyan edilirdi ki,bu secimlərdə İğdırda yaşayan azərbaycanlı türklər birləşə bilməsələr İğdır əldən çıxacaqdır. Hətta Türkiyənin önəmli araştırmacılarından olan Türkiyə Strateji Araşdırmalar Mərkəzinin başqanı Sinan Oğan bu məsələ ilə bağlı yazılar yazaraq əgər seçimlərdə DTP qalıb gələrsə PKK nın regionda fəallaşacığını proqnozlaşdırırdı. Bir eskpert olaraq və həmin ərazinin xüsusiyyətlərini bilən şəxs kimi sizin bu haqda fikirlərinizi bilmək istərdik?<br /><br /> <br /><br /> Hoş bulduk sayın Elnur Eltürk,Türkiyede bizim mahalli idareler seçimi dediğimiz Belediye başkanlığı seçimleri yapıldı ve sonuçta iktidar partisi olan AKP Türkiye genelinde ciddi oy kaybına uğradı.Ciddi oy kaybı diyorum çünkü yaklaşık % 8 oy kaybı iktidar açısından bir kırılma noktasıdır ve bu onun gelecekteki faaliyetlerini de etkileyecektir.<br /><br /> Ben bir politolog değilim bu seçimin değerlendirilmesi işin uzmanlarınca elbette yapılacaktır.Bu seçimin Iğdırlı bir Azeri Türkü olarak benim için ayrı bir önemi daha vardı.Bildiğiniz gibi Iğdır Ermenistan-Azerbaycan(Nahçivan) ve İran sınırıda stratejik önemi yüksek bir yerleşim birimidir.Etnik olarak da yaklaşık olarak %40 Kürt ,%60 da Azeri Türkü yaşamaktadır.<br /><br /> Iğdır sadece Azerbaycan-Türkiye ilişkileri açısından değil,Terör örgütü PKK açısından da önem verilen bir birimdi.Bu seçim Türklerle Kürtler arasında değil Iğdırlılarla PKK terör örgütünü destekleyen DTP arasında geçmiştir.Seçimi DTP kazanmıştır.Bunun anlamı da Iğdırda PKK faaliyetleri 1993 yılı öncesinde olduğu gibi artacaktır.Bunun doğuracağı sonuçları veya devletin buna karşı alacağı tedbirleri şimdiden söylemek mümkün değil ancak 1993 yılı öncesini yaşayan bölge halkı gelecek için olumlu duygular taşımamaktadır.<br /><br />Bunun Türkiye-Azerbaycan ilişkilerinde ne anlama geldiğini önümüzdeki günler gösterecektir.Ama herhalde bu olumlu gelişmeler olmayacaktır.<br /><br /> <br /><br /> MHP və AKP dən olan adaylar secimlərə vahid namizədlə qatılmamasına hansı amillər mane oldu ki,burada biznez yoxsa şəxsi ədavət rol oynadı.Yoxsa başqa faktorları axtarmaq lazımdır.<br /><br /> <br /><br /> Iğdır Nahçivanın nefes almasını sağlayan tek bölgedir.Her iki tarafta da aynı milletin fertleri yaşamaktadır.Her iki tarafın da birbirine ihtiyacı vardır.Lokal olarak böyle düşünebiliriz.Ancak genel olarak düşünürsek iş küçük çaplı sınır ticaretinin çok ötesinde Azerbaycanla Türkiyenin stratejik ilişkilerini etkileyecek düzeylere ulaşacak bir boyut kazanabilir.<br /><br /> Sorunuza gelince bu siyasi basiretsizlikten başka bir şey değildir.Türk oylarının toplamı(AKP ve MHP) DTP nin oylarının 2 katına yakındır.Oyların iki Türk aday arasında bölünmesinin DTP ye yarayacağını her iki aday ve taraftarları da kesinlikle biliyorlardı ancak geri adım atmayarak bölgenin bir anlamda PKK faaliyetlerinin artmasına zemin hazırlayacak bir oluşuma yol açtılar.Bu konuda Sinan Ogan Bey de dahil Iğdırlı olan olmayan bir çok uzman ve sivil toplum kuruluşu gereken uyarıları gerektiği şekilde yaptılar ama sonuç ortada. <br /><br /> Bu basiretsizliğin sebeplerine gelince meselenin tarafları bu sebepleri daha iyi bilirler elbette.Ama Iğdır halkı kişisel düşmanlık ve petrol ticaretiyle ilgili olduğunu iddia ediyor.Elbette işin doğrusunu Iğdırda yaşayanlara sormak gerekir.<br /><br /> <br /> Artıq İğdırın qarşıda kı, illərdə yönətimi kürdlərin əlinə keçdi və bundan sonra hansı addımlar atılmalıdır ki,azərbaycan türklərinin mövqeləri zəifləmisin?<br /> <br /><br /> Iğdırın yönetimi kürtlerin eline geçti sözü çok doğru bir söz değil çünkü Iğdırlı olan Kürtlerin çoğu sağduyu sahibi insanlardır ve bunların önemli bir kısmı da devletine ihanet etmemiştir ve etmeyi de düşünmemektedir.Hatta Iğdırlı Kürtler zaman zaman MHP içinde de yer almışlardır.<br /><br /> DTP,PKK terör örgütünün meclisteki uzantısıdır .Bunu ben söylemiyorum bizzat DTP’nin kendisi söylüyor.İşte bir terör örgütünün siyasal uzantısı olduğunu kabul eden bir parti Iğdırda yönetimi ele geçirmiştir.<br /><br /> Iğdırda Türk-Kürt karşı karşıya değildir.Iğdırda ülkesini seven Türk ve Kürtlerle Türkiyeyi bölmeyi amaçlayan ve bunun için de şiddet ve terörü kullanan bir örgütün siyasal uzantısı olmayı kabullenen bir partinin yandaşları karşı karşıyadır.Bu noktada artık bu mesele Türkiye Cumhuriyetinin meselesi olmaktadır.Çözümünü de Türk devleti yapmak zorundadır.<br /><br /> Şunu da söylemeliyim ki Iğdır halkı 1993 yılı öncesinde de teröre teslim olmamıştır bundan sonra da olmayacaktır.Ancak devlet işi o noktaya taşımaktan kaçınmak ve gerekli tedbirleri almak zorundadır.<br /><br /> Bu uyarılar basit çıkarlar için bölünen ve bu bölünmenin milli çıkarları ne ölçüde etkileyeceğini hesaplamayan Iğdırlı siyasiler için de geçerlidir.<br /><br /> <br /><br /> İğdır Azərbaycan üçün nə qədər strateji önəm daşıyırsa Türkiyə üçündə bir qədər önəmlidir. Belə ki,regionda kürd faktorunun fəallaşması nəticədə gələcəkdə Türkiyə üçün arzu olunmaz nəticələrə gətirib çıxarda bilər?<br /><br /> <br /><br /> Bu sorunuzun cevabını kısmen yukarıda verdim sanırım. Bakın Türkiyenin güneydoğusundaki Terörün önemli finans kaynaklarından birisi belki de en önemlisi Habur Sınır kapısıdır.Bu sınır kapısı bir taraftan ırakın kuzeyindeki oluşumu ayakta tutarken bir taraftan terörden geçinen baronlara para sağlamaktadır. Şimdi düşünün 3 ülkeye sınırı olan Iğdır.Ermenistan kapısı açılmak için fırsat kollanıyor.Bu sınır kapılarından elde edilecek gelirle sadece PKK terörü değil korkarım Ermeni terörü de nemalanacaktır.. <br /><br /> Bu konudaki yorumlarımı şimdilik sınırlı tutuyorum ancak gereken tedbirler alınmazsa Azerbaycanla –Türkiyeyi sıkıntılara sokacak ciddi problemlerin ortaya çıkacağını düşünüyorum.<br /><br /> <br /><br /> İrfan bəy suallarımızı cavablandırdığınıza görə təşəkkür edirik və Azərbaycana arzunuz?<br /><br /> <br /><br /> Azerbaycana sevgilerimi iletiyorum.Türkiyede de neredeyse Azerbaycan nüfusunun yarısı kadar soydaşlarının olduğunu ve bunlarla ilişkilerin ciddiye alınması gerektiğinin Azerbaycanlı politikacılarca da iyi bilmesi gerektiğini düşünüyorum..<br /><br /> <br /><br />Söhbətləşd: Elnur Eltürk<br /><br /> <br /><br />P.S Müsahibe Dünya Azərbaycanlıları Konqresi Strateji Araşdırmalar Mərkəzi üçün alınıb.<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/12204628-340932173430027048?l=kurd-yayilmasi.blogspot.com' alt='' /></div>mehran baharihttp://www.blogger.com/profile/16182047783930967840noreply@blogger.com1tag:blogger.com,1999:blog-12204628.post-69312610474511285222009-04-02T20:07:00.000-07:002009-04-02T20:08:11.903-07:00<strong>igdir kurdlerin eline dushdu</strong><br /><br />turkiyede azerbaycan turklerinin yashadigi en onemli sheher ve ilche (shehristan) , son yapilan sechimlerde kurdlerin eline gechdi, DTP buranin yonetimini eline gechirdi. <br /> <br />bu sonucla bir yandan kurdler ermenistan sinirina dayandilar, bir yandan da guney azerbaycanin anadolu turkleri ile olan cografi baglarini- trukiye terefinde- butunuyle qopardilar. <br /><br />kurdlerin bundan sonra yapacaqlari sinirin iran terefinde de maki-urmu xettinde bir kurd sheridi yaradaraq, guney azerbaycanin anadolu turkleri ile cografi baglarini bir yolluq qoparmaq ve kurd bolgesini ermenistan sinirina yaxinlashdirmaqdir.<br /> <br />guney azerbaycan iki ana siyasi sorunu vardir:<br /> <br />1- hakimiyyet sorunu: bu sorun farslarla olan sorunumuzdur<br /> <br />2-torpraq sorunu: topraq sorunu uch xalqladir:<br />a-farslarla: merkezi, qum, tehran, qezvin, hemedan ostanlarinda<br />b-kurdlerle: bati azerbaycan, kurdustan, kirmanshah ve hemedan ostanlarinda<br />c-talish-gilek- tatlarla: gilan ve qezvin ostanlarinda<br /> <br />torpaq sorunu achisindan, bizim uchun fars yayilmaciligi ile kurd yayilmaciligi arasinda hech bir ferq yoxdur.<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/12204628-6931261047451128522?l=kurd-yayilmasi.blogspot.com' alt='' /></div>mehran baharihttp://www.blogger.com/profile/16182047783930967840noreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-12204628.post-20682826134886729102009-03-29T13:12:00.001-07:002009-03-29T13:12:58.786-07:00<strong>نارضایتی مردم نقده از رئیس ستاد انتخابات میر حسین موسوی در آن شهرستان</strong><br /><br />خبر انتصاب شیخ عبدالرحمان برزنجی به ریاست ستاد انتخابات میر حسین موسوی در شهرستان نقده، موجی از شگفتی و در عین حال ناراحتی را در بین مردم و فعالان سیاسی این شهرستان سبب گردیده است.<br /><br />برزنجی که در انتخابات دور سوم شورای اسلامی از اشنویه، بخش کردنشین شهرستان نقده کاندیدا شده بود به علت عدم اتحاد ترک‌های شیعه که اکثریت جمعیت شهرستان را تشکیل می‌دهند و تعدد کاندیداهای آنها، به مجلس راه یافت و مشکلات زیادی را بر سر راه توسعه و پیشرفت این شهرستان به وجود آورد که خاطره بد آن هنوز هم از ذهن مردم منطقه زدوده نشده است. وی که دارای مدرک لیسانس حقوق بود در مدت 4 سال نمایندگی این حوزه تلاش‌های بسیاری را در جهت تغییر و تحریف هویت، مذهب و فرهنگ سولدوز و تغییر بافت جمعیتی نقده به نفع اقلیت کرد و اهل تسنن انجام داد و با حضور خود در مجلس با پوشش کردی(که قبل از ورود به مجلس این لباس را بر تن نمی‌کرد) ذهنیت منفی و نامناسبی از شهرستان نقده در مجلس شورای اسلامی و اذهان عمومی ایجاد نمود و با مانور بر روی مسئله قارنا و تلاش برای بر عکس جلوه دادن حوادث نقده که در آن اکراد تجزیه طلب در راستای تشکیل کردستان خیالی به نقده حمله کرده بودند، می‌خواست شهرستان نقده را که نزدیک 800 شهید نثار سرزمین و انقلاب اسلامی کرده به عنوان جنایتکاران جنگی معرفی نماید که با پیگری اهالی شریف این شهرستان این توطئه آقای برزنجی نقش بر آب شد. <br /><br />حال این پرسش در اذهان عمومی شکل می‌گیرد که ستاد مرکزی انتخابات میر حسین موسوی چگونه یک فردی را که مورد تنفر افکار عمومی در شهرستان نقده می‌باشد و هیچ تناسبی با مذهب، زبان و فرهنگ این منطقه ندارد به ریاست ستاد انتخاباتی آن شهرستان انتخاب می‌کند؟ آن ستاد محترم با وجود اینکه شهرستان نقده را که یکی از حساس‌ترین شهرستان‌های آذربایجان و شاید ایران می باشد نمی‌شناسد چگونه می‌خواهد در مناطق دیگر به فعالیت بپردازد و از انتخابات پیش رو سربلند بیرون آید. نقده در جریان اعتراضات مردم آذربایجان در خرداد 85 به اهانت روزنامه ایران به فرهنگ و زبان ترکی، شدیدترین اعتراض را از خود به نمایش گذاشت و چهار نفر از مردم این شهرستان در جریان این اعتراض جان خود را از دست دادند. اکنون که از دوران نمایندگی برزنجی سال‌های طولانی سپری گردیده و بخش اشنویه به شهرستان تبدیل شده است این سوال مطرح می‌گردد که چرا وی ریاست ستاد انتخابات را در شهرستان زادگاه خویش تقبل ننموده و چشم طمع به سولدوز(نقده) دوخته است؟ به نظر می‌رسد وی قصد دارد با سوء استفاده از محبوبیت مهندس میر حسین موسوی و در صورت انتخاب ایشان به ریاست جمهوری، اهداف سوء خود را در رابطه با شهرستان نقده که دوران نمایندگیش نا تمام مانده بود تکمیل نماید و این مسئله قبل از هر چیز بیشترین ضربه را به تعداد آرای مهندس موسوی که خود فرزند آذربایجان بوده و بیشترین آرا از این منطقه دارد خواهد زد. چرا که شهرستان نقده بیشترین تاثیر را بر استان آذربایجان غربی و مرکز آن اورمیه دارد. آیا با این وصف نمی‌توان به صداقت برزنجی در حمایت از میر حسین موسوی شک نمود؟! شاید ایشان ماموریت دارد مردم شهرستان نقده و استان آذربایجان غربی را ـ که به مسائل این شهرستان حساس می‌باشند ـ از کاندیدای محبوب و همولایتی خود دلسرد نماید. پس بهتر است تا دیر نشده مسئولان ستاد مرکزی انتخابات فردی متعهد و صادق را از اهالی بومی این شهرستان به ریاست ستاد انتخابات در نقده منصوب نمایند و سرنوشت انتخابات حساس دوره نهم ریاست جمهوری را در شهرستانها علی الخصوص در استان آذربایجان غربی به دست افراد فرصت طلب و قومیت گرایی چون امثال برزنجی نسپارند. انشاءالله آذربایجان این بار پیشا پیش مردم نقاط دیگر کشور از فرزند لایق و توانای خود حمایت و پشتیبانی خواهد کرد.<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/12204628-2068282613488672910?l=kurd-yayilmasi.blogspot.com' alt='' /></div>mehran baharihttp://www.blogger.com/profile/16182047783930967840noreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-12204628.post-28606651316715677322009-03-29T13:04:00.000-07:002009-03-29T13:05:19.853-07:00<strong><strong>روزنامه جام جم تبار شهید کلنل محمد تقی خان پسیان را کرد معرفی نمود</strong></strong><br /><br /><br />میللی حرکت یکشنبه ۹ فروردين ۱۳۸۸: <br />تندیس کلنل محمد خان پسیان اولین خلبان ایرانی در روز 25/12/87 در سه راهی فرودگاه تبریز و با حضور نوادگان وي و جمعي از مردم و مسئولين شهر تبريز نصب گردید. اين تنديس توسط برادران رضا و يعقوب سرابي اقدم به همراه يك گروه هنرمند در تبريز به طول شش متر و عرض هشت متر از جنس فايبر گلاس ساخته شده كه ساخت آن با احتساب مطالعات صورت گرفته هفت سال زمان برده است. رضا سرابي اقدم، سرپرست اين گروه هنري مي‌گويد: ما به عنوان عضوي كوچك از اين جامعه تلاش كرديم با ساخت يادمان يكي از مشاهير معاصر كشور، دين خود را در اين راه ادا كنيم.<br /><br /> <br /><br />متاسفانه خبرنگار روزنامه جام جم در خبری غرض آلود در مورد بیوگرافی کلنل محمد خان پسیان وی را از تبار کرد معرفی کرده است. به این روزنامه یادآور می شویم درست است که کلنل با کرد ها ارتباط داشته! اما اين ارتباط چیزی نیست جز سر بریده شدن این جوانمرد ترک توسط ایلات کرد قوچان. <br /><br /> <br /><br />خبر جام جم:<br />http://www.jamejamonline.ir/newstext.aspx?newsnum=100901580972<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/12204628-2860665131671567732?l=kurd-yayilmasi.blogspot.com' alt='' /></div>mehran baharihttp://www.blogger.com/profile/16182047783930967840noreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-12204628.post-66817212142742551042009-03-29T09:20:00.001-07:002009-03-29T09:20:49.673-07:00<strong>بیانیه کانون نشریات دانشجوئی آذربایجان درمورد نصب مولوی کرددر تیکان تپه</strong><br /><br />يئيگون(جمعه) ۷ فروردين ۱٣٨٨ - ۲۷ مارس ۲۰۰۹<br /><br />تشكيل كشوری تحت عنوان كردستان در همسايگي ما ، طي سالههاي گذشته بعضي از عناصر داخلي را نيز قلقلك داده است و اينان نيز به اين توهم افتاده اند كه مي توانند دامنه آتش فرو افتاده در دامان عراق را فراتر از مرزهاي عراق بكشانند و نقشه خيالي كردستان بزرگ را در جغرافياي سياسي منطقه حكاكي كنند كه در اين راستا از هم اكنون زمزمه هاي شومي از گوشه كنار كشور بلند شده است .در كشاكش اين بحران آنچه بيش از همه بويژه براي ما آذربايجانيها شايان توجه مي باشد و ما را به هوشياري فرا مي خواند ، گنجانده شدن سرزمين آبا و اجدادي ما يعني آذربايجان در داخل نقشه كردستان بزرگ مي باشد و جالبتر از همه اينكه شهر اروميه در اين نقشه پايتخت كردستان بزرگ انگاشته شده است .<br /><br />در اين راه پشتوانه خوبي براي چنين اعمال سياسي فراهم مي كند ، ايجاد زمينه مساعد براي در دست گرفتن اقتصاد منطقه مي باشد كه اين هم به سهولت هر چه تمام با « قاچاق » فراهم شده است . تا در ازاي پرداخت پول هنگفت بادآورده هر كسي را به اين وسوسه بيندازند كه حتي كاشانه خود را يعني وطن خود را با وسايل و لوازم آن دو دستي تقديم حضرات نمايند و اين البته پرده اول نمايشي تكراري در اين سرزمين است ؛ چه اين نمايش چندين دهه پيشتر در فلسطين و قره باغ به روي صحنه رفته است . و سناريوي پرده دوم اين نمايش در وقت مقتضي خود بسان صهيونيست ها و داشناك ها با خون و آتش در صحنه اي به ابعاد آذربايجان به نمايش در خواهد آمد . <br /><br />این نمایش ها هر روز تکرار می شود که این بار با نصب تندیس مولوی کرد در تیکان تپه می خواهند به اعمال شوم خود اعتراف نمایند .<br /><br />بنابراین کانون نشریات دانشجوئی آذربایجان به عنوان بخشی از فعالان جنبش دانشجوئی آذربایجان ضمن محکوم نمودن این حرکت مرموزانه خواستار عذر خواهی مسئولین این امر از ملت آذربایجان می باشد.<br /><br />کانون نشریات دانشجوئی آذربایجان <br /><br />فروردین 88<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/12204628-6681721214274255104?l=kurd-yayilmasi.blogspot.com' alt='' /></div>mehran baharihttp://www.blogger.com/profile/16182047783930967840noreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-12204628.post-86395765581628245312009-03-29T09:19:00.001-07:002009-03-29T09:19:38.133-07:00<strong>بیانیه فعالان ملی آذربایجان در قاراداغ (شهرستان اهرو بخشهای تابعه) در مورد نصب تندیس مولوی کرد</strong><br /><br />يئيگون(جمعه) ۷ فروردين ۱٣٨٨ - ۲۷ مارس ۲۰۰۹<br /><br /> <br /><br />آموزه هاي تاریخی و سیر روند تحولات صد ساله اخیر در آذربایجان به ویژه در غرب آذربایجان به خوبی به ما گوشزد می کند که جریان خزنده هر از گاهی با سوء استفاده از فضای به وجود آمده وفراهم شدن زمینه مساعد براي اظهار كردن اغراض شوم خود با جنايها و خونريزيهاي بي حد و حصر در صدد شكل دهي افكار تجزيه طلبانه براي به وجود آوردن كردستان بزرگ در منطقه بوده اند كه بهترين مثال بارز آن جنايات وحشيانه اسماعيل سيميتگو و اطرافيانش در شهر اروميه و نواحي آن مي باشد ، كه هنوز هم اين جنايات از ذهن و ياد مردم آذربايجان پاك نشده است . <br /><br />براي آشنايي هر چه بيشتر با چهره پليد وي و جنايتهاي به وقوع پيوسته در آن تاريخ كه هزاران آذربايجاني را اعم از زن و مرد و پير و جوان را در خون خود غلطانيده بودند ، به كتابهاي اروميه در محاربه عالم سوز اول و تاريخ هيجده ساله آذربايجان رجوع نمائید .<br />امروز مي بينيم كه اخلاف سيميتگو با تجديد قوا ديگر بار در شهر تیکان تپه مي خواهند مصيبتي ديگر را متحمل مردم اين سامان سازند ، اما بر خلاف گذشته اين بار صرفا نه براي تاراج ما و نواميس مردم بلكه براي ماندن و در دست گرفتن خانه و كاشانه ما و تشكيل حكومتي تحت عنوان كردستان در وطن ما آذربايجان دندان تيز نموده اند ، و با وقاحت تمام و بدون ترس و واهمه اي به عنوان كردن اغراض شوم خود مي پردازند كه از اين ميان مي توان به نصب تندیس مولوی کرددر شهر تیکان تپه اشاره كرد <br /><br />گفتني است هنوز از آتش فتنه شيخ عبيدا... و اسماعيل سيميتگو در غرب آذربایجان چند صباحي سپري نشده بود كه رفته ، رفته در ميان عناصري از كردها چنين توهمي ايجاد شد كه غرب آذربایجان جزو سرزمين هاي كردستان است و با توجه به اين توهمات نشات گرفته از تفكرات ناشي از تجزيه طلبي بود كه در لابلاي كتابهاي تاريخي و جغرافيايي خود به ترويج افكاري از اين دست پرداختند و به تبع آن در دو دهه گذشته با بسيج همه جانبه امكانات خود گامهاي گسترده اي را در جهت تحقق اهداف خود برداشته اند . كه متاسفانه در اين راه موفقيت هاي شايان توجهي را كسب كرده اند<br /><br />بنا براین فعالان ملی آذربایجان در قاراداغ ( اهر و حومه ) این حرکت تفرقه اندازانه را محکوم نموده و حمایت خود را از ساکنان ترک شهرستان تیکان تپه اعلام نموده و خواستار عدم نصب تندیس ( مولوی کرد) در منظر عموم و عذر خواهی مسئولان ذیربط از ساکنان ترک این شهرستان می باشد. <br /><br /> <br /><br />فعالین حرکت ملی آذربایجان درقاراداغ<br /><br />بهار 88<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/12204628-8639576558162824531?l=kurd-yayilmasi.blogspot.com' alt='' /></div>mehran baharihttp://www.blogger.com/profile/16182047783930967840noreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-12204628.post-73562723182540720072009-03-29T09:18:00.001-07:002009-03-29T09:18:35.150-07:00<strong>بیانیه ی جمعی از فعالین مدنی آذربایجان در شهرستان اورمیه, در اعتراض به نصب مجسمه ی مولوی کرد در شهرستان تیکان تپه </strong><br /><br />آراگون(يکشنبه) ۹ فروردين ۱٣٨٨ - ۲۹ مارس ۲۰۰۹ <br /><br /> <br /><br />نصب مجسمه ی شاعری کرد (مولوی کرد) درشهر تورک نشین تیکان تپه, با اعتراض شدید ملت تورک تیکان تپه روبرو شد, تا اینکه شوونیسم عقب نشینی کرد.<br /><br />پس از تغییر نام شهرها و روستاهای آذربایجان, این بار شوونیسم با مجسمه ی شاعری کرد وارد میدان می شود تا سرآغازی باشد برای سیاست هایی این چنینی در دیگر نقاط آذربایجان.<br /><br />با بررسی نصب این مجسمه و بررسی وضعییت ارتباطی این شهر درمی یابیم که ارتباط آن با شهرهای کرد نشین روز به روز بهتر می شود و این در حالیست که هنوز جاده ای مستقیم به تبریز یا مراغه ندارد. این خیال باطل کردستان بزرگ است و برنامه ای که آپارتاید برای سرکوب حرکت ملی آذربایجان در سر دارد .ولی در نهایت این حرف مردم تورک تیکان تپه بود که به کرسی نشست. واین پیروزی برای آذربایجان بسیار ارزشمند است و به ما یادآوری می کند که در مبارزه اینگونه باید بود. <br /><br />با این کارها گمان می کنند که امروز تیکان تپه وفردا دیگر شهرهای ما را می توانند از ما بگیرند. آنها گمان می کنند که می توانند تیکان تپه و دیگر شهرهای آذربایجان را با اعمال سیاست های کثیف خود سرکوب کنند و مانع از رشد فکری ملت و خود آگاهی ملی شوند.<br /><br /> ملت آذربایجان یکدل و یکصدا از جای جای این سرزمین از حقانیت خود دفاع خواهد کرد و سر تعظیم در برابر شوونیسم فرود نخواهد آورد. از اینجا اعلام می داریم, اینجا آذربایجان است. زنده باد مردم تیکان تپه. <br /><br />یادآور می شویم که ما هنوز جنایات چند دهه ی اخیر کردها را فراموش نکرده ایم و نصب مجسمه ی شاعری کرد در شهر تیکان تپه را محکوم می کنیم و خواستار عذرخواهی عوامل این امر از ملت آذربایجان هستیم و با تمام قوا از مردم تیکان تپه حمایت می کنیم و خواهیم کرد.<br /><br />یاشاسین آذربایجان <br /><br />جمعی از فعالین مدنی اورمیه<br /><br />بهار 88<div class="blogger-post-footer"><img width='1' height='1' src='https://blogger.googleusercontent.com/tracker/12204628-7356272318254072007?l=kurd-yayilmasi.blogspot.com' alt='' /></div>mehran baharihttp://www.blogger.com/profile/16182047783930967840noreply@blogger.com0tag:blogger.com,1999:blog-12204628.post-91687733345140117932009-03-29T07:48:00.000-07:002009-03-29T07:50:50.551-07:00<strong>قتل اتابک در تیکان تپه و خواب سنگین تبریز</strong><br /> مهندس ابراهیم رشیدی(ساوالان)<br /><br />susmaz.hayat@gmail.com<br /><br />در گرماگرم نهضت مشروطه، اتابک یکی از چهره‌های منفور و ظالم در شهر تبریز به دست مجاهدان کشته شد. با قتل اتابک عده‌ای از مجاهدان که مشروطه را تنها، مبارزه‌ای بر قتل اتابک ها می دانستند کمی دلسرد شده و انگیزه لازم برای مبارزه را از دست دادند. همیشه عده‌ای از قیام کنندگان نمی‌توانند مقاصد و اهداف عالی مبارزه را درک کنند و درک نازلی از هدف دارند. این قبیل مبارزان با دست آوردهای کوچک قانع شده و انگیزه ای برای ادامه مبارزه پیدا نمی‌کنند. برخی از مجاهدان مشروطه نیز از این قاعده مستثنی نبودند. کم کم عده‌ای فکر می‌کردند که به هدف خود رسیده‌اند و حتی می خواستند دست از مبارزه بکشند.<br /><br />رهبران مشروطه به این مساله کوچک ولی دقیق و مهم روانی مجاهدان بی توجه بودند بطوریکه ممکن بود عدم آگاهی به این مساله و بی‌توجهی، نهضت را در همان مرحله متوقف کند.<br /><br /> خواب تبریز من همیشه سنگین است و آن روز هم سنگین بود.<br /><br /> خوشبختانه آن روز میرزا علی اکبر صابر، شاعر بیدار باکو با نگاه تیزبین خود وقایع تبریز را پیگیری می‌کرد و با شعری که در ملانصرالدین چاپ کرد مجاهدان تبریز را مخاطب قرار داده و گفت:<br /><br />«قتل ائله دیز اتابکی، من کی بو امری دانمیرام<br /><br /> وار یئنه مین اتابکیز، یوخسا عمللی قانمیرام؟»<br /><br />(اتابک را به قتل رساندید من که منکر این امر نیستم/ ولی هنوز هزار اتابکتان زنده است، یا من درست نمی فهمم؟»<br /><br /> <br /><br />حاج مهدی کوزه کتانی (ابوالمله) بر بام خانه خود (که امروز خانه مشروطیت است) رفته و این شعر صابر را با صدای بلند برای مجاهدان خواند. شور و حرارت عجیبی در وجود تک تک �